Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 30 czerwca 1998 r., V SA 1773/96

Teza

O tym czy sprowadzony z zagranicy towar ma wartość handlową decyduje nie wola podmiotu dokonującego obrotu towarowego z zagranicą, ale kryterium obiektywne, wynikające z samej istoty towaru.

Sentencja

1. oddala skargę w przedmiocie zwolnienia od cła.

Uzasadnienie

Spółka I. sprowadziła na polski obszar celny towar w postaci naturalnego spirytusu o mocy alkoholowej 96 procent w butelkach po 500 ml każda.

Dyrektor Urzędu Celnego w W. dopuścił do obrotu na polskim obszarze celnym ten towar oraz wymierzył należności celne. Do dokumentów odprawy celnej Spółka I. dołączyła wniosek o uznanie sprowadzonych towarów za wolne od cła na podstawie art. 14 art. 1 pkt 36 Prawa celnego.

W wymienionej decyzji Dyrektor Urzędu Celnego odmówił zwolnienia od należności celnych "ponieważ z dostarczonych dokumentów firmy nie wynika, iż prowadzi ona działalność naukowo-badawczą".

W odwołaniu Spółka I. wniosła o uznanie sprowadzonego towaru za wolny od cła na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego wskazując w uzasadnieniu, iż będący przedmiotem odprawy alkohol stanowi wzór do analizy porównawczej z odpowiednim produktem wytwarzanym na licencji I. przez zakłady Polmos-J.

Prezes Głównego Urzędu Ceł po rozpoznaniu odwołania Spółki utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wskazał, że sprowadzony spirytus nie jest pozbawiony wartości handlowej i dlatego nie należy do grupy towarów wolnych od cła na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego.

W skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze na powyższą decyzję Spółka I. zarzuciła obrazę art. 77 Kpa w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa celnego w związku z przepisem par. 2 ust. 2 pkt 5 zarządzenia Prezesa GUC z dnia 6 lipca 1995 r. w sprawie wniosków o wszczęcie postępowania celnego /M.P nr 34 poz. 411/ przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a także naruszenie art. 7 Kpa w związku z art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego przez nieuwzględnienie zasady prawdy obiektywnej i słusznego interesu obywateli przy kwalifikowaniu przedmiotu sporu do grupy towarów wolnych od cła. W konkluzji Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazano, że Spółka I. nie została wezwana do załączenia brakujących dokumentów i że sprowadzony spirytus był próbką wódki S. umożliwiającą produkcję kilkuset tysięcy litrów identycznego produktu. Podniesiono również, że stawka celna została zastosowana wadliwie bowiem Spółka mając do wyboru pozakontyngentowe albo kontyngentowe pozwolenie przywozu wybrałaby pozwolenie przywozu w ramach kontyngentu celnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Postanowieniem dyrektor Urzędu Celnego w W. wezwał Spółkę do uzupełnienia wniosku o wszczęcie postępowania celnego przez dostarczenie wniosku o zwolnienie oraz dokumentów firmy. W cztery dni później firma zwróciła się o zwolnienie "z cła i podatku próbek spirytusu na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 36 Prawa celnego", gdyż odprawiane próbki laboratoryjne nie są przedmiotem obrotu handlowego, lecz służą do "przeprowadzenia niezbędnych badań laboratoryjnych" w laboratoriach chemicznych zakładu Polmos J. W tym samym piśmie zaznaczono, że zakłady te produkują na licencji wódkę S. i pod kontrolą Spółki odbywa się przesyłanie wszelkich próbek między laboratoriami w Polmosie J. a laboratorium J&B Scotland.

Z dokumentów tych wynika zatem, że wbrew twierdzeniom Skarżącej została ona wezwana do uzupełnienia wniosku i sama dokonała oznaczenia podstawy, prawnej zwolnienia. Co więcej, organ celny mógł mieć nawet podstawy faktyczne do tego, by nie dać wiary stwierdzeniom Skarżącej o zajmowaniu się licencjonowaną produkcją wódki S., albowiem dostarczone zaświadczenia /Regon i odpis aktualny z rejestru handlowego/ wskazywały bardzo ogólnie na to, że przedmiotem jej działalności jest eksport, import oraz sprzedaż hurtowa importowanych produktów żywnościowych i napojów.

W odwołaniu od decyzji dyrektora Urzędu Celnego Skarżąca przyznała, że,,nie występujemy, a zatem także nie posiadamy pozwoleń przywozu" wyrobów spirytusowych oraz, że "nie występujemy o wydanie i nałożenie banderoli podatkowych na wyroby spirytusowe", co czyni zarzut podniesiony w skardze zupełnie niezrozumiałym.

W tym samym odwołaniu po raz pierwszy Skarżąca określiła inną podstawę prawną ubiegania się o zwolnienie od cła, a mianowicie "art. 14 ust. 1 pkt 16 /jako wzór towaru/ Prawa celnego".

Wskazany przepis zwalnia od cła wzory, modele, próbki i materiały nie mające wartości handlowej, służące do reklamy lub akwizycji, przywożone przez podmioty prowadzące działalność handlową. Aby wzór towaru, na który powołuje się Spółka I., mógł być zwolniony od cła powinien spełniać następujące kryteria:

• być przedmiotem, według którego zostają wykonane inne przedmioty,
• być przedmiotem przeznaczonym do reklamy i akwizycji,
• nie posiadać wartości handlowej.

Alkohol sprowadzony przez Skarżącą był spirytusem S., a nie wódką S. Był zatem półproduktem, a nie wzorem do wiernego kopiowania w procesie technologicznym i to tym bardziej, że wódka S. już od dłuższego czasu produkowana jest w Polsce. Taka ocena zgodna jest zresztą z tym, co przyznał przedstawiciel Spółki I.: "Spirytus ten jest wzorcem spirytusu S. /tj. półproduktu do licencyjnej produkcji przez Polmos J. naszej wódki S./".

Alkohol nie był przeznaczony ani do akwizycji, ani do reklamy.

Alkohol miał wartość handlową, gdyż decyduje o niej - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego - nie wola podmiotu dokonującego obrotu towarowego z zagranicą, ale kryterium obiektywne, wynikające z samej istoty towaru.

Wobec tego, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, należało na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1955 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oddalić skargę.