Uzasadnienie
W dniu 15 maja 1995 r. "M." spółka z o.o. w W. zgłosiła do odprawy celnej ostatecznej w przywozie 21.410 kg boczku wieprzowego świeżego o wartości 19.269,18 DEM według faktury zakupu (...) z dnia 11 maja 1995 r., wystawionej przez niemiecką, firmę "H.-H." i określającej cenę 1 kg boczku w wysokości 0,90 DEM/kg.
Dyrektor Urzędu Celnego w W. zakwestionował wartość towaru podaną w tej fakturze i decyzją zawartą w Jednolitym Dokumencie Administracyjnym SAD (...) z dnia 15 maja 1995 r. określił wartość celną i wymierzył cło na podstawie art. 28 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ w oparciu o wykaz cen orientacyjnych ustalonych przez Główny Urząd Ceł.
Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 11 lipca 1995 r. (...) uchylił w całości zaskarżoną decyzję zawartą w Jednolitym Dokumencie Administracyjnym SAD i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując na konieczność zebrania właściwego materiału porównawczego odnoszącego się do konkretnych odpraw celnych i ustalenia na jego podstawie, czy cena towaru zgłoszonego do odprawy celnej nie jest zaniżona w stosunku do cen towarów identycznych lub podobnych /art. 27-28 Prawa celnego/.
Dyrektor Urzędu Celnego w W., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, przyjął za podstawę do określenia wartości celnej przedmiotowego towaru materiał porównawczy dotyczący boczku wieprzowego świeżego, dostarczonego przez firmę "H.-H." i odprawionego w dniu 10 marca 1995 r., a w szczególności fakturę (...) z 10 marca 1995 r. na kwotę 13.994,96 DEM stanowiącą wartość 21.530,70 kg boczku w cenie 000,650 DEM za 1 kg oraz fakturę (...) z 10 marca 1995 r. za usługi przedstawicielskie o wartości 55.463,31 DEM. Na podstawie tych faktur organ pierwszej instancji ustalił, że faktyczna cena 1 kg boczku wieprzowego świeżego kształtowała się w marcu 1995 r. na poziomie 3.226 DEM i orzekając w oparciu o art. 28 Prawa celnego określił wartość transakcyjną przedmiotowego towaru i wymierzył cło w nowej wyższej wysokości.
Po rozpatrzeniu odwołania spółki "M." od tej decyzji, Prezes GUC decyzją z 25 listopada 1997 r. (...) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej w ten sposób, że w miejsce art. 28 Prawa celnego powołał art. 27 jako podstawę ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru, w pozostałej zaś części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Prezes GUC stwierdził, że organ pierwszej instancji zasadnie zakwestionował, na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 5 Prawa celnego wiarygodność faktury (...), dołączonej do wniosku o wszczęcie postępowania celnego z uwagi na podaną w niej rażąco niską wartość importowanego boczku w porównaniu do wartości towaru identycznego wprowadzonego na polski obszar celny w zbliżonym czasie. Prezes GUC podkreślił, że przyjęty przez organ pierwszej instancji materiał porównawczy wyczerpuje dyspozycję art. 27 ust. 1 Prawa celnego oraz że faktura (...) za towar i faktura (...) za usługi przedstawicielskie figurują w wykazie sporządzonym przez władze celne Niemiec jako dokumenty rozliczeniowe, na podstawie których spółka "M." zapłaciła firmie "H.-H." należność za towar celny.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, pełnomocnik spółki "M." wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa GUC z dnia 25 listopada 1997 r., zarzucając, że została ona wydana z naruszeniem art. 25, art. 26 ust. 1 pkt 5 i art. 27 Prawa celnego, ponieważ wartość transakcyjna towaru sprowadzonego na podstawie faktury (...) z dnia 10 marca 1995 r. została zakwestionowana przez skarżącą i jest przedmiotem skargi wniesionej do NSA na decyzję Prezesa GUC z dnia 19 sierpnia 1996 r. (...) /V SA 2034/96/. W związku z zaskarżeniem tej decyzji błędem było - zdaniem skarżącego - przyjmowanie faktur, na podstawie których decyzja ta została wydana jako materiału porównawczego do ustalenia wartości transakcyjnej przedmiotowego towaru w niniejszej sprawie. Skarżący podniósł, że o wartości celnej towaru nie może decydować suma należności z faktury towarowej i dodatkowej, lecz rodzaj należności i tytuł płatności, a wartość celna może być ustalona z uwzględnieniem tylko tych pozycji, które dotyczą towaru celnego. Wskazując na powyższe skarżący zarzucił, że do wartości transakcyjnej towaru bezpodstawnie doliczono wartość usług przedstawicielskich, które nie podlegają wliczeniu do wartości celnej na podstawie art. 25 Prawa celnego.
Prezes GUC wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Materialnoprawną podstawę ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru, przyjętą w zaskarżonej decyzji, stanowił przepis art. 27 Prawa celnego. Przepis ten wprowadza pomocnicze reguły ustalania wartości celnej na podstawie wartości transakcyjnej w wypadkach określonych w art. 26 ust.
- Dotyczy to m.in. przypadku, gdy wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną towaru z tego względu, że organ celny zakwestionował wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej /art. 26 ust. 1 pkt 5/.
Przypadek, o którym mowa w powyższym przepisie zaistniał w niniejszej sprawie, gdyż organ pierwszej instancji stwierdziwszy, że cena boczku podana w fakturze (...) jest znacznie niższa od wartości identycznego towaru wprowadzonego w zbliżonym czasie na polski obszar celny miał uzasadnioną podstawę do zakwestionowania wiarygodności tej faktury i odmowy ustalenia na jego podstawie wartości celnej towaru zgłoszonego do odprawy celnej w dniu 15 maja 1995 r. według JDA SAD (...).
Prezes GUC korygując w zaskarżonej decyzji podstawę prawną, według której winna być ustalona wartość celna przedmiotowego towaru prawidłowo wskazał, że powinno to nastąpić według zasad określonych w art. 27 Prawa celnego, gdyż w sprawie możliwe było porównanie wartości tego towaru z wartością transakcyjną identycznego towaru sprowadzonego przez skarżącego z firmy "H.-H." w zbliżonym czasie.
Zgodnie z art. 27 ust. 1 Prawa celnego w przypadkach, o których mowa w art. 26 ust. 1 za wartość celną przyjmuje się wartość transakcyjną identycznego towaru wprowadzonego na polski obszar celny, sprowadzonego w tym samy lub zbliżonym czasie co towar, dla którego jest ustalona wartość celna.
Przepis ten stanowił podstawę do ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru przy uwzględnieniu wartości transakcyjnej boczku podanej w fakturach (...) i (...) z dnia 10 marca 1995 r., gdyż faktury te dotyczyły identycznego towaru wprowadzonego na polski obszar celny, sprzedanego w zbliżonym czasie przez firmę "H.-H".
Zarzut skarżącego, że faktury te nie mogły stanowić podstawy do ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru, gdyż stanowiły materiał porównawczy tylko z jednej dostawy nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem przepis art. 27 ust. 4 nie zawiera wymogu ustalania więcej niż jednej wartości celnej. Jeżeli skarżący uważał, że faktury (...) i (...) nie stanowią podstawy do ustalenia wartości transakcyjnej przedmiotowego towaru mógł wykazać w postępowaniu celnym, że w tym samym lub zbliżonym okresie czasu wprowadzony był na polski obszar celny identyczny towar o niższej wartości transakcyjnej niż podana w ww. fakturach. Od obowiązku takiego nie zwalniała skarżącego zasada rozkładu ciężaru dowodu określona w art. 77 par. 1 Kpa, gdyż skarżący będąc podmiotem gospodarczym powinien wykazać się szczególną starannością jaka wymagana jest od osób ze względu na zawodowy charakter prowadzonej przez nie działalności. Skarżący nie skorzystał z tej możliwości, w związku z tym nieskutecznie kwestionuje w skardze przyjętą podstawę do ustalenia wartości celnej przedmiotowego towaru.
Skarżący cofnął skargę w sprawie V SA 2034/96, w której kwestionował prawidłowość ujęcia w wartości transakcyjnej boczku sprzedanego przez firmę "H.-H." w dniu 10 marca 1995 r. usług przedstawicielskich, objętych fakturą (...), nie rezygnując jednocześnie w niniejszej sprawie z zarzutu, że koszty te nie powinny być uwzględnione w wartości transakcyjnej przedmiotowego towaru. Stanowisko skarżącego w obydwu sprawach cechuje więc wyraźna niekonsekwencja trudna do zaakceptowania w okolicznościach rozpatrywanej sprawy.
Ustalenie wartości celnej przedmiotowego towaru z uwzględnieniem wartości usług przedstawicielskich nastąpiło zdaniem sądu prawidłowo, gdyż w dotychczasowym orzecznictwie NSA dotyczącym skarg na decyzje Prezesa GUC w przedmiocie wymiaru cła od towarów sprowadzonych przez skarżącego z firmy "H.-H." przyjęto pogląd, który skład orzekający w sprawie podziela, że koszty usług przedstawicielskich stanowiły przychód sprzedawcy i podlegały wliczeniu do wartości transakcyjnej na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 5 Prawa celnego /por. V SA 1519/96, V SA 1299/96/.
Z powyższych względów oddalono skargę, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.