Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 4 sierpnia 1998 r., V SA 34/98

Teza

Zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę i nadanie pisma przez pocztę osobiście, przez domownika lub skorzystanie z pomocy prawnej.

Sentencja

1. oddala skargę w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odwołania.

Uzasadnienie

Decyzją z 20 września 1995 r. zawartą w dokumencie SAD dopuszczono do obrotu na polskim obszarze celnym towar importowany przez Krzysztofa P. - właściciela Przedsiębiorstwa "C".

Wymiaru cła dokonano na podstawie wartości celnej zadeklarowanej przez importera.

W wyniku kontroli przeprowadzonej w siedzibie Przedsiębiorstwa "C" przez funkcjonariuszy Urzędu Kontroli Skarbowej ujawniono faktury wystawiane przez kontrahenta zagranicznego, lecz nie zgłoszone podczas odprawy celnej towaru.

W związku z powyższym, postanowieniem z 7 sierpnia 1997 r. Dyrektor Urzędu Celnego w W. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie, a decyzją z 2 września 1997 r. uchylił decyzję ostateczną zawartą w dokumencie SAD i dokonał ponownego ustalenia wartości celnej towaru oraz wymiaru cła.

Od tej decyzji Krzysztof P. złożył odwołanie do Prezesa Głównego Urzędu Ceł.

Organ drugiej instancji, postanowieniem z 17 listopada 1997 r., stwierdził niedopuszczalność tego odwołania, bowiem decyzja została doręczona stronie 22 września 1997 r., natomiast odwołanie zostało złożone w urzędzie pocztowym 9 października 1997 r., tj. z uchybieniem 14-dniowego terminu określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego.

Pismem z 28 listopada 1997 r. Krzysztof P złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W., podnosząc, iż uchybienie zostało spowodowane jego chorobą i przebywaniem na zwolnieniu lekarskim.

Prezes Głównego Urzędu Ceł postanowieniem z 11 grudnia 1997 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zauważając w uzasadnieniu, że Strona nie spełniła warunków koniecznych do przywrócenia ww. terminu, tzn.

• nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy,
• wniosek o przywrócenie terminu złożyła po upływie 7 dni od daty ustąpienia przyczyny uchybienia do wniesienia odwołania.

Od tego orzeczenia Krzysztof P., działając przez pełnomocnika, złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnioskując o uchylenie postanowienia Prezesa Głównego Urzędu Ceł, przywrócenie terminu do złożenia odwołania i rozpoznanie merytoryczne sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

(...) - terminy w postępowaniu administracyjnym są terminami zawitymi /prekluzyjnymi/

• ich niedotrzymanie /uchybienie/ powoduje pewne ujemne skutki procesowe, przede wszystkim utratę prawa do wniesienia określonego środka prawnego. Terminy te są jednak z reguły przywracalne;
• instytucję przywrócenia terminu reguluje art. 58 Kpa, zgodnie z którym dla przywrócenia terminu konieczne jest spełnienie 3 przesłanek:

1/ zainteresowany musi uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, 2/ prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3/ jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin;

• zgodnie z przepisem art. 58 par. 3 Kpa, siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu nie można przywrócić;
• brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w tych warunkach wysiłku. Tak więc zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę i nadanie pisma przez pocztę osobiście, przez domownika lub skorzystanie z pomocy prawnej. Należy więc uznać za właściwe stanowisko organu odwoławczego w tej kwestii, szczególnie że skarżący w okresie trwającego zwolnienia lekarskiego wniósł odwołanie;
• wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania powinien być złożony łącznie z tym odwołaniem, bowiem wtedy to, jak należy przyjąć, usunięta została przeszkoda do dokonania czynności procesowej. Natomiast wniosek ten został nadany dopiero 28 listopada 1997 r., podczas gdy odwołanie nadano 8 października 1997 r.