Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 4 sierpnia 1993 r., V SA 640/93

Tezy

Ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm./ nie przewiduje ograniczeń ilości lub wartości celnej przedmiotów, o których mowa w art. 14 ust. 1 pkt 16.

Uzasadnienie

Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego, z której wynika, że organy nie znalazły podstaw do zwolnienia celnego przewidzianego w art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego. Zgodnie bowiem z postanowieniami Konwencji międzynarodowej dla ułatwienia importu próbek handlowych i materiałów reklamowych sporządzonej w Genewie dnia 7 listopada 1952 r. /Zał. do Dz.U. 1960 nr 38 poz. 221/ od cła importowego zwalnia się próbki o nieznacznej wartości, pozbawione wartości użytkowej jako towar. Obligatoryjnemu zwolnieniu od cła jako materiały reklamowe podlegają tylko katalogi, cenniki i notatki handlowe, dotyczące towarów przeznaczonych do sprzedaży lub wynajęcia, nadesłane w ograniczonej liczbie, w zasadzie w pojedynczych egzemplarzach. Zdaniem organu odwoławczego, nadesłane w 5.000 szt. broszury o wartości celnej 37.163.500 zł nie spełniają wymogów określonych w art. 14 ust. 1 pkt 16, a zatem nie są wolne od cła. Z tych przyczyn, zdaniem organu celnego, wymierzenie cła jest prawidłowe.

Powyższą decyzję zaskarżył J. S., wnosząc o jej uchylenie. W skardze zarzucił obrazę art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, produkcyjną polegającą na wytwarzaniu nowoczesnych wymienników ciepła w oparciu o płyty termiczne, importowane ze szwedzkiej firmy. Szwedzki kontrahent na prośbę strony polskiej wydrukował w języku polskim i nieodpłatnie przekazał materiały reklamowo-akwizycyjne w postaci kolorowych broszur ze zdjęciami. Materiały te nie mają żadnej wartości handlowej, służą reklamie i akwizycji oraz są bezpłatnie wydawane nabywcom wymienników ciepła. W odniesieniu do materiałów nie mających wartości handlowej, służących do reklamy lub akwizycji nie zostały ustalone żadne normy, a nawet zgodnie z art. 14 ust. 2 Prawa celnego, Minister Współpracy Gospodarczej z Zagranicą nie otrzymał delegacji ustawowej do ich określenia. Zdaniem skargi, z tego względu w rozporządzeniu Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 19 lipca 1991 r. w sprawie ustanowienia norm ilościowych lub wartościowych towarów wolnych od cła i pozwolenia na przywóz oraz wprowadzenie stawki celnej ryczałtowej /Dz.U. nr 69 poz. 302/ nie ma żadnych ani ilościowych, ani wartościowych norm na przywóz bez cła materiałów akwizycyjnych i reklamowych.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie. Podniósł argumenty zbieżne z treścią zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, że:

Zarzuty skargi są zasadne. Podstawę prawną oceny stanowiska skarżącego stanowi art. 14 ust. 1 pkt 16 Prawa celnego. Z treści tego przepisu wynika, że przywóz towarów z zagranicy w ramach ustanowionych norm jest wolny od cła i od wymaganego zgodnie z art. 7 pozwolenia, jeżeli przedmiotem przywozu są wzory, modele, próbki i materiały nie mające wartości handlowej, służące do reklamy lub akwizycji, przywożone przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą. Powyższa norma prawna, jak również obowiązujące rozporządzenie wykonawcze, nie przewidują ograniczeń co do ilości lub wartości celnej przywożonych przedmiotów. Omawiany przepis zawiera tylko zastrzeżenie, że towary wymienione w art. 14 ust. 1 pkt 16 nie mogą mieć wartości handlowej.

Powołana przez organ odwoławczy Konwencja międzynarodowa dla ułatwienia importu próbek handlowych i materiału reklamowego sporządzona w Genewie dnia 7 listopada 1952 r. nie jest źródłem prawa wprowadzającym ograniczenia treści norm prawa wewnętrznego, określających wzajemne stosunki między importerem a państwem reprezentowanym przez organ celny. Konwencja ta stanowi jedynie, w jakim zakresie układające się strony zobowiązały się do udzielenia zwolnień celnych określonym towarom. Ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo Celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm./, przewidzianych w Konwencji ograniczeń do swojej treści nie przyjęła, wobec tego brak podstaw do uznania, że towar importowany jako materiał reklamowy jest bezpośrednio poddany ograniczeniom wynikającym z Konwencji. W przeciwieństwie do poglądu wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 maja 1993 r., SA/Ka 1643/92, skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że zasady obrotu towarowego z zagranicą, obowiązki celne oraz zasady postępowania celnego regulują przepisy Prawa celnego, natomiast omawiana Konwencja może być traktowana tylko jako pomocniczy środek interpretacyjny.

Podnieść dodatkowo należy, że państwo ma pełne możliwości kształtowania treści prawa i jeżeli uzna, że zwolnienia powinny dotyczyć tylko tego, o czym mówi Konwencja, może je wpisać do obowiązującej ustawy Prawo celne lub uregulować stosownymi rozporządzeniami.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie art. 207 par. 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję.