Uzasadnienie
W dniu... maja 2014 r. Skarżący – wspólnik spółki cywilnej złożył w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy finansowej. W dniu... grudnia 2014 r. została zawarta między Stroną a Agencją umowa cywilnoprawna o dofinansowanie realizacji zgłoszonego przez Stronę projektu, na podstawie której została wypłacona pomoc finansowa w wysokości... zł.
Pismem z... sierpnia 2015 r. Agencja poinformowała Skarżącego, że w związku z faktem niewypełnienia zobowiązań umownych odmawia wypłaty pomocy. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z dnia... października 2015 r. Agencja pozytywnie rozpatrzyła wniosek i przywróciła go do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pismem z... grudnia 2015 r. poinformował Skarżącego o odmowie wypłaty pomocy ze względu na naruszenie warunków umowy. W odpowiedzi na powyższe Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Następnie organ pismem z dnia... grudnia 2015 r. poinformował Stronę o zatwierdzeniu do wypłaty kwoty pomocy w wysokości... zł. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który pismem z dnia... lutego 2016 r. został rozpatrzony negatywnie. W odpowiedzi na powyższe Strona złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które to wezwanie organ pozostawił bez rozpoznania pismem z dnia... lutego 2016 r.
Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia... lutego 2016 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak drogi sądowoadministracyjnej w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Uprawnienia Sądu określone m.in. w art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - dalej "p.p.s.a.") sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje, akty, czynności w nim wymienione. Ponadto zgodnie z § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Rozważając sprawę należy stwierdzić, że jej źródłem jest umowa stron zawarta w związku z realizacją projektu w zakresie działania “Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw", objętego PROW na lata 2007-2013.
Słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, iż że ocena prawidłowości realizacji zobowiązań wynikających z umowy cywilnoprawnej przez jej strony wraz z kontraktowymi konsekwencjami dokonania takiej oceny podlega kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W omawianym zakresie Agencja jako instytucja publiczna nie ma kompetencji do określania w sposób władczy i jednostronny sytuacji prawnej indywidualnie oznaczonych adresatów. Kwestionowane przez skarżącą pismo Agencji - Departamentu Odwołań - z dnia... lutego 2016 r. dotyczy konsekwencji niewykonania przez Skarżącego zobowiązań przewidzianych umową zawartą w dniu... grudnia 2014 r.
Agencja odmawiając wypłaty pomocy w związku z zaistnieniem okoliczności określonych w umowie z dnia... grudnia 2014 r. działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, realizująca swoje uprawnienia kontraktowe, a nie jako organ administracji publicznej. Wskazanie na umowę jako podstawę udzielenia pomocy zawiera zarazem odwołanie się do trybu dochodzenia roszczeń wynikających z takiego zgodnego oświadczenia woli stron. Zgodnie z §18 powyższej umowy, w przypadku braku porozumienia pomiędzy Agencją a beneficjentem wszystkie spory, w myśl § 18 umowy (k. 765 akt administracyjnych), rozstrzygane będą przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Agencji.
W ocenie Sądu zatem spór co do słuszności podjętej przez Agencję czynności w zakresie odmowy wypłaty całości pomocy podlega kognicji sądu powszechnego, którego właściwość zostanie ustalona zgodnie z § 18 umowy. Powyższe koresponduje z regulacją art. 22 ust. 4 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, zgodnie z którym wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonym dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. od rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy. Przepis ten nie dotyczy jednak sytuacji, w której wydano rozstrzygnięcie o odmowie wypłaty pomocy. Rozstrzygnięcia te podejmowane są na różnych etapach i zmierzają do ustalenia innych okoliczności. Pierwsze rozstrzygnięcie ma na celu ustalenie, czy danemu podmiotowi może być przyznana pomoc na daną operację, drugie zaś ma ustalić, czy beneficjent wypełnił wszystkie wynikające z umowy i przepisów prawa warunki do wypłaty pomocy).
Sąd podkreśla, że umowa zawarta w dniu... grudnia 2014 r. miedzy Agencją a Skarżącym określa prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu. Oznacza to definitywne zamknięcie etapu postępowania, w którym właściwa była droga postępowania sądowoadministracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.