Uzasadnienie
W dniu 22 lipca 2009 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej zawarł z K. Stowarzyszeniem E., umowę nr (...) (nr rej. (...)) na kwotę 39 068,00 zł na realizację zadania w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich. Zgodnie z zawartą umową Stowarzyszenie zobowiązało się do wykonania zadania pn. "Turystyka społeczna - szlak nowych wyzwań i inspiracji", natomiast Minister Pracy i Polityki Społecznej zobowiązał się do wypłaty dotacji w wysokości 39 068,00 zł, która następnie została przekazana na rachunek bankowy Stowarzyszenia w dniu 20 sierpnia 2009 r.
Następnie, majac na uwadze wynik analizy złożonego przez Stowarzyszenie sprawozdania z realizacji ww. zadania, Departament Pożytku Publicznego Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, jako Instytucja Zarządzająca Programem Operacyjnym Fundusz Inicjatyw Obywatelskich, zwrócił się do Stowarzyszenia o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz dotacji pobranej w nadmiernej wysokości (pismo z dnia 14 października 2010 r.,sygn. (...) Stowarzyszenie nie dokonało wpłaty na rachunek bankowy Ministerstwa. Wobec powyższego organ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zaległości podatkowej i w dniu 11 kwietnia 2012 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją nr (...) zobowiązał Stowarzyszenie do zwrotu części udzielonej dotacji.
Po bezskutecznym postępowaniu egzekucyjnym, umorzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. w dniu (...)lutego 2014 r., Minister Pracy i Polityki Społecznej, zgodnie z treścią art. 107 oraz 116a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, wszczął postępowanie administracyjne wobec E. W. oraz wobec G. W., którzy w dniu zawarcia oraz realizacji umowy pełnili odpowiednio funkcje Prezesa i Wiceprezesa Zarządu Stowarzyszenia.
W dniu 3 kwietnia 2014 r. G. K. złożył wniosek o umorzenie postępowania wskazując, że umowa zawarta w dniu 22 lipca 2009 r. ma charakter cywilnoprawny, więc organ nie może dochodzić zwrotu dotacji na podstawie Ordynacji podatkowej.
W dniu (...) czerwca 2014 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej wydał decyzję nr (...), w której zobowiązał E. W. oraz G. K. do zwrotu nieprawidłowo rozliczonej dotacji wraz z odsetkami oraz kosztów postępowania egzekucyjnego.
W dniu 11 lipca 2014 r. G. K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia (...)czerwca 2014 r., jak również o umorzenie postępowania. We wniosku wskazał, że umowa zawarta w dniu 22 lipca 2009 r., na podstawie której przekazano dotację na realizacje zadania publicznego, ma charakter cywilnoprawny, więc nie można dochodzić zwrotu dotacji na podstawie ustawy Ordynacja podatkowa, a w zakresie nieuregulowanym umową stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
Decyzją z (...)sierpnia 2014 r. o nr (...) Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję z dnia (...) czerwca 2014 r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ powołał treść art. 106 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, z którego wynika, że dotacjami są podlegające szczególnym zasadom rozliczania, wydatki budżetu państwa przeznaczone na finansowanie lub dofinansowanie zadań zleconych do realizacji organizacjom pozarządowym oraz podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2010 r., Nr 234, poz. 1536 z późn. zm.).
W ocenie organu nie ulega zatem wątpliwości, że środki przekazane na rzecz K. Stowarzyszenia E. są dotacją w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Następnie organ wskazał, że na podstawie art. 145 ustawy o finansach publicznych, dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem oraz dotacje pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji. W przypadku niedokonania zwrotu w tym terminie, dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, zgodnie z art. 146 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu oraz termin, od którego nalicza się odsetki. Organ podkreślił, że w zakresie nieuregulowanym w ust. 1 i 2 tego przepisu stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy - Ordynacja podatkowa, a zatem ustawodawca przesądził, jaki tryb postępowania należy stosować w odniesieniu do zwrotu dotacji.
Jednocześnie zaznaczono, że stosownie do art. 116a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa za zaległości podatkowe innych osób prawnych niż wymienione w art. 116 (tj. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji) odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie organów zarządzających tymi osobami.
Mając na uwadze powyższe organ wskazał, że wobec wystąpienia pozytywnych przesłanek obciążenia odpowiedzialnością członków zarządu tj. nieskutecznego postępowania egzekucyjnego z majątku dłużnika oraz powstania zobowiązania w okresie pełnienia funkcji przez członków zarządu zasadnym było wydanie decyzji zobowiązującej G. K. do zwrotu dotacji.
G. K. nie zgodził się z powyższą decyzją i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zaznaczył, że organ nieprawidłowo zastosował w niniejszej sprawie przepisy ordynacji podatkowej, bowiem nie ma ona zastosowania do umowy cywilnoprawnej, a taki charakter miała zawarta przez Stowarzyszenie umowa dotacyjna. Ponadto ustawa o Stowarzyszeniach nie przewiduje osobistej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania stowarzyszenia.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie przedmiotem sporu jest prawidłowość orzeczenia przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej zobowiązującego stronę skarżącą do zwrotu dotacji udzielonej K. Stowarzyszeniu E. na realizację zadania w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich.
W pierwszej kolejności należy zgodzić się z organem, że nie ma racji strona skarżąca wskazując, iż w przedmiotowej sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy ordynacji podatkowej oraz ustawy o finansach publicznych, a wszelkie kwestie sporne winny być rozpatrywane na podstawie Kodeksu cywilnego.
Uzasadniając powyższe stanowisko wskazać należy, że środki przekazane w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej na rzecz K. Stowarzyszenia E. są dotacją w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Stosownie bowiem do art. 106 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych dotacjami są podlegające szczególnym zasadom rozliczania, wydatki budżetu państwa przeznaczone na finansowanie lub dofinansowanie zadań zleconych do realizacji organizacjom pozarządowym oraz podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2010 r., Nr 234, poz. 1536 z późn. zm.). Zatem zawarcie umowy cywilnoprawnej nie oznacza, że wszelkie stosunki pomiędzy podmiotami będą regulowane przez przepisy prawa prywatnego.
Następnie wskazać należy, że w myśl art. 145 ustawy o finansach publicznych, dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem oraz dotacje pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji. W przypadku niedokonania zwrotu w tym terminie, dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, zgodnie z art. 146 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu oraz termin, od którego nalicza się odsetki. W zakresie nieuregulowanym w ust. 1 i 2 tego przepisu stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy - Ordynacja podatkowa. Ustawodawca przesądził zatem jaki tryb postępowania należy stosować w odniesieniu do zwrotu dotacji.
Stosownie zaś do art. 116a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa za zaległości podatkowe innych osób prawnych niż wymienione w art. 116 (tj. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji) odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie organów zarządzających tymi osobami.
Zgodnie z art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 Ordynacji podatkowej powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.
W przedmiotowej sprawie Departament Pożytku Publicznego Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, jako Instytucja Zarządzająca Programem Operacyjnym Fundusz Inicjatyw Obywatelskich, zwrócił się do K. Stowarzyszenia E., o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oraz dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. Jednakże Stowarzyszenie nie dokonało wpłaty na rachunek bankowy Ministerstwa. Wobec powyższego organ zobowiązał Stowarzyszenie do zwrotu części udzielonej dotacji, a wobec bezskutecznego (umorzonego) postępowania egzekucyjnego, Minister Pracy i Polityki Społecznej zobowiązał E. W. oraz G. K., tj. Prezesa i Wiceprezesa Zarządu do zwrotu nieprawidłowo rozliczonej dotacji wraz z odsetkami oraz kosztów postępowania egzekucyjnego.
Powyższe działanie organu było prawidłowe bowiem zgodne z treścią przytoczonych powyżej regulacji prawnych, które w przypadku zaistnienia okoliczności uzasadniających obciążenie osoby trzeciej odpowiedzialnością, nie dają organowi możliwości odstąpienia od wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności osoby trzeciej.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.