Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 18 lutego 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1551/10

Uzasadnienie

W dniu... kwietnia 2005 r. przeprowadzono kontrolę gospodarstwa rolnego Przedsiębiorstwa Produkcji Rolnej "S." Sp. z o.o. w zakresie potwierdzenia danych zgłoszonych we wniosku. Kontrola ta stwierdziła m.in. następujące nieprawidłowości:

1. – działka rolna... (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10);
2. – działka rolna... (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10);
3. – działka rolna... (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10).

W dniu... maja 2007 roku P. P. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. We wniosku zostały zadeklarowane działki rolne: [...], położone na siedmiu działkach ewidencyjnych, znajdujących się w powiecie b.; gminach: T., B. w obrębie ewidencyjnym: Z. (działka ew. nr...,...), S. (działka ew. nr...) o łącznej powierzchni... ha. W tym producent rolny zgłosił do przyznania płatności działkę ewidencyjną nr:

1. – ... - na której zadeklarował działkę rolną; B (... ha),
2. – ... - na której zadeklarował działkę rolną: D (... ha),
3. – ... - na której zadeklarował działkę rolną: E (... ha), co do których kontrola w 2005 roku stwierdziła, iż nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 roku, co skutkuje ich trwałym wykluczeniem z płatności.

W dniu... kwietnia 2008 r. strona w trybie art. 50 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) została wezwana pismem nr... do złożenia wyjaśnień odnośnie nieścisłości wykrytych w sprawie. Wnioskodawca odpowiedział na wezwanie w dniu... kwietnia 2008 r., składając wymaganą korektę wniosku.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. Z. z/s w W. (dalej: Kierownik Biura) w dniu... kwietnia 2008 roku wydał decyzję nr... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, którą odmówił przyznania płatności i nałożył sankcję, uzasadniając ten fakt różnicą pomiędzy powierzchnią działek rolnych deklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej.

Wnioskodawca złożył odwołanie od powyższej decyzji, a w dniu... września 2008 roku Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej: Dyrektor Oddziału) wydał decyzję nr... o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Kierownik Biura w dniu... listopada 2008 roku wydał decyzję nr... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, którą przyznał płatność do powierzchni... ha (czyli wliczając powierzchnię, co do której stwierdzono w kontroli z 2004 roku, iż nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 roku).

W dniu...marca 2009 r. Dyrektor Oddziału decyzją Nr... stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura z dnia... listopada 2008 r.

W dniu... czerwca 2009 roku Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pozostawił bez rozpoznania odwołanie od decyzji Dyrektora Oddziału z dnia... marca 2009 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Biura z dnia... listopada 2008 roku.

W dniu... listopada 2009 r. wnioskodawca został wezwany do złożenia wyjaśnień, celem ustalenia, czy zgłoszenie do płatności działek rolnych obarczonych kodem DR10 było celowym działaniem rolnika. W dniu... listopada 2009 r. w odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik wnioskodawcy złożył oświadczenie o kupnie oraz późniejszej deklaracji wymienionej powierzchni w dobrej wierze oraz o użytkowaniu niniejszej powierzchni od chwili nabycia w dobrej kulturze.

W dniu... lutego 2010 roku Kierownik Biura wydał decyzję nr... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007 dla Pana P. P. w łącznej wysokości... zł, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej... zł, uzupełniającej płatności obszarowej... zł. Organ przyjął jako powierzchnię stwierdzoną kwalifikującą się przyznania jednolitej płatności obszarowej areał... ha oraz do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej areał..., zaś pominięte zostały działki rolne zadeklarowane na powierzchni (działki ewidencyjne nr...), co do których stwierdzono w kontroli z 2005 roku, iż nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku jako niespełniające wymogów określonych w art. 143b ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku.

W dniu... marca 2010 roku wpłynęło odwołanie od decyzji Kierownika Biura z dnia... lutego 2010 roku. Pełnomocnik strony wskazał na:

1. – brak uwzględnienia, iż sporne grunty zostały nabyte przez producenta w 2005 roku w stanie nie wskazującym na brak utrzymywania ich w dobrej kulturze na dzień 30 czerwca 2003 roku, a także fakt, że producent nie został poinformowany o obarczeniu w 2005 roku działek nr... kodem DR10,
2. – wątpliwość co do prawidłowości przeprowadzonej kontroli w stosunku do gruntów zadeklarowanych i kontrolowanych w kampanii roku 2004 w stosunku do Przedsiębiorstwa Produkcji Rolnej "S." sp. z o.o., jak również do podmiotu dokonującego tych czynności,
3. – przepis art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku jako mający zastosowanie.

Organ odwoławczy po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego uznał słuszność zaskarżonej decyzji pod względem faktycznym i prawnym i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach wskazał przesłanki jakie legły u podstaw takiego rozstrzygnięcia.

W skardze na powyższą decyzję strona zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 143b ust. 4 i 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 19 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanowienia określonych systemów wsparcia dla rolników, (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71, (WE) 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003), polegające na przyjęciu, że działki rolne o numerach 16/5, 19 i 24 nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co skutkuje ich trwałym wykluczeniem z płatności.

Podniósł, że zaskarżona decyzja nie uwzględnia okoliczności nabycia przez niego wykluczonych działek pod koniec 2005 r. w warunkach wcześniejszego sprawdzenia w dostępnych spisach ARiMR działek wykluczonych, fizycznego sprawdzenia czy są one utrzymywane w warunkach dobrej kultury rolnej i negatywnego wyniku tych sprawdzeń.

Wskazał, że nikt z pracowników Agencji nie poinformował go wcześniej ani ustnie, ani pisemnie na okoliczność ich wykluczenia. Występował do nich z wnioskiem o płatności na 2006 r. i takie płatności otrzymał.

Zakwestionował czynność kontrolną z... kwietnia 2005 r. Wskazał, że raport z kontroli nie zawiera zapisów dotyczących pomiaru powierzchni działek wykluczonych. Budzi tą wątpliwość do rzetelności oraz fachowego przygotowania kontrolujących. Są to zastrzeżenia co do ich profesjonalizmu, bowiem nie można wzrokowo ocenić powierzchni kilkudziesięciu hektarów gruntów bez szczegółowych pomiarów urządzeniem GPS.

Kwestionował ustalenia, że skoro działki nie były użytkowane rolniczo na dzień...06.2003 r. to nie były wówczas utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Twierdził, że decyzja pomija zakres pojęciowy z art. 143 b ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 r., a działkę rolną traktuje wg zapisów art. 3 ust. 7 ustawy z dnia 18.12.2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76 ze zm.).

Zarzucił brak ustalenia, czy kontrolowane działki mają być uznane za użytki rolne, np. za trwałe użytki zielone lub zagajniki. Podniósł inne znaczenie pojęcia wykorzystywania użytków rolnych od pojęcia działek rolnych rozumieniu art. 3 ust. 7 ustawy z 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Kierownika Biura.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i 2 i art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), wojewódzki sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, i stosuje środki określone w ustawie.

Ponadto, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny I instancji rozstrzyga sprawę w granicach sprawy administracyjnej, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza m. in., że Sąd ma obowiązek rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego (por. NSA z 26 maja 1998 sygn. akt II SA 915/97 i 919/97, OSP 1999, z. 4, poz. 79). Podstawę orzekania przez ten sąd stanowi cały materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji w toku prowadzonego w danej sprawie postępowania, gdyż zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy. W razie stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, Sąd powinien na podstawie art. 145 p.p.s.a. uwzględnić skargę.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów i badając pod tym względem zaskarżoną decyzję, Sad uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne dokonane podczas tzw. kontroli na miejscu w dniu... kwietnia 2005 r. Wywodzi, że w raporcie z kontroli nie wykazano pomiarów powierzchni działek w stosunku do, których stwierdzono Kod DR- 10 (brak pozostawania w dobrej kulturze rolnej na datę 30 czerwca 2003 r.). Brak tych pomiarów budzi wątpliwości, co do sposobu przeprowadzenia kontroli oraz podważa, zdaniem skarżącego, rzetelność i fachowość osób przeprowadzających kontrolę. Wskazuje również na brak profesjonalizmu tych osób bowiem świadczy jedynie o wzrokowym oglądzie kilkudziesięciu hektarów gruntu i bezpodstawnym wykluczeniu tego gruntu z dopłat.

Powyższe zarzuty nie są zasadne.

Przede wszystkim należy podnieść, że dopłatami w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej, o którą ubiega się skarżący, objęte są obszary użytków rolnych państwa polskiego utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Wskazana data jest datą stałą narzuconą warunkami prawa unijnego określonymi m. in. w art. 143 b ust. 4 rozporządzenia Rady nr 1782/2003.

Wymieniony przepis w zdaniu drugim (art. 143 b ust. 4 zd.

2) zdefiniował pojęcie wykorzystywanych użytków rolnych jako obszarów obejmujących grunty orne, trwałe użytki zielone, trwałe plantacje, ogródki przydomowe tak jak zostały ustalone przez Komisję (EUROSTAT) dla jej celów statystycznych. Wskazał też w ust. 5 działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (Kod CN ex 06029041), które były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. i do których zastosowania ma pomoc przyznawana z tytułu upraw roślin energetycznych przewidziana art. 88 wymienionego rozporządzenia (pomoc nie objęta wnioskiem skarżącego).

Każdy grunt korzystający z płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej utrzymuje się w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (art. 143 b ust 3 akapit 2 oraz art. 5).

Do tak zdefiniowanych pojęć nawiązuje wprost ustawa krajowa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.U. Nr 35 poz.217 ze zm.) stanowiąca podstawę złożenia wniosku przez skarżącego. W wymienionej ustawie w art. 1 ust. 2 stanowi się wyraźnie, iż określa ona zasady i tryb przyznawania rolnikom płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej oraz płatności cukrowej, przeprowadzania kontroli, w zakresie nieokreślonym w przepisach Unii Europejskiej, wymienionych w ust. 1 tego przepisu (w tym rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 (Dz.U. WE L 141 z 30 kwietnia 2004 r.) oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2003 (Dz.U. WE 345 z 20 listopada 2004 r.), lub przewidzianych w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie UE.

W art. 2 ustawy również wyraźnie stanowi się, że użyte w ustawie pojęcie "gruntów rolnych" odnosi się do gruntów kwalifikujących się zgodnie z art. 143 b ust. 4 rozporządzenia nr 1782/2003 do objęcia jednolitą płatnością obszarową, o której mowa w art. 143 b ust. 1 tego rozporządzenia.

Natomiast zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 i 2 tej ustawy rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu " grunty rolne", wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143 b ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:

1. - posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku XX do rozporządzenia nr 1973/2004 (tj. minimalnej powierzchni 1 ha);
2. - utrzymuje wszystkie grunty rolne zgodnie z normami;

został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zatem pojęcie "gruntu rolnego" jest tu pojęciem w rozumieniu "wykorzystywanych użytków rolnych" utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej, czyli zgodnie z normą unijną wg art. 143 b ust. 4.

Nie zmienia tego faktu dodatkowa definicja "działki rolnej" użyta w ustawie jako działki w rozumieniu art. 2 pkt 1 a rozporządzenia Komisji (WE) 796/2004 – czyli jako zwartego obszaru gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw, ani definicja użyta w art. 3 ust. 7 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gruntów rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności stanowiąca, że za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego.

Poza sporem jest, że grunty rolne, które nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na 30.06.2003 r. (czyli zgodnej z ochroną środowiska) nie kwalifikują się do przyznania jednolitej płatności obszarowej na podstawie w/w przepisów. W takim też rozumieniu gruntów rolnych orzekał organ.

Rozporządzenie Rady (WE) 1872/2003 przewidując zasady przyznawania płatności tam wymienionych stanowiło również o potrzebie utworzenia systemu identyfikacji działek rolnych na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też danych kartograficznych w tym przy użyciu skomputeryzowanego systemu informacji geograficznej (GIS), jak np. najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych (art. 20). Stanowiło o potrzebie utworzenia systemu identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności pozwalającego na weryfikację uprawnień oraz kontrole krzyżowe z wnioskiem o pomoc i systemem identyfikacji działek rolnych (art. 21).

Każde państwo członkowskie zobowiązane zostało do przeprowadzenia kontroli administracyjnej wniosków o pomoc, obejmującej weryfikacje kwalifikujących się powierzchni oraz odpowiadającym im uprawnień do płatności (art. 23 ust. 1). Kontrole administracyjne wniosków są uzupełniane systemem kontroli na miejscu w celu zweryfikowania kwalifikowania się do pomocy (art. 23 ust. 2). Każde państwo miało wyznaczyć instytucje odpowiedzialne za koordynowanie kontroli (art. 23 ust. 3).

Państwa mogą wykorzystywać systemy kontroli w celu zapewnienia zgodności z zasadami dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska (art. 25 ust. 2).

Zasady przeprowadzania takich kontroli przewiduje rozporządzenie Komisji WE nr 796/2004. Zgodnie z art. 23 kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności.

Kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia. Jeżeli nie zagrażałoby to celowi kontroli, można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres uprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków.

Z każdej kontroli na miejscu sporządza się raport, który umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonych kontroli. Według zapisu art. 28 rozporządzenia Komisji raport taki wykazuje "w szczególności", i tu następują wskazania przykładowe. Oznacza to, że nie ma sztywnej formuły raportu, który stanowiłby w przypadku braku jakiegokolwiek zapisu o jego nieważności, bezskuteczności ustaleń czy innych negatywnych skutkach dla wykazywanej czynności.

W przedmiotowej sprawie w ramach rozpoznawania wniosku skarżącego o przyznaniu płatności bezpośrednich na rok 2007 r. organ dokonując kontroli administracyjnej wniosku przeprowadził dowód z dokumentu w postaci raportu i załączników do niego z kontroli na miejscu przeprowadzonej... kwietnia 2005 r.

Kontrola ta została przeprowadzona zgodnie z w/w przepisami. Wykonali ją właściwie upoważnieni pracownicy ARiMR. Agencja ta realizuje zadania i kompetencje agencji płatniczej (art. 4 ustawy z 26.01.2007 r.), przeprowadza kontrole administracyjne i kontrole na miejscu (art. 30 ustawy) przez upoważnionych pracowników (art. 31 ustawy) lub poprzez jednostki organizacyjne dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi wg wskazanych przepisów (art. 30 ust. 2 w zw. z art. 34 ust p. 1 ustawy). Te wskazane przepisy dla jednostek zewnętrznych to rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 5 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym może być powierzone przeprowadzenie kontroli (Dz. U 183/2004 p 1892). Wynikają z niego obowiązki dotyczące kwalifikacji osób z zakresu rolnictwa, ochrony środowiska lub leśnictwa, geodezji i kartografii oraz wymagania dotyczące sprzętu pomiarowego i telekomunikacyjnego oraz informatycznego.

Z wymienionych przepisów wynikają wysokie wymagania personalno- techniczne do wykonania czynności kontrolnych. Aczkolwiek w sprawie kontrola na miejscu nie była przeprowadzona przez jednostkę zewnętrzną to nie ma żadnych przesłanek do uznania, iż przeprowadzenie jej przez upoważnione osoby z agencji z ustawy uznanej za właściwą do przeprowadzania tych czynności, nastąpiło z naruszeniem w/w wymogów.

Podnieść należy, że ARiMR jest też podmiotem obecnie właściwym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych i dokumentacji związanej z ewidencją i systemem (art. 4 i 9a ustawy z 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności), a na datę kontroli na miejscu podmiotem właściwym do przeprowadzania ewidencji gospodarstw rolnych (wszystkich nieruchomości rolnych będących w posiadaniu tego samego podmiotu – art. 3 pkt 1) zawierającej dane identyfikacyjne działek rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego z podaniem numerów działek ewidencyjnych, ich lokalizacji, powierzchni, wg danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie przepisów prawa geodezyjnego i kartograficznego (art. 8 w zw. z art. 5 ustawy).

Wykorzystanie tych danych jest uwidocznione w raporcie z kontroli. Kontrolujący odwołują się do identyfikatorów działek ewidencyjnych, do nazwy obrębów ewidencyjnych, powierzchni. Z treści raportu wynika, że kontrolą objęto dziewięć działek, z czego w stosunku do czterech stwierdzono brak dobrej kultury rolnej na datę 30.06.2003 r. czyli tzw. kod DR-10. Działki (a było ich 5) w stosunku do których stwierdzono przestrzeganie warunków dobrej kultury rolnej są pomierzone metodą pomiaru GPS. Brak jest pomiaru powierzchni w stosunku do działek objętych kodem DR-10. Są natomiast stwierdzenia dotyczące istnienia śladów wypalania oraz stwierdzenia wykonania enumeratywnie określonych zdjęć. Jest też wpis dotyczący powierzchni deklarowanej działki wprowadzonej do w/w ewidencji.

Zapisy te wbrew zarzutom skargi nie są dowodem na niestaranność bądź nierzetelność wykonania czynności kontrolnych. Przeciwnie wynika z tych zapisów wiedzą, że kontrolujący dysponowali danymi identyfikacyjnymi działek, dysponowali sprzętem pomiarowym, w znacznej części, dotyczącej... ha dokonali pomiarów powierzchni działek, co oznacza, że dysponowali stosownymi mapami i sprzętem umożliwiającym im jednoznaczne zlokalizowanie działek. Wykonali to profesjonalnie i stosownie zapisali to w raporcie. Z treści raportu, co oczywiste nie można wyczytać jakim konkretnym materiałem pomocowym, poza GPS, posługiwali się kontrolujący. Wyjaśnienia na temat materiałów pomocowych, które posłużyły do pomiarów i lokalizacji działek zostały w sposób opisowy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i nie ma żadnych podstaw do kwestionowania tej okoliczności zważywszy, że czynności były przeprowadzone przez upoważnione osoby z ARiMR – czyli jednostki z ustawy wyznaczonej do tych czynności.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że inspektorzy terenowi dysponowali zarówno urządzeniami GPS jak również materiałami graficznymi, takimi jak: mapy rastrowe ewidencji gruntów z georeferencjami w formacie *cit., lub mapy rastrowe ewidencji gruntów w formacie*.tif wraz z plikami zawierającymi dane z kalibracji w formacie *geo oraz centroidy w formacie *.ctd, lub mapy ewidencyjne w postaci wektorowej (w formacie *.xml). Dane te, po wgraniu do odbiornika GPS, służyły do lokalizacji w terenie i zapewnienia właściwej lokalizacji kontrolowanych działek. Dodatkowo, inspektorzy korzystali z papierowych kopii map ewidencyjnych. Wszystkie ww. materiały pomocnicze pozwalały inspektorom na jednoznaczne zlokalizowanie wytypowanych do kontroli działek.

Skarżący zarzucając inspektorom brak rzetelności i wiarygodności w czynnościach nie wskazuje, żadnego dowodu na potwierdzenie swoich zarzutów. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Zarzut dotyczący braku pomiaru powierzchni działkę, co do których stwierdzono kod DR-10, opierający się na bliżej nie sprecyzowanym obowiązku ich pomiaru nie może być zarzutem skutecznym w sprawie.

Nie było obowiązku pomiaru tych działek skoro inspektorzy stwierdzili brak utrzymywania ich w dobrej kulturze rolnej na całej powierzchni. Powierzchnię mieli określoną danymi identyfikacyjnymi, dysponowali zaś materiałem pomocniczym, pomiarowym, którym pozwolił im na jednoznaczne zlokalizowanie działek. Twierdzenie, iż lokalizacji mogli dokonać tylko tam gdzie dokonywali pomiarów jest nieuprawnione i nie udowodnione w świetle w/w art. 3 ust. 3 ustawy z 26.01.2007 r.

Z treści raportu wynika opis identyfikacyjny działki, numer obrębu (a więc odniesienie się do mapy), powierzchnia deklarowana, czyli wpisana do wyżej omawianej ewidencji na wniosek producenta rolnego. Wynika też, że nie było pomiaru w terenie o czym stanowi wpis w rubryce powierzchni stwierdzonej 0,00 i pozostawienie pozostałych pustych rubryk w części odnoszącej się wyłącznie do pomiaru powierzchni.

Jest to czytelne, nie budzące wątpliwości, nie dające podstaw do sformułowań zawartych w skardze. Sformułowań niczym nie popartych. Zgodnie z treścią art. 28 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 raport nie jest bezwzględnie sformalizowany. Niewątpliwie mają z niego wynikać treści dające podstawy do skutecznego zweryfikowania zgodności, na jakich przyznawana jest pomoc (art. 23 rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004).

Nie bez znaczenia dla sprawy jest fakt udokumentowania twierdzeń zawartych w raporcie zdjęciami terenu. Zdjęcia są opisane, dołączone na płycie CD do akt sprawy. Wynika z nich obraz potwierdzający zapisy raportu. Wnioski organu wyciągnięte z oceny dowodów są prawidłowe. Słusznie, zdaniem Sądu, organ uznał, iż poprzedni posiadacz wymienionych w raporcie działek rolnych o nr ewidencyjnych nr.... Przedsiębiorstwa Produkcji Rolnej "S." Sp. z o.o. nie dokonała zabiegów agrotechnicznych zapobiegających występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów, o czym świadczy występująca na tej działce roślinność.

Stan faktyczny na tych działkach był zatem niezgodny z przywołanymi powyżej przepisami wspólnotowymi. Potwierdza to protokół z kontroli na miejscu oraz wykonane zdjęcia przedmiotowych działek, z których wynika, że działki te nie kwalifikowały się do przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Organ prawidłowo uznał, że z fotografii wykonanych podczas kontroli na miejscu wynika, że w okresie, którym inspektorzy realizowani kontrolę, na działkach prowadzono wycinkę i wypalenie zadrzewień i zakrzaczeń. Stan wegetacyjny drzew pozwalał na stwierdzenie, iż rośliny te są starsze niż jeden rok, a wiec w dniu kontroli można było stwierdzić, że kontrolowane działki nie były użytkowane rolniczo również w dniu 30 czerwca 2003 r. i nie były wówczas utrzymywane w dobrej kulturze rolniczej. Dokumentacja fotograficzna stanowiła uzupełnienie (potwierdzenie) stanów stwierdzonych w terenie i opisanych w raporcie z kontroli przez osoby kontrolujące, co umożliwiało organowi ocenę kontroli.

Są to prawidłowe działania.

Twierdzenia skarżącego, iż nie przeprowadzono dowodów na okoliczność, że może na wskazaną datę były tam trwałe użytki zielone bądź istniała uprawa zagajnika o krótkiej rotacji o kodzie CN ex 06029041, w świetle powyższych rozważań oraz w świetle treści art. 3 ust. 1 i 3 ustawy z 26.01.2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej wyłączającego (poza nielicznymi wyjątkami) stosowanie kodeksu postępowania administracyjnego i przerzucającego ciężar udowodnienia faktu na osobę, która z tego faktu wywodzi skutki prawne, pozostaje gołosłowne.

Nie budzi wątpliwości Sądu zapis raportu z kontroli odnoszący się przy wszystkich kontrolowanych działkach do "powierzchni, na której celowo nie spełniono wszystkich warunków przestrzegania dobrej kultury rolnej". Zapis ten wszędzie nosi dane 0,00". Zważywszy, że kontrola była wykonywana nie na skutek złożonego wniosku o dopłaty tylko zarządzona wobec dostarczenia informacji z tzw. "donosu" to kontrolujący nie prowadzili czynności ustalających, czy stan faktyczny zastany na działce jest wynikiem celowego, a więc nacechowanego określonym zamiarem działania, czy wynika z pozostawienia działek oddziaływaniom natury, bez tego nastawienia celowego. Stąd brak pomiarów i ustaleń co do tych "celowych" działań. Nie oznacza to jednak, że jest to jakaś nieprawidłowość w czynnościach kontrolnych bądź sprzeczność w zapisach raportu. Raport jest podzielony na różne części, rubryki i należy go czytać zgodnie z tym podziałem. Wymieniona rubryka wyraźnie odnosi się do "celowych działań" niespełnienia warunków przestrzegania dobrej kultury rolnej.

Z ustaleń raportu wynika celowość innych działań- wypalanie krzewów i zadrzewień co oznacza sztuczne tworzenie warunków niezbędnych do uzyskania płatności. Zarzut ten w żaden sposób nie odnosi się do skarżącego. W dacie kontroli na miejscu skarżący nie był ani posiadaczem ani właścicielem gruntu. Okoliczność, że nabył ten grunt pod koniec 2005 r. i to w warunkach dobrej wiary, iż nie ma ten grunt ustalonej okoliczności wyłączającej płatność – została ustalona i uwzględniona przez organ w ramach wydania zaskarżonej decyzji.

Kontrola na miejscu i raport odnoszą się do innego producenta rolnego PPR "S." Sp. z o.o. Producent ten nie uczestniczył w czynnościach kontrolnych. Brak jest też powiadomienia go o niej. Jest to zgodne z treścią art. 25 rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004.

Z treści raportu nie wynika doręczenie jego kopii producentowi rolnemu (art. 28 ust 2 rozporządzenia). Brak ten nie dyskwalifikuje raportu. Są w nim ustalenia faktyczne. Skarżący mógł i zapoznał się z jego treścią w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Miał prawo i możliwości odniesienia się do jego treści i przedstawiania przeciwdowodu, jeżeli się z nim nie zgadza. Twierdzenia skarżącego co do treści raportu były przedmiotem analizy organu w treści zaskarżonej decyzji. Ta analiza jest prawidłowa. Skarżący nie przedstawił żadnego dowodu na okoliczność, że stan faktyczny działek na datę...06.2003 r. był inny niż ustalił organ.

Skarżący odnosi się jedynie do twierdzeń iż w dacie nabycia tych nieruchomości i w trakcie ich posiadania przez niego są one utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Organ tego nie kwestionował. Utrzymywanie gruntu rolnego w dobrej kulturze rolnej w okresie następującym po 30 czerwca 2003 r. nie może zmienić zasady kwalifikowalności do dopłaty w świetle treści art. 143 b rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003. Sam obrót cywilnoprawny nieruchomością i dobra wiara nabywcy nie jest elementem kwalifikowalności gruntu w świetle w/w przepisu.

Dobra wiara oznacza zastosowanie art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 pozwalającego na odstąpienie od nałożenia sankcji w postaci obniżek i wyłączeń przewidzianych w rozdziale 1.

Wymieniony artykuł został zastosowany w stosunku do skarżącego i powierzchnia działek, co do których kontrola z dnia... kwietnia 2005 r. stwierdziła, iż nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na...06.2003 r. – została pominięta przy ustaleniu powierzchni deklarowanej, kwalifikującej się do uzyskania płatności.

Podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż w dacie nabywania nieruchomości nie uzyskał informacji od sprzedawcy – Starostwa Powiatowego w B., iż działki nie kwalifikują się do uzyskania płatności pozostaje bez wpływu na w/w kwalifikacje. Podnoszony zarzut odnosi się do sfery stosunków cywilnoprawnych między stronami umowy. Okoliczność zaś, że skarżący nie znalazł tych gruntów w wykazie agencji prowadzonym dla działek wykluczonych DR-10 w dacie przystępowania do zakupu jest prawdziwa. Podnieść jednak należy, ze sam system identyfikacji działek rolnych, jako odrębny system, został wprowadzony do prawa krajowego nowelizacją ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności dopiero w dniu 15 marca 2010 r. (Dz. U 36 poz. 197 art. 2).

Natomiast powierzchnie działek, które nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień...06.2003 r. zostały i są określane na podstawie wyników kontroli na miejscu oraz na podstawie analizy obrazu ortofotomapy pod kątem występowania elementów trwale niekwalifikujących się do płatności typu zabudowy, drogi, lasy, wody.

Jest to proces rozciągnięty w czasie. Tworzony w trakcie rozpatrywania wniosków. Brak takiego wpisu nie oznacza automatycznej kwalifikowalności gruntu do dopłaty. Ustalenia stanu faktycznego muszą być zgodne z rzeczywistością na datę wskazaną prawem unijnym. Powyższa okoliczność ma natomiast wpływ na ustalenie dobrej bądź złej wiary wnioskodawcy na datę składania wniosku o dopłaty, co przekłada się na stosowanie w/w art. 68 i brak sankcji ale nie przekłada się na zmianę kwalifikowalności gruntu do płatności.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że analiza akt nie daje podstawy do stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Nie daję też podstaw do stwierdzenia naruszenia w/w prawa materialnego.

Sąd nie stwierdził też uchybień prowadzących do wznowienia postępowania administracyjnego i zobowiązujących do uchylenia decyzji.

Z tych względowi Sąd orzekł jak w wyroku w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Zdanie Odrębne

UZASADNIENIE ZDANIA ODRĘBNEGO

W dniu... kwietnia 2005 roku została przeprowadzona kontrola gospodarstwa rolnego P. Sp. z o.o. w zakresie potwierdzenia danych zgłoszonych we wniosku. Kontrola ta stwierdziła m.in. następujące nieprawidłowości:

1. – działka rolna (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10);
2. – działka rolna (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10);
3. – działka rolna (zlokalizowana na działce ewidencyjnej nr..., obręb ewidencyjny S. - powierzchnia całkowita... ha) powierzchnia deklarowana... ha - na działce rolnej stwierdzono, iż nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku (kod błędu DR10).

Protokołu tego – co bardzo istotne – nikomu nie doręczono.

W dniu... maja 2007 roku P. P. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U. z 2007 r., nr 35, poz. 217 z późn. zm.) na 2007 rok. We wniosku o przyznanie płatności zostały zadeklarowane działki rolne:... położone na siedmiu działkach ewidencyjnych, znajdujących się w powiecie... w gminach:... W tym producent rolny zgłosił do przyznania płatności działkę ewidencyjną nr:

co do których kontrola w 2005 roku stwierdziła, iż nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku.

W dniu... kwietnia 2008 roku producent rolny w trybie art. 50 § k.p.a. został wezwany do złożenia wyjaśnień odnośnie wykrytych nieścisłości. Wnioskodawca odpowiedział na wezwanie w dniu... kwietnia 2008 roku składając wymaganą korektę wniosku.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W.w dniu... kwietnia 2008 roku wydał decyzję nr... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, którą odmówił przyznania płatności i nałożył sankcję uzasadniając fakt ten różnicą pomiędzy powierzchnią działek rolnych deklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej.

W dniu 21 maja 2008 roku wpłynęło do Dyrektora... Oddziału Regionalnego ARiMR odwołanie Wnioskodawcy kwestionujące jej słuszność i zasadność.

W dniu... września 2008 roku Dyrektor... Oddziału Regionalnego ARiMR wydał decyzję nr... o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. w dniu... listopada 2008 roku wydał decyzję nr... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, którą przyznał płatność do powierzchni... ha (czyli wliczając powierzchnię, co do której stwierdzono w kontroli z 2004 roku, iż nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku).

W dniu... marca 2009 roku Dyrektor... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie decyzją Nr... stwierdził nieważność decyzji Nr... z dnia... listopada 2008 roku wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. przyznającej P. P. płatności do gruntów rolnych na rok 2007.

W dniu... czerwca 2009 roku Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pozostawił bez rozpoznania odwołanie od decyzji Dyrektora... Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie Nr... o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. Nr... z dnia... listopada 2008 roku.

W dniu... listopada 2009 roku Wnioskodawca na podstawie art. 50 § 1 k.p.a. został wezwany do złożenia wyjaśnień celem ustalenia czy zgłoszenie do płatności działek rolnych obarczonych kodem DR10 było celowym działaniem rolnika. W dniu 27 listopada 2009 roku w odpowiedzi na wezwanie M. W. reprezentujący P. P. złożył oświadczenie o kupnie oraz późniejszej deklaracji wymienionej powierzchni w dobrej wierze oraz o użytkowaniu powierzchni od chwili nabycia w dobrej kulturze rolnej.

W dniu... lutego 2010 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. wydał decyzję... w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007 w łącznej wysokości... zł, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej... zł, uzupełniającej płatności obszarowej... zł. Organ l instancji przyjął jako powierzchnię stwierdzoną kwalifikującą się przyznania jednolitej płatności obszarowej areał... ha oraz do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej areał.. ha; pominięte zostały działki ewidencyjne nr... co do której stwierdzono w trakcie kontroli z 2005 roku, iż nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 roku jako niespełniające wymogów określonych w art. 143b ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 roku.

W dniu 19 marca 2010 roku wpłynęło odwołanie, w którym pełnomocnik P. P.o zakwestionował słuszność i zasadność wydanej decyzji. W piśmie odwoławczym wskazano na:

1. – brak uwzględnienia, iż sporne grunty zostały nabyte przez producenta w 2005 roku w stanie nie wskazującym na brak utrzymywania ich w dobrej kulturze na dzień... czerwca 2003 roku, a także że producent nie został poinformowany o obarczeniu w 2005 roku działek nr... kodem DR10;
2. – wątpliwość co do prawidłowości przeprowadzonej kontroli w stosunku do gruntów zadeklarowanych i kontrolowanych w kampanii roku 2004 w stosunku do P. sp. z o.o., jak również do podmiotu dokonującego tych czynności;
3. – przepis art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku jako mający zastosowanie wobec Strony.

Organ II instancji po wnikliwym przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego uznał słuszność zaskarżonej decyzji pod względem faktycznym i prawnym i postanowił utrzymać w mocy decyzję organu I instancji. W motywach wskazano przesłanki jakie legły u podstaw takiego rozstrzygnięcia.

Skargę – na powyższą decyzję – wniósł P. P..

Decyzji zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 143b ust. 4 i 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 19 września 2003 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanowienia określonych systemów wsparcia dla rolników, (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71, (WE) 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003), polegające na przyjęciu, że działki rolne o numerach 16/5, 19 i 24 nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co skutkuje ich trwałym wykluczeniem z płatności.

W związku z powyższym wniósł o:

1. 1) uchylenie zaskarżonej i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa W.,
2. 2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

W motywach rozstrzygnięcia wskazał przesłanki jakie legły u podstaw takiego stanowiska.

W odpowiedzi na skargę – żądając jej oddalenia – podniesiono argumenty zbieżne z motywami zaskarżonych decyzji.

Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn aniżeli podniesionych w skardze.

Na wstępie wskazać należy, że w postępowaniu wyjaśniającym za dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem może być dokument, zwłaszcza urzędowy, za który – w niniejszej sprawie – uchodzi protokół przeprowadzonej kontroli w P. Sp. z o.o., co miało miejsce w dniu... kwietnia 2005 r.

Ustawodawca – jak wynika to z treści art. 76 § 1 k.p.a. – dokumentom urzędowym, sporządzonym w przepisowej formie przez powołane do tego organy w zakresie działania – przyznaje zwiększoną moc dowodową, z zarazem wskazuje, iż stanowią dowód tego co zostało w nich stwierdzone.

W niniejszej sprawie kontrowersje – w zakresie ich stanu w chwili kontroli – budzi stan działek ewidencyjnych o n-rach:..., czyli działek rolnych:..., co do których przyjęto – w decyzji Organu II instancji – iż nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień... czerwca 2003 r., co skutkuje ich trwałym wykluczeniem z płatności. Konstatację taką ma rzekomo uzasadniać wynik "kontroli z 2005 r."

Bardziej krytyczny – w ocenie wyników kontroli – jest skarżący, który stwierdza w uzasadnień skargi:

"Sposób przeprowadzenia kontroli, o czym świadczą powyżej przytoczone fakty, budzi wiele wątpliwości co do rzetelności, jak i fachowego przygotowania kontrolujących. Pozwala to również przypuszczać, iż doszło do nieprawidłowości ze strony kontrolujących, bowiem sporządzony raport, nieposiadający wypełnionych rubryk – wymagających wypełnienia – jest raportem budzącym, wątpliwości i zastrzeżenia co do ich profesjonalizmu. Nie wydaje się bowiem możliwe by na podstawie ogólnej, wzrokowej oceny można było ocenić powierzchnię kilkudziesięciu hektarów gruntów, bez dokonania przewidzianych przy takich kontrolach szczegółowych pomiarów urządzeniem pomiarowym GPS i tym samym uznać ją za niespełniającą wszystkich warunków przestrzegania dobrej kultury rolnej. Tym samym nie zasadne było wykluczenie przedmiotowych działek przez przeprowadzających kontrolę i nałożenie kodu DR-10."

Weryfikując te skrajne poglądy trzeba stwierdzić, że bez żadnych wątpliwości protokół przeprowadzonej kontroli budzi istotne zastrzeżenia co do jego wiarygodności. Okazuje się, że pomiaru powierzchni działek rolnych dokonywano wybiórczo (tam gdzie stosowano kod nieprawidłowości "DR13"), zaś w pozostałym zakresie tym się w ogóle nie zajmowano (patrz działki oznaczone kodem "DR10"), co stanowi istotną jego wadę.

Najistotniejszym jednak niedociągnięciem w zakresie przeprowadzonej kontroli jest to, że w rubryce "Powierzchnia, na której nie spełniono wszystkich warunków przestrzegania dobrej kultury rolnej" we wszystkich ocenionych działkach wynosi "0,00" (tak utrzymanych w dobrej kulturze rolnej jak i tych, które warunku tego nie spełniały. Ważne jest także to, że zapis ten pozostaje w sprzeczności – w zakresie wyszczególnionych wyżej działek – z "Uwagami inspektora terenowego", w których widnieje informacja o wykonaniu zdjęć, a także o tym, że stwierdzono ślady wypalania.

Istotne jest również to – co wynika z braku poczynionych w protokole adnotacji – aby dokument ten został komukolwiek przedstawiony, zwłaszcza posiadaczowi nieruchomości (vide str. 12/13), któremu dokument można było przesłać chociażby drogą pocztową. Fakt ten istotnie rzutuje na wiarygodność tak poczynionych ustaleń, sprzecznie z zasadą audiatur et alter pars.

Nadto - in principio - uzasadnienia Organu II instancji stwierdza się też, iż przeprowadzona w dniu... kwietnia 2005 r. kontrola wykazała, że działka rolna G była deklarowana w obszarze... ha, zaś powierzchnia całkowita wynosi... ha co absolutnie – w zakresie ostatniego parametru – nie znajduje odzwierciedlenia w protokole (vide str. 9/13).

Za zupełnie oderwaną od realiów sprawy należy uznać sugestię Organu dochodzenia przez Skarżącego roszczeń w drodze powództwa cywilnego od podmiotu, który był właścicielem gruntów – w dacie przeprowadzenia kontroli. Trzeba wyraźnie podkreślić, że – jak wynika z protokołu i pisma go poprzedzającego – kontrolę przeprowadzono na skutek donosu. Samego protokołu – przed zbyciem nieruchomości na rzecz Skarżącego – nikomu nie doręczono. Skoro zatem ówczesny właściciel nieruchomości zbywając nic nie wiedział o kontroli i jej wynikach, to sprzedając nieruchomości działał w dobrej wierze; oczywistym jest, że z tego tytułu nie może ponosić negatywnych konsekwencji.

W mojej ocenie Organ chce – widząc skutki swoich zaniedbań – w zakresie doręczenia protokołu – wprowadzić w błąd Skarżącego aby w ten sposób odwrócić uwagę od istoty sprawy, zwłaszcza opisanych wyżej nieprawidłowości.

Reasumując, skoro protokół kontroli zawiera w sobie ewidentne sprzeczności, o których była wyżej mowa, a nadto nie został doręczony podmiotowi, który był beneficjentem dopłat (w chwili jego sporządzenia), to nie jest on dokumentem w rozumieniu art. 76 §1 k.p.a. Oznacza to brak "sporządzenia go w przepisanej formie" tj. po wyczerpaniu trybu zapoznania z jego treścią ówczesnego beneficjenta. Być może wniósłby on zastrzeżenia, które zweryfikowałyby poczynione ustalenia.

W konsekwencji – w mojej ocenie – należało zaskarżone akty uchylić uznając, iż brak jest podstaw – z racji licznych wadliwości protokołu kontroli – aby uznać, iż może on stanowić podstawę do poczynienia jakichkolwiek ustaleń faktycznych.