Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 21 lutego 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2255/07

prawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Skład
Sędzia WSA Michał Sowiński przewodniczący
Sędzia WSA Jolanta Bożek przewodniczący
Asesor WSA Joanna Gierak przewodniczący, sprawozdawca
Krzysztof Muszakowski protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 21 lutego 2008 r.
Sprawa
sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia... lipca 2007 r. nr... w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia. uchyla zaskarżoną decyzję.

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi z... lipca 2007 r., wniesionej przez Z. W., jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z... lipca 2007 r. nr..., odmawiająca umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia, wydana w następującym stanie faktycznym:

W dniu... kwietnia 2006 r. Prezes KRUS wydał decyzję o wstrzymaniu wypłaty renty rolniczej i żądaniu zwrotu nienależnie pobranych świadczeń emerytalno-rentowych w kwocie... zł, z powodu podjęcia przez uprawnionego - Z. W. zatrudnienia. Wyrokiem z... sierpnia 2006 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w O. po rozpoznaniu odwołania Z. W. od powyższej decyzji organu rentowego dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, odwołanie oddalił.

W piśmie z... grudnia 2006 r., skierowanym do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń w O. za pośrednictwem KRUS, stanowiącym odwołanie od decyzji tego organu z... listopada 2006 r. zmieniającej wysokość renty rolniczej, Z. W. zawarł wniosek o umorzenie jego zadłużenia "wobec KRUS z tytułu wypłaconej renty (...) w kwocie... zł zgodnie z decyzją z dnia... kwietnia 2006 r." W uzasadnieniu tego podania zainteresowany wskazał, że nie zgadza się z tą decyzją, gdyż jest ona dla niego krzywdząca. Podał też, że po otrzymaniu decyzji z KRUS w kwietniu, w dniu... maja 2006 r. złożył za pośrednictwem KRUS odwołanie do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Do dnia dzisiejszego nie uzyskał żadnej odpowiedzi.

Po przekazaniu ww. podania strony do Sądu, postanowieniem z... lutego 2007 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w O. w pkt 1 postanowił przekazać wniosek zainteresowanego z... grudnia 2006 r. o odstąpienie od żądania zwrotu nienależnie pobranego świadczenia do KRUS Oddziału Regionalnego w O. celem rozpoznania, w pkt 2 - umorzył postępowanie w sprawie wobec cofnięcia odwołania.

Następnie, z akt sprawy wynika, iż Prezes KRUS decyzją z... czerwca 2007 r., po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez zainteresowanego -jak wskazał- w dniu... maja 2006 r. o umorzenie nienależnie pobranej renty rolniczej w kwocie... zł, na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 10 i art. 41a ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. Nr 7, poz. 25 ze zm.), odmówił umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia. W uzasadnieniu podał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż źródłem utrzymania dłużnika oraz jego żony są świadczenia rentowe, w łącznej kwocie... zł netto - po potrąceniu raty z tytułu zadłużenia. Z wywiadu sporządzonego przez pracownika placówki terenowej KRUS w W. wynika, że w rodzinie wnioskodawcy występują problemy ze zdrowiem. Koszty leczenia strona szacuje na... zł miesięcznie, lecz nie znajduje to potwierdzenia w dokumentacji. Nie zaistniały również żadne zdarzenia losowe, które mogłyby -jak podał organ- stanowić podstawę do umorzenia zadłużenia.

Pismem z... czerwca 2007 r., wniesionym w terminie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zainteresowany zwrócił się do Prezesa KRUS o umorzenie zadłużenia wobec KRUS z tytułu wypłaconej renty w kwocie... zł, zgodnie z decyzją z... kwietnia 2006 r. W podaniu tym zainteresowany m.in. wymienił wydatki jakie wraz z żoną ponoszą na ich wspólne miesięczne utrzymanie.

Decyzją z... lipca 2007 r. Prezes KRUS, po rozpoznaniu wniosku z... czerwca 2007 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego od decyzji z... czerwca 2007 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), postanowił odmówić umorzenia nadpłaty ustalonej decyzją z... kwietnia 2006 r. W uzasadnieniu stwierdził, że strona nie wniosła nic nowego do sprawy. Zawarte w piśmie informacje dotyczące przyczyn powstania nadpłaty nie mają wpływu na podjętą decyzję, bowiem w wyniku postępowania przed Sądem, prawomocnym wyrokiem z... sierpnia 2006 r. decyzja KRUS z... kwietnia 2006 r. została uznana za zgodną z przepisami prawa, a więc podlega ona wykonaniu. Dochody rodziny dają zaś możliwość spłaty nadpłaty.

W skardze na ww. decyzję Prezesa Kasy, Z. W. wniósł o pozytywne rozpatrzenie jego sprawy. Podniósł, iż w jego ocenie Prezes KRUS postąpił z nim nieprawidłowo żądając zwrotu przyznanego wcześniej świadczenia. Wskazał też, że organ żąda od niego zwrotu kwoty, która dla niego jest niemożliwa do spłaty. Oprócz renty nie ma żadnych innych dochodów, a kwota jaka pozostaje na życie -po potrąceniu przez KRUS na poczet zaległości- nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich podstawowych potrzeb, w tym na leki. Skarżący wskazał też na dług zaciągnięty u rodziny, który musi teraz w ratach spłacać.

W odpowiedzi na skargę Prezes KRUS wniósł o oddalenie skargi, jednocześnie podając, że obecnie saldo nadpłaty skarżącego wynosi... zł netto.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie natomiast z unormowaniem zawartym w art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten pozwala więc na uwzględnienie skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja Prezesa KRUS z... lipca 2007 r., jako naruszająca przepisy procedury administracyjnej w stopniu istotnym, wymagała uchylenia. Jednocześnie Sąd zaznacza, iż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzyga właściwy organ administracyjny. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej. Tym samym Sąd był uprawniony jedynie do zbadania skarżonej decyzji -wydanej w przedmiocie wniosku o umorzenie kwoty nienależnie pobranego świadczenia- pod względem jej legalności, tj. zgodności z przepisami mającymi w sprawie zastosowanie. Stwierdzając zaś, iż decyzja Prezesa Kasy jest wadliwa, orzekł o wyeliminowaniu jej z obrotu prawnego. Orzeczenie Sądu powoduje, iż sprawa "wróci" do organu administracyjnego celem ponownego jej rozpatrzenia.

Nadto, Sąd zaznacza, iż nie był właściwy do oceny pozostałych decyzji wydanych w sprawie przez organ rentowy, w tym decyzji z... kwietnia 2006 r. o wstrzymaniu wypłaty i żądaniu zwrotu nienależnie pobranych świadczeń emerytalno-rentowych w kwocie... zł. Od decyzji tej służyło stronie odwołanie do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w O., z którego to uprawnienia skarżący -jak wynika z akt sprawy- skorzystał. W tym miejscu Sąd dodatkowo zaznacza, iż decyzja z... kwietnia 2006 r. została uznana przez Sąd wyrokiem z... sierpnia 2006 r. za zgodną z przepisami prawa, na co zasadnie zwrócił uwagę również organ w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

W piśmie z... grudnia 2006 r. skarżący zwrócił się do Prezesa KRUS -wyraźnie i jednoznacznie- o umorzenie powstałej nadpłaty w kwocie... zł. Zatem, sprawę Prezes KRUS obowiązany był rozstrzygnąć w oparciu o przepis art. 41a ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1998 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, zgodnie z którym Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik Kasy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego, na jego wniosek, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, może umorzyć należności Kasy z tytułu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub części.

Wymieniony przepis zakłada więc zbadanie przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, jakie są możliwości płatnicze wnioskodawcy, rozważenia czy stanowią one uzasadniony i ważny interes dla tegoż wnioskodawcy, a nadto czy stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego uzasadnia uwzględnienie bądź odmowę uwzględnienia wniosku.

Przytoczona regulacja prawna, tj. art. 41a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, posługująca się sformułowaniem: "Prezes Kasy (...). może (...)", należy do sfery uznania administracyjnego, a to oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Zaznaczyć jednak trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (v. wyrok NSA z 2.02.1996 r., sygn. akt II S.A. 28754/95, Wokanda 1996, nr 6, s.36). Właściwa zaś ocena występowania bądź braku rzeczowych przesłanek w konkretnej sprawie może być dokonana tylko po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, poprzedzonym wyczerpującym zebraniem materiału dowodowego oraz dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych.

Do decyzji wydawanych przez Prezesa Kasy w oparciu o art. 41a wymienionej ustawy, poprzez przepis art. 52 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, stosuje się przepisy ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), w tym przepis art. 123 - przewidujący stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. W tym przypadku ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników nie przewiduje innych rozwiązań. Wobec tego decyzja Prezesa Kasy, orzekająca w przedmiocie umorzenia należności Kasy z tytułu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub w części, winna być poprzedzona postępowaniem dowodowym zgodnym z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, oraz winna spełniać wymagania zawarte m.in. w art. 107 § 3 k.p.a.

Zatem, w celu wydania prawidłowego orzeczenia -zwłaszcza w sytuacji uznania administracyjnego- organ, prowadzący postępowanie dowodowe na podstawie k.p.a., obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny sprawy i utrwalić w aktach wyniki tego badania. Wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia, w oparciu o przepis uznaniowy, wymaga więc od organu w szczególności poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), tj. przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), a także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Warto w tym miejscu wskazać na wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 1993 r. (sygn. akt III ARN 49/93 OSNC 1994/9/181), w którym przyjęto, iż "W państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej zasady nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym.

Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi, i udowodnić, iż on jest na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli."

Ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego -w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego- winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym -stosownie do treści art. 107 k.p.a.- jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (§ 3 art. 107 k.p.a.). Tak więc, uzasadnienie jako jeden z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego.

Brak prawidłowego uzasadnienia decyzji, zwłaszcza tych o charakterze uznaniowym, jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 14 kwietnia 2005 r. (sygn. akt III SA/Wa 180/05, LEX nr 166546), uniemożliwia -w przypadku jej zaskarżenia- ustalenie, "(...). czy organ nie przekroczył granic przyznanego mu uznania administracyjnego (...)". Swobodne uznanie nie może być bowiem tożsame z dowolnością. Z tego chociażby względu uzasadnienie takiej decyzji winno być wnikliwe i logiczne oraz zawierające dostatecznie zindywidualizowane przesłanki występujące w sprawie.

Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę.

Na tym tle warto też przytoczyć pogląd wyrażony w wyroku NSA z 15 grudnia 1995 r. (sygn. akt SA/Lu 2479/94), w którym Sąd zważył, iż: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu.

Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma - zdaniem sądu - nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych".

Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta, wydana w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, z powodu naruszenia powyżej analizowanych przepisów proceduralnych, w tym w szczególności art. 107 § 3, art. 11 oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przede wszystkim uzasadnienie decyzji wydanej przez Prezesa Kasy nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.

Po pierwsze, uzasadnienie skarżonego orzeczenia nie zawiera w ogóle uzasadnienia prawnego. Organ nie przytoczył przepisu prawa mającego w sprawie zastosowanie, nie wyjaśnił też podstawy prawnej decyzji.

Po drugie, decyzja ta nie zawiera wymaganego przepisami prawa uzasadnienia faktycznego, w tym w szczególności rozważań, do których obliguje ją przepis prawa materialnego będący podstawą rozstrzygnięcia, jak i odniesienia się do zgromadzonych w sprawie dowodów. Decyzja ta nie przedstawia w ogóle ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie. Wskazuje jedynie w jednym zdaniu na dochody rodziny skarżącego, ale nie uwzględnia już wydatków tej rodziny ponoszonych na życie, w tym na leczenie i leki. Stwierdzenia, które znalazły się w niej są ogólnikowe i nie dość zindywidualizowane.

Ponadto, w decyzji tej brak jest odniesienia się organu do argumentów przedstawionych przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zainteresowany wskazywał, iż pozostaje mu... zł na miesiąc na wyżywienie dwóch osób oraz, w którym wymienił miesięczne wydatki ponoszone na utrzymanie gospodarstwa domowego. Okoliczności te nie zostały w ogóle dostrzeżone przez organ, który w prowadzonym ponownie postępowaniu po prostu je pominął, dopuszczając się w ten sposób istotnego naruszenia przepisów k.p.a.

Reasumując, na podstawie uzasadnienia decyzji Prezesa Kasy nie można przyjąć, iż organ ten przeprowadził wyczerpujące, zgodne z normami k.p.a., postępowanie wyjaśniające w sprawie, mając na uwadze wymogi wynikające z art. 41a ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, którymi to winien kierować się przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. W konsekwencji Sąd uznał, iż uzasadnienie skarżonej decyzji świadczy o tym, że orzeczenie to zostało wydane co najmniej przedwcześnie, albowiem w oparciu o niepełny materiał dowodowy i błędną, bo dokonaną z naruszeniem art. 80 k.p.a., ocenę okoliczności faktycznych występujących w sprawie.

Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, iż skarżona decyzja narusza w sposób istotny również przepis art. 138 k.p.a. Decyzją z... lipca 2007 r., wydaną w związku z wnioskiem strony z... czerwca 2007 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes KRUS postanowił odmówić umorzenia nadpłaty ustalonej decyzją z dnia... kwietnia 2006 r. Należy w tym miejscu podkreślić, iż Prezes KRUS działał w sprawie -jak sam wskazał w sentencji swojej decyzji- w związku z wnioskiem strony o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zatem, decyzja Prezesa KRUS wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej wniosku o umorzenie kwoty nienależnie pobranego świadczenia, jako wydana w warunkach odwoławczych, winna być zgodna z cyt. przepisem art. 138 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., który to przepis organ w sentencji powołał. Na podstawie tego przepisu do wniosku o ponowne stosuje się przepisy dotyczące odwołań, a więc także art. 138 k.p.a. To zaś oznacza, że rozstrzygnięcie Prezesa KRUS w II instancji winno odpowiadać jednemu z rozstrzygnięć przewidzianych w tym przepisie.

Tymczasem, organ powołując się na art. 138 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 tej ustawy, "odmówił umorzenia nadpłaty". Rozstrzygnął więc w sposób nie przewidziany w art. 138, co więcej w sposób sugerujący wydanie ponownie decyzji w I instancji. Sąd zaznacza także, iż w sytuacji gdy zamiarem organu było utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji, zastosowanie winien znaleźć art. 138 § 1 pkt 1 a nie pkt 2 k.p.a., przywołany przez Prezesa KRUS w podstawie prawnej orzeczenia. To uchybienie również uzasadniało uchylenie skarżonej decyzji.

Sąd wskazuje, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu Prezes Kasy winien uwzględnić całość zgromadzonego i uzupełnionego w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a następnie na podstawie całego materiału dowodowego dokonać oceny poszczególnych dowodów i ustalić w ten sposób stan faktyczny w sprawie, kierując się przy tym normą prawa materialnego mającą tu zastosowanie i wyznaczającą zakres tego postępowania. W tym celu winien ustalić wysokość dochodu strony, jej oszczędności, majątek oraz jej niezbędne wydatki, w tym na leczenie i leki. Ustalając zaś, iż dochód strony pozwala na spłatę nienależnie pobranego świadczenia, winien to w odpowiedni i przekonywujący sposób uzasadnić, podając dowody, w oparciu o które dokonał takiej oceny. Winien przy tym wziąć pod uwagę także argumentację przedstawianą przez stronę w kierowanej do organu korespondencji i w sposób zrozumiały dla strony odnieść się do niej.

Sąd jeszcze raz też podkreśla, iż stan faktyczny sprawy winien być rozważony z uwzględnieniem treści art. 41 a ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, w tym zawartych w nim wymogów dotyczących "uwzględnienia możliwości płatniczych" jak i "uzasadnionego ważnego interesu zainteresowanego".

Powyższe musi znaleźć swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji, w którym organ ma obowiązek wskazać wszystkie dowody występujące w sprawie, zarówno te, na których się oparł, jak i te, którym odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, podając przy tym przyczyny ich nieuwzględnienia. Uzasadnienie winno zawierać pełną analizę i ocenę występujących w sprawie faktów, nawet wtedy, gdyby fakty te nie znalazły uznania u organu rozstrzygającego sprawę, a także wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisu prawa materialnego mającego w sprawie zastosowanie, tak aby strona nie miała wątpliwości co do zasadności wydanego rozstrzygnięcia.

Sąd przypomina również, iż obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.), czego w niniejszej sprawie również zabrakło.

Nadto, Sąd zaznacza, iż rozstrzygnięcie wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy powinno być zgodne z art. 138 k.p.a.

Na koniec podnieść należy, iż organ -przed przystąpieniem do ponownego rozpatrzenia sprawy- winien ustalić, czy skarżący nadal posiada zadłużenie wobec KRUS z tytułu nienależnie pobranego świadczenia. Nie jest bowiem wykluczone, iż istniejące zadłużenie zostało przez stronę spłacone - w drodze potrąceń ze świadczenia rentowego. Wówczas wniosek o umorzenie może okazać się bezprzedmiotowy.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Pod tą sygnaturą także: dokument z 27 maja 2008 r.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.