Uzasadnienie
Pismem z... sierpnia 2010 r. J. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z... sierpnia 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję ZUS z... czerwca 2010 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odpowiedzialności członka zarządu spółki za należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji i o odrzucenie skargi. Powodem stwierdzenia nieważności decyzji miało być to, że decyzje zostały skierowane do pełnomocnika strony, a nie do strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
skargę należało odrzucić.
Zakres przedmiotowy i podmiotowy dopuszczalności drogi sądowej przed sądami administracyjnymi jest wyznaczony przez pojęcie sprawy sądowo-administracyjnej w rozumieniu art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne. Ponadto, sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 ustawy p.p.s.a.).
Stosownie do treści art. 83 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 11, poz. 74 ze zm.; dalej: u.s.u.s.) – od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Jedynie od decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, odwołanie, o którym mowa w ust. 2, nie przysługuje (ust. 4). Stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do (takiego) wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest decyzja Prezesa ZUS z... sierpnia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję ZUS z... czerwca 2010 r. odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego decyzją ZUS z... grudnia 2006 r. wydaną w zakresie odpowiedzialności skarżącej za zadłużenie P. S.A. we W. z tytułu zaległych składek. Zatem, decyzja ta nie jest ani decyzją wydaną w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku, ani decyzją w przedmiocie wniosku o umorzenie należności składkowych, o których mowa w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Decyzja z... grudnia 2006 r. została zaskarżona do sądu powszechnego (Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych), który to sąd – zgodnie z wyżej cytowanymi normami prawa zawartymi w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, jak również z art. 4778 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), do właściwości sądów okręgowych należą sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych – był właściwy do rozpoznania odwołania strony od decyzji z... grudnia 2006 r.
Z powyższego wynika więc, iż na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania spółki, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 83a(972) ust. 1 ust. 1 u.s.u.s. – prawo lub zobowiązanie stwierdzone decyzją ostateczną Zakładu ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na to prawo lub zobowiązanie. Zgodnie z ust. 3 tego artykułu – w sprawach rozstrzygniętych orzeczeniem właściwego sądu Zakład, na podstawie dowodów lub okoliczności, o których mowa w ust. 1:
- 1) wydaje we własnym zakresie decyzję przyznającą prawo lub określającą zobowiązanie, jeśli jest to korzystne dla zainteresowanego;
- 2) występuje do właściwego sądu z wnioskiem o wznowienie postępowania przed tym organem, gdy z przedłożonych dowodów lub ujawnionych okoliczności wynika, że prawo nie istnieje lub zobowiązanie jest wyższe niż określone w decyzji.
W każdym z wymienionych przypadków kontrola sądowa jest sprawowana przez sąd powszechny, a nie administracyjny. Tym samym skarga J. S. na decyzję z... sierpnia 2010 r. nie mogła być merytorycznie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznana, a pouczenie zawarte w zaskarżonej decyzji jest błędne.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdzając, iż skarga została wniesiona w sprawie objętej właściwością rzeczową sądów powszechnych, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.