Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia....05.2011 r. (data wpływu do organu) Z. [...] M. S. A. w W. (zwana dalej skarżącą) wystąpiła do Drugiego M. Urzędu Skarbowego w W. o wydanie zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis w związku z poniesieniem w dniu....04.2011 r. wydatków z zakładowego funduszu osób niepełnosprawnych ZFRON w wysokości... zł na sfinansowanie indywidualnego programu rehabilitacji.
Postanowieniem z dnia...07.2011 r. nr... Naczelnik Drugiego M. Urzędu Skarbowego w W. odmówił skarżącej wydania zaświadczenia o pomocy de minimis, w części dotyczącej poniesionych w dniu...04.2011 r. wydatków w kwocie... zł na dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnospoarwności, które wskazane zostały przez skarżącą w fakturach VAT z dnia:....03.2011 r., nr...; z dnia....04.2011 r., nr...; oraz z dnia....04.2011 r., nr... jako: Monitor L. P., [...], czarny; wykonanie podłoża – przygotowanie podłoża, ułożenie wykładziny z materiałem; zakup (mebli) biurka komputerowego, szafy, dwóch regałów, stolika, dwóch krzeseł... tapicerowanych (w tym transport, montaż).
W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, iż poniesiony wydatek został przeznaczony na dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, jednakże nie wskazano w jaki sposób wpłynął on na przystosowanie tego stanowiska do potrzeb wynikających z niepełnosprawności pracownika. Z przepisu § 2 ust. 1 pkt 12e rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2007 r., nr 245, poz. 1810 z późn. zm.) wynika, że w ramach indywidualnych programów rehabilitacji, które mają na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, finansowane mogą być koszty m.in. na dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności. Skarżąca, w ocenie Naczelnika, nie wykazała w jaki sposób będzie wykorzystywany zakupiony sprzęt komputerowy i meble oraz jaki ma on związek z zakresem czynności pracownika wskazanym do wykonywania pracy na danym stanowisku. Nie został również wykazany związek rodzaju niepełnosprawności z koniecznością poniesienia przedmiotowego wydatku.
Konkludując organ stwierdził, że wydatek finansowany ze środków funduszu rehabilitacji musi być ściśle związany ze zmniejszeniem lub eliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności danej osoby.
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez skarżącą, postanowieniem z dnia....10.2011 r. nr... Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Organ odwoławczy powołując się na postanowienia § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. wyjaśnił, iż w ramach indywidualnych programów rehabilitacji (IPR) mogą zostać sfinansowane koszty mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego programem, jednak z przedstawionych przez skarżącego dokumentów nie wynika, żeby nabyte meble stanowiły specjalistyczne, czy też dostosowane do indywidualnych potrzeb osób niepełnosprawnych umeblowanie. Nabyte zatem wyposażenie biurowe nie pokrywa się z indywidualnym programem rehabilitacji osoby niepełnosprawnej, w którym zaleca się zmianę miejsca pracy poprzez przeniesienie stanowiska pracy do innego biura, gdzie pracownik będzie pracował w bardziej komfortowych warunkach, w spokoju i ciszy.
W ocenie organu odwoławczego, w związku z tym, że skarżąca nie przedstawiła w jaki sposób wydatek zmniejszył lub wyeliminował ograniczenia zawodowe pracownika brak jest możliwości, aby uznać, że został poniesiony w sposób celowy z uwzględnieniem optymalnego doboru metod i środków realizacji w stosunku do zakładanych efektów oraz stanowi wydatek, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 12e rozporządzenia w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.
W skardze na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego w całości postanowienia wraz z poprzedzającym je rozstrzygnięciem organu I instancji zarzucając naruszenie:
- - prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r., o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej (Dz. U. z 2007, nr 59, poz. 404 ze zm.) w zw. z § 2 ust. 1 pkt 12e oraz § 4a, § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.12.2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez ich błędną wykładnię;
- - błąd w ustaleniach faktycznych poprzez niewłaściwe przyjęcie, iż poniesione przez skarżącą wydatki nie miały na celu dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności oraz zmniejszenia ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej.
W ocenie skarżącego niezrozumiałe jest twierdzenie organu, iż nie wskazano w jaki sposób poniesiony wydatek zmniejszył lub wyeliminował ograniczenia zawodowe pracownika – M. B., tym bardziej, że z założeń programu IPR jasno wynika, że ze względu na stan zdrowia i ograniczenia osoby niepełnosprawnej, działaniem wpływającym na zmniejszenie tych ograniczeń będzie stworzenie dla niej wydzielonego miejsca pracy. Stanowisko pracy M. B., zostało, zdaniem skarżącej, dostosowane do potrzeb wynikających z niepełnosprawności pracownika, a stworzenie nowego biura (zakup monitora, wykonanie podłoża oraz zakup mebli) miało na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych poprzez poprawę warunków jej pracy i dostosowanie jej miejsca pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności – biorąc pod uwagę schorzenia pracownika cierpiącego na choroby układu oddechowego i krążenia.
Zdaniem skarżącej, środki znajdujące się na zakładowym funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych powinny być przeznaczone m.in. na taki cel, na jaki przeznaczył je pracodawca, a więc niekoniecznie na zakup np. specjalnego wózka inwalidzkiego, specjalnego sprzętu, z którego może bezwzględnie korzystać wyłącznie konkretna osoba.
Dalej skarżąca podniosła, iż wydatki na dostosowanie stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej, a dołączone do wniosku, są wyraźnie powiązane z indywidualnym programem rehabilitacji M. B., w związku z tym uznać należy, iż wydatek finansowany ze środków funduszu rehabilitacji jest ściśle związany ze zmniejszeniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika, tym bardziej, że wykonane meble (w szczególności biurko) są specjalnie zaprojektowane dla tej konkretnej osoby i wykonane na wymiar z uwzględnieniem jej ograniczeń. Dodatkowo cena mebli (wraz z montażem), a także wykładziny podłogowej (wraz z jej położeniem) świadczą o tym, iż wydatki poniesione zostały w sposób oszczędny, optymalny i bez żadnych nakładów.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie skargi, podtrzymując argumenty wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku postanowień) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Zdaniem Sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Dla potrzeb niniejszej sprawy istotne znaczenie mają przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm., dalej: ustawy o rehabilitacji) oraz przepisy powyżej przytaczanego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.
Zgodnie z art. 7 ustawy o rehabilitacji - rehabilitacja osób niepełnosprawnych oznacza zespół działań, w szczególności organizacyjnych, leczniczych, psychologicznych, technicznych, szkoleniowych, edukacyjnych i społecznych, zmierzających do osiągnięcia, przy aktywnym uczestnictwie tych osób, możliwie najwyższego poziomu ich funkcjonowania, jakości życia i integracji społecznej, przy czym rehabilitacja lecznicza osób niepełnosprawnych odbywa się na podstawie odrębnych przepisów.
Jak stanowi treść art. 33 ust. 1 tejże ustawy prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji, zgodnie zaś z treścią ust. 4 tego artykułu zaświadczenie o pomocy de minimis wydawane jest w odniesieniu do wydatków związanych z rehabilitacją zawodową, społeczną i leczniczą, w tym na indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych opracowywane przez powołane przez pracodawców komisje rehabilitacyjne oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków.
W celu uzyskania zaświadczenia przedsiębiorca przedstawia informację o dokonaniu wydatku ze środków funduszu rehabilitacji w ciągu 30 dni od dnia jego dokonania zgodnie z § 9 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Jednakże ważnym podkreślenia jest, że zgodnie z ust. 1 warunkiem uzyskania pomocy de minimis jest uzyskanie zaświadczenia wydanego przedsiębiorcy przez organ podatkowy, podmiot uprawniony do pobierania opłat na podstawie odrębnych przepisów lub inny podmiot udzielający pomocy.
Przedmiotowy w sprawie wydatek za sfinansowanie zakupu, montażu i transportu mebli (biurka komputerowego, szafy, dwóch regałów, stolika, dwóch krzeseł... tapicerowanych), monitora L.’’, wykonanie podłoża – przygotowanie podłoża, ułożenie wykładziny z materiałem został zrealizowany w ramach indywidualnego programu rehabilitacji opracowanego dla niepełnosprawnego pracownika skarżącej – M. B., zatrudnionej na stanowisku Specjalisty ds. Planowania Produkcji.
Pracownik objętym IPR jest zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności z tytułu choroby układu oddechowego i krążenia.
W programie wskazano, że stanowisko pracy osoby objętej programem jest przystosowane, lecz zaleca się zmianę miejsca pracy poprzez przeniesienie stanowiska pracy do innego biura, gdzie pracownik będzie pracował w bardziej komfortowych warunkach, w spokoju i ciszy. Praca powinna odbywać się w pomieszczeniu dobrze oświetlonym, odosobnionym, wyposażonym w odpowiedni fotel z podnóżkiem, odpowiednio wyprofilowane biurko, o równej, nie śliskiej nawierzchni. Zaleca się również wyposażenie biura w małe zaplecze kuchenne.
W tym miejscu należy przypomnieć, iż w ramach indywidualnych programów rehabilitacji mogą zostać sfinansowane koszty mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego programem (§ 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r.). Zasadność poniesienia wydatku musi być uzasadniona spodziewanym zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika, dla którego program został opracowany.
Natomiast z przedstawionych przez skarżącą, w toku postępowania, dokumentów oraz z indywidualnego programu rehabilitacji nie wynika, aby określony tam wydatek miał ścisły związek z niepełnosprawnością pracownika M. B., którego dotyczy. Słusznie, w ocenie Sądu organ wywiódł, że w rozpatrywanym przypadku dokonany przez skarżącą zakup m.in biurka komputerowego i dwóch krzeseł tapicerowanych nie odpowiada opracowanemu indywidualnemu programowi rehabilitacyjnemu, tym bardziej, że z przedstawionych przez skarżącą dokumentów nie wynika, aby nabyte meble stanowiły specjalistyczne, czy też dostosowane do indywidualnych potrzeb osób niepełnosprawnych umeblowanie.
Za potwierdzeniem stanowiska organów administracji wyrażonych w sprawie przemawia przede wszystkim treść § 2 ust. 1 pkt 12 cyt. rozporządzenia, zgodnie z którym, w ramach indywidualnych programów rehabilitacji mogą zostać sfinansowane koszty mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego programem. W tym kontekście poniesiony przez skarżącą wydatek na zakup nowego sprzętu biurowego nie odpowiada, w ocenie Sądu, dyspozycji tego przepisu. Nie można też przyjąć, że koszt dokonanego zakupu stanowi wydatek na "dostosowanie" stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Zasadnie bowiem podniósł organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu, iż zakup przedmiotowego umeblowania może stanowić wyposażenie stanowiska pracy niezależnie od tego, czy pracę na tym stanowisku wykonuje osoba sprawna, czy też niepełnosprawna.
Podkreślenia dodatkowo wymaga, iż w indywidualnym programie rehabilitacji osoby niepełnosprawnej mowa jest o wyposażeniu pomieszczenia pracy w odpowiedni fotel z podnóżkiem, odpowiednio wyprofilowane biurko, o równej, nie śliskiej nawierzchni. Tymczasem w ramach tego programu skarżąca poniosła wydatki związane z: zakupem Monitora L.’’ P.., [...], czarnego; wykonaniem podłoża – przygotowanie podłoża, ułożenie wykładziny z materiałem; zakupem (mebli) biurka komputerowego, szafy, dwóch regałów, stolika, dwóch krzeseł... tapicerowanych (w tym transport, montaż), tj. na przedmioty nie związane ściśle ze zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika – M. B. Sąd w tym zakresie w pełni podziela stanowisko organu I instancji wyrażone w sprawie, iż strona nie wykazała w jaki sposób będzie wykorzystywany zakupiony sprzęt komputerowy i meble oraz jaki ma on związek z zakresem czynności pracownika wskazanym do wykonywania pracy na danym stanowisku, tym bardziej, co ponownie wymaga podkreślenia, że wydatek finansowany z ZFRON musi być ściśle związany ze zmniejszaniem lub eliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności danej osoby.
W świetle powyższego należało stwierdzić, iż brak jest podstaw w sprawie do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia naruszono przepis art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r., o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej w zw. z § 2 ust. 1 pkt 12e oraz § 4a i § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r., jak chciałby skarżący. Organ odwoławczy słusznie nadmienił, że poniesiony wydatek nie ma związku z przystosowywaniem miejsca pracy dla potrzeb osoby niepełnosprawnej, a indywidualnie opracowany program może służyć wyposażeniu miejsca pracy, ale jedynie w takim stopniu, w jakim stanowi zmniejszenie lub wyeliminowanie ograniczeń zawodowych pracownika.
W tym stanie rzeczy trudno zatem uznać, że zakup sprzętu komputerowego, mebli (biurko komputerowe, szafa, dwa regały, stolik, dwa krzesła... tapicerowane, w tym transport i montaż) był zakupem indywidualnego sprzętu dla osób niepełnosprawnych w ramach indywidualnego programu rehabilitacyjnego skutkującym zmniejszaniem ograniczeń zawodowych pracowników. Należy uznać, że poniesiony przez skarżącą wydatek, udokumentowany fakturami VAT, nie może wpłynąć na zmniejszenie ograniczeń zawodowych M. B., a poprawi jedynie komfort i standard warunków pracy w jakich była ona dotychczas wykonywana. Przedstawiony wydatek nie miał związku z niepełnosprawnością osoby, dla której opracowano program. Nie pokrywał się on również ze szczególnymi zaleceniami wyposażenia miejsca pracy w odpowiedni fotel z podnóżkiem, odpowiednio wyprofilowane biurko, o równej, nie śliskiej nawierzchni.
Stwierdzić zatem należy, że zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte postanowienie. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego.
Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.