Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M. P. (dalej: "Skarżący" lub "Strona") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor Izby", "organ II instancji") nr [...] z [...] grudnia 2017 r. o odmowie przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w W. dalej: "Naczelnik UC") nr [...] z dnia [...] września 2013 r.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w dniu 5 września 2013 r. Naczelnik UC wydał Skarżącemu decyzję, w której określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w kwocie 37.834 zł z tytułu produkcji - wyrobu akcyzowego — tytoniu do palenia za okres rozliczeniowy grudzień 2010 r. Decyzja została uznana za doręczoną w dniu [...] września 2013 r., co wynika z potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy, w związku z czym termin do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] września 2013 r.
Pismem z 29 października 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) – pełnomocnik Skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika UC z dnia [...] września 2013 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że "(...) w czasie, kiedy biegł termin do wniesienia przedmiotowego odwołania, Pan M. P. przebywał poza granicami Polski przy czym jego nieobecność w kraju była usprawiedliwiona względami zdrowotnymi, chorobą nowotworową - leczenie w fazie chemioterapii, przez co nie mógł on w terminie zareagować na wydaną w jego sprawie decyzję, zapoznać się z jej treścią i wnieść terminowo środek zaskarżenia ". Pełnomocnik wniósł, m.in. o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania A. B., na okoliczność potwierdzenia, że M. P. otrzymał informację o wydanej w jego sprawie decyzji drogą elektroniczną w dniu 28 września 2013 r.
Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem nr [...] z [...] stycznia 2014 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Pismem z 7 marca 2014 r. (nadanym w urzędzie pocztowym) Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z (...) stycznia 2014 r. W skardze Strona wniosła o przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi, w postaci oświadczenia M. P. z [...] stycznia 2014 r. oraz oświadczenia A. B. z [...] stycznia 2014 r.
Wyrokiem z 23 października 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 888/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Pismem z 8 stycznia 2015 r., Skarżący złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku Sądu I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 276/15 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 888/14 oraz zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Dyrektor Izby Celnej w W. nie ustalił jednoznacznie dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się siedmiodniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej. Tym samym postanowienie ostateczne z dnia 31 stycznia 2014 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylając zaskarżone orzeczenie rozpoznał skargę na postanowienie ostateczne, uchylając je z powodu naruszenia przepisów postępowania podatkowego.
Uchylenie postanowienia z (...) stycznia 2014 r. spowodowało, że sprawa powróciła ponownie na etap wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Dyrektor Izby po ponownym rozpatrzeniu wniosku i analizie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wskazał, że na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej równiej jako "p.p.s.a." ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Dyrektor Izby po przeprowadzeniu postępowania dowodowego zgodnie z oceną prawną zawartą w wyroku NSA stwierdził, że za dzień, w którym Skarżący otrzymał informacje o wydanej decyzji, a więc dzień w którym ustala przyczyna uchybienia terminu, powinien być uznany [...] września 2013 r. Wynika to ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, m.in. zeznań świadków M. P. i A. B. zawartych w protokołach przesłuchania świadków z dnia [...] i [...] listopada 2017 r. oraz ich oświadczeń z dnia [...] stycznia 2014 r. załączonych do skargi z dnia [...] marca 2014 r. W konsekwencji siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] października 2013 r. Złożenie tego wniosku w dniu [...] października 2013 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia.
Przy czym w świetle powyższego za niewiarygodne, gdyż nie znajdujące potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, w tym w treści protokołów z przesłuchań świadków, Dyrektor Izby uznał twierdzenia Podatnika zawarte we wniosku o przywrócenie terminu, że o fakcie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania dowiedział się w dniu [...] października 2013 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:
- 1. przepisów postępowania odwoławczego tj. art. 153 p.p.s.a. poprzez zaniechanie zbadania przez Dyrektora Izby zasadności argumentów Skarżącego, co do braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania podczas, gdy obowiązek taki w stosunku do organu podatkowego zawarty został w wydanym w sprawie o sygn. akt I GSK 276/15 przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyroku, wiążącym organ podatkowy,
- 2. art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że podatnik uchybił 7- dniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w W. z [...] września 2013 r., wobec czego zasadnym było odmówienie Stronie przywrócenia terminu do wniesienia tego środka w sytuacji, gdy organ podatkowy nie poczynił w tym zakresie dostatecznych ustaleń mimo, że podatnik uprawdopodobnił, że uchybienie to nastąpiło bez jego winy,
- 3. art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie dowolnej interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego, wyrażające się:
- - w błędnym przyjęciu przez Dyrektora Izby, że dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia przez podatnika terminowi do wniesienia odwołania był 28 września 2013 r. w sytuacji, gdy tego dnia podatnik dopiero zapoznał się z treścią wskazanej decyzji, wobec czego dopiero od tej daty bieg rozpoczął termin do wniesienia środka zaskarżenia od decyzji,
- - odmowie przyznania waloru wiarygodności twierdzeniom podatnika, zawartym we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jakoby podatnik o uchybieniu terminu dowiedział się dopiero w [...] października 2013 r. jako nieznajdującym potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym, podczas, gdy prawidłowa ocena przeprowadzonych dowodów nakazuje przyjąć, że podatnik o uchybieniu terminowi do wniesienia wskazanego środka dowiedział się dopiero z pisma Naczelnika UC z [...] października 2013 r.,
- 4. naruszenie dyspozycji art. 149 § 1 Ordynacji podatkowej przejawiające się w przyjęciu przez Dyrektora Izby, że dzień, od którego należało liczyć czternastodniowy termin do złożenia odwołania wynika z ostatecznego postanowienia z 17 grudnia 2013 r., stwierdzającego uchybienie przez Skarżącego terminowi do wniesienia odwołania i przypada na dzień [...].09.2013 r., podczas gdy w tej dacie nie nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji Naczelnika UC z [...] września 2013 r., albowiem, jak wynika z zebranego w sprawie materiału:
- - przesyłka pocztowa zawierająca wskazaną decyzję z [...] września 2013 r. doręczona została ochroniarzowi pracującemu w budynku, w którym swoją siedzibę ma prowadzona przez Stronę działalność gospodarcza, a więc osobie, która nie była upoważniona przez Skarżącego do jej odbioru,
- - nie pozostawiono informacji o pozostawieniu przesyłki pocztowej, zawierającej wskazaną decyzję z [...] września 2013 r., ochroniarzowi budynku, ani w drzwiach mieszkania podatnika, ani w innym widocznym miejscu,
- - podpis na dowodzie odbioru przedmiotowej przesyłki w dniu [...].09.2013 r. nie pochodzi od syna podatnika – M. P., który decyzję tą otrzymał od pracownika ochrony budynku, w którym swoją siedzibę ma prowadzona przez podatnika działalność gospodarcza w dniu 28 września 2013 r., w tym samym dniu przekazując ją Stronie, wobec czego dopiero od tej daty bieg rozpoczął termin do wniesienia przez Skarżącego środka zaskarżenia od decyzji Naczelnika UC,
- 5. naruszenie przepisów postępowania odwoławczego tj. art. 227 § 2 i art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie zbadania zasadności zarzutu braku uchybienia terminowi do wniesienia odwołania przez Stronę pomimo obowiązku zbadania tego argumentu przez organ.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2018 r. poz. 1302 dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.).
W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka nie zachodzi.
Przedmiotem skargi Strony jest postanowienie Dyrektora Izby z (...) grudnia 2017 r. o odmowie przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika UC z (...) września 2013 r.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania Sąd stwierdza, że nie są one zasadne. Przesłanki oceny wniosku zostały uregulowane w art. 162 Ordynacji Podatkowej.
W świetle postanowień zawartych w art. 162 uchybiony termin można przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:
zainteresowany wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin;
we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Należy zaznaczyć, że przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie, co oznacza, że niespełnienie którejkolwiek z nich, nawet przy zaistnieniu pozostałych, czyni niedopuszczalnym przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu przed organem podatkowym. Tym samym, przywrócenie terminu jest możliwe jedynie w przypadku oceny organu, że spełnione zostały wszystkie konieczne przesłanki.
Sąd stwierdza, że wniosek o przywrócenie terminu nie został wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Datą początkową biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu może być dzień, w którym strona powzięła wiadomość o uchybieniu terminu do złożenia odwołania.
W tym zakresie Sąd podziela ustalenia organu administracji zgodnie z którymi za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi należało przyjąć [...] września 2013 r. Mając na uwadze ocenę prawną Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawioną w wyroku z 17 lutego 2017 r. Dyrektor Izby przeprowadził dodatkowe postępowanie dowodowe, w trakcie którego przesłuchał świadków: M. P. oraz A. B. Z zeznań świadków z (...) i (...) listopada 2017 r. oraz ich oświadczeń z (...) stycznia 2014 r. załączonych do skargi z 6 marca 2014 r. wynika, że M. P. informację o wydanej wobec Niego decyzji organu I instancji powziął w dniu (...) września 2013 r. Or
Dyrektor Izby uzyskał również informacje z Poczty Polskiej S.A. (pismo z 18 września 2017 r.), Wspólnoty Mieszkaniowej Osiedle "[...] " (pismo z 29 września 2017 r.), B. O.-R. S. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa (pismo z 20 października 2017 r.).
Zgromadzone dowody zostały poddane ocenie organu odwoławczego, która pozwoliła na ustalenie, że dzień [...] września 2013 r., był dniem w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika UC z [...] września 2013 r. i od tego dnia powinien być liczony siedmiodniowy termin wskazany w art. 162 Ordynacji podatkowej.
W konsekwencji siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] października 2013 r. Złożenie tego wniosku w dniu 29 października 2013 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia.
Sąd podziela ocenę organu administracji uznającą, że w świetle zgromadzonych dowodów twierdzenia Skarżącego zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z [...] października 2013 r., że o fakcie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania dowiedział się [...] października 2013 r. nie są wiarygodne,
W takim stanie rzeczy Sąd stwierdza, że Strona nie spełniła wszystkich przesłanek warunkujących przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Nie złożyła bowiem wniosku w określonym ustawowo siedmiodniowym terminie do dokonania tej czynności, co było wystarczające do wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W ocenie Sądu bezzasadne są zarzuty Skarżącego podniesione w pkt I, II, III skargi z (...) stycznia 2018 r. Podkreślić należy, że kwestia prawidłowości doręczenia decyzji Naczelnika UC z [...] września 2013 r. nie była przedmiotem niniejszego postępowania. Zakresem oceny Sądu objęte zostało jedynie postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, a więc ocena, czy organy administracji prawidłowo zastosowały w sprawie art. 162 Ordynacji podatkowej, jako przepisu określającego warunki pozytywnego rozpoznania wniosku.
Przypomnieć jedynie należy, że w dniu 17 grudnia 2013 r. Dyrektor Izby wydał postanowienie w którym stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, a postanowienie to wobec niezaskarżenia przez Stronę stało się ostateczne. Ponieważ w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczne postanowienie Dyrektora Izby stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania kwestia prawidłowości doręczenia decyzji Naczelnika UC z [...] września 2013 r. nie może być przedmiotem badania w niniejszej sprawie.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 w związku z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę jako niezasadną.