Uzasadnienie
W dniu [...] stycznia 2012 r. Y. L., dalej zwany "skarżącym" złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W skardze wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ale złożonego wniosku w żaden sposób nie uzasadnił, co stało się podstawą odmowy wstrzymania wykonania decyzji (postanowienie tutejszego Sądu z 8 marca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 322/12). Po wydaniu postanowienia odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji, w dniu [...] marca 2012 r. do Sądu wpłynęło pismo sporządzone przez pełnomocnika strony skarżącej, w którym pełnomocnik podtrzymał wniosek.
W zażaleniu na postanowienie z dnia 8 marca 2012 r. skarżący argumentował, że wyjazd z Polski przed rozpoznaniem sprawy pociągnąłby za sobą konieczność pokrycia kosztów podróży do C., a powrót do Polski byłby uzależniony od uzyskania nowej wizy na przyjazd. Wykonanie decyzji i wyjazd z Polski spowoduje również, że skarżący opuści znaczną liczbę zajęć w S. J. P. na P. W., co może spowodować brak możliwości ukończenia rozpoczętego kursu.
Postanowieniem z 6 czerwca 2012 r. sygn. akt II OZ 487/12 NSA uchylił orzeczenie wydane przez Sąd I instancji wskazując w uzasadnieniu, że Sąd I instancji – opierając swoje rozstrzygnięcie na treści żądania strony – słusznie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, gdyż wniosek z tym żądaniem nie został uzasadniony. Jednakże NSA doszedł do przekonania, że skarżący przedstawił w nim okoliczności mogące powodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Tym samym Sąd I instancji powinien jeszcze raz dokonać analizy stanu faktycznego biorąc pod uwagę informacje znajdujące się w rozpatrywanym zażaleniu oraz zgromadzony w aktach materiał dowodowy i ponownie ocenić, czy w sprawie występują przesłanki określone w art. 61 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej "p.p.s.a." wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych i podjętych we wszystkich postępowaniach wydanych w granicach tej samej sprawy. Należy także zauważyć, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania.
Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Ww. zasady nie można jednakże stosować bez pełnej analizy stanu prawnego i faktycznego sprawy. W okolicznościach konkretnej sprawy można bowiem rozważać wstrzymanie wykonania decyzji odmownej w takim znaczeniu, że wstrzymaniu podlegać będą skutki prawne, które decyzja ta wywołuje. Dlatego też, samo to, że dany akt jest rozstrzygnięciem odmawiającym przyznania uprawnienia nie przesądza o konieczności odmowy przyznania stronie postępowania sądowego ochrony tymczasowej. O możliwości przyznania ochrony, na podstawie art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a, nie decyduje zatem rodzaj aktu będącego przedmiotem skargi, ale to, czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym w granicach sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, w wyniku wstrzymania wykonania tego aktu, nastąpi ochrona strony, przed skutkami, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a.
Dokonując w tej sprawie oceny możliwości wystąpienia niekorzystnych dla strony skutków, wobec wydania aktu odmawiającego udzielenia zezwolenia na zamieszkanie w Polsce na podstawie art. 57 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694 ze zm.) należało zatem rozważyć także, czy zaskarżonym aktem nałożono na stronę jakiekolwiek obowiązki, które mogłyby być wykonane w sposób dobrowolny lub przymusowy. Stosownie do treści art. 45 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec jest zobowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem okresu pobytu oznaczonego w wizie oraz przed upływem okresu ważności tej wizy, chyba że posiada ważny dokument uprawniający do pobytu na tym terytorium.
Stwierdzić zatem należy, że wydanie ostatecznej decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony może skutkować powstaniem z mocy prawa po stronie cudzoziemca obowiązku opuszczenia terytorium RP, co w określonych warunkach może wiązać się z powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Sądu zasadne jest wstrzymanie wykonania decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie. Wyjazd cudzoziemca z Polski przed rozpoznaniem sprawy przez sąd, pozbawia go nie tylko możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym, ale także sprawia, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, udzielona cudzoziemcowi zgoda na zamieszkanie w Polsce może okazać się iluzoryczna. Wyjazd cudzoziemca do kraju pochodzenia, może uniemożliwić powrót do Polski nie tylko ze względów finansowych, ale również ze względu na konieczność ponownego ubiegania się o wizę. Brak możliwości kontynuowania nauki albo spowodowaną wyjazdem absencję na zajęciach szkolnych można uznać za okoliczności wypełniające przesłankę "znacznej szkody".
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.