Uzasadnienie
Przedmiotem skargi z 2 grudnia 2008 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez I. G. i C. P. Oddział Terenowy im. J. i I. R. w R.-Z. (dalej: "Instytut") jest decyzja Ministra Zdrowia z [...] listopada 2008 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Ministra Zdrowia z [...] sierpnia 2008 r. określającą kwotę przypadającą do zwrotu od Instytutu wobec budżetu państwa w wysokości [...] zł, z tytułu nienależnego pobrania dotacji wraz z odsetkami.
Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] października 2005 r. i aneksu do umowy nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., umowy nr [...] z dnia [...] października 2005 r., oraz nr [...] z dnia [...] października 2005 r. i aneksu nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. do umowy Minister Zdrowia przyznał dotację w wysokości [...] zł dla I. G. i C. P. na realizację programu pomocy publicznej i restrukturyzacji zakładów opieki zdrowotnej. Przyznaną dotację, zgodnie z postanowieniami ww. umów należało wykorzystać w sposób legalny, celowy i rzetelny w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r.
W związku z kontrolą przeprowadzoną w Ministerstwie Zdrowia przez Najwyższą Izbę Kontroli w zakresie restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej ze szczególnym uwzględnieniem wykorzystania pomocy publicznej, Najwyższa Izba Kontroli przekazała wystąpienie pokontrolne z dnia [...] stycznia 2008 r. znak: [...] stwierdzające, że dotacja przyznana dla I. G. i C. P., została pobrana nienależnie i nastąpiło naruszenie art. 40 ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr. 78, póz. 684, z późn. zm.).
Mając na uwadze wyniki kontroli Minister Zdrowia wszczął z urzędu postępowanie w sprawie, o czym pismem z [...] kwietnia 2008r. powiadomił stronę.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z [...] sierpnia 2008r. nr [...] Minister Zdrowia określił kwotę przypadającą do zwrotu od I.G. i C. P. do budżetu państwa w wysokości [...] zł z tytułu nienależnie pobranej dotacji.
Następnie, w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Zdrowia decyzją z [...] listopada 2008r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż zgodnie z art.40 ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej Instytut, który w dniu złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 3 tego przepisu, nie posiadał zaległości w spłacie zobowiązań znanych na dzień 31 grudnia 2004 r. oraz nie podlegał restrukturyzacji finansowej w rozumieniu przepisów rozdziału 2, mógł się ubiegać o dotacje na wsparcie działań polegających na restrukturyzacji zatrudnienia, zmianach w strukturze organizacyjnej zakładu lub innych działań mających na celu poprawę sytuacji ekonomicznej zakładu lub jakości świadczeń zdrowotnych. Tymczasem z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że w dniu złożenia wniosku I. posiadał zaległości w spłacie zobowiązań znanych na dzień 31 grudnia 2004 r. (wpłaty w kwocie [...] zł na Państwowy Fundusz Rehabilitacyjny Osób Niepełnosprawnych).
Zdaniem Ministra Zdrowia okoliczność, że Minister Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] września 2005 r. umorzył przedmiotowe należności nie ma w świetle powyższego przepisu znaczenia. Reasumując organ stwierdził, iż zgodnie z art. 145 ust. 3 ustawy o finansach publicznych, dotacja udzielona bez podstawy prawnej jest dotacją nienależną i stosownie do art. 145 ust. 1 pkt. 2 tej ustawy podlega zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. A zatem I. powinien zwrócić kwotę główną w wysokości [...] zł wraz z odsetkami.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie zwrotu dotacji, jako decyzji niezgodnej z zasadami współżycia społecznego. W motywach skargi strona skarżąca wskazała na naruszenie prawa materialnego i sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranego materiału w sprawie, poprzez przyjęcie, że Instytut mając jeszcze nie umorzone zobowiązania wobec PFRON złożył przy wniosku o przyznanie dotacji oświadczenie, że nie posiada zobowiązań i tym naruszył art.40 ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej, co nie jest zgodne z prawdą, ponieważ I. w ww. oświadczeniu informował Ministerstwo o tym, że jeszcze ma nie umorzone zobowiązania wobec PFRON. Jak dalej podnosi strona skarżąca, w chwili uzyskania dotacji to zobowiązanie było już umorzone. Ocena wniosku w zakresie przyznania dotacji należała do Ministerstwa, a I. miał prawo w tej sytuacji złożyć wniosek o przyznanie dotacji.
W odpowiedzi na skargę Minister Zdrowia wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku – decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Materialnoprawną podstawę kontrolowanej decyzji stanowią przepisy art.40 ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz art.145 ust.1 pkt 2, ust.3 i ust.5 pkt 2 ustawy o finansach publicznych.
Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej, zakład, który w dniu złożenia wniosku nie posiada zaległości w spłacie zobowiązań znanych na dzień 31 grudnia 2004 r. oraz nie podlega restrukturyzacji finansowej, może ubiegać się o dotację na wsparcie działań polegających na restrukturyzacji zatrudnienia, zmianach w strukturze organizacyjnej lub innych działań mających na celu poprawę sytuacji ekonomicznej lub jakości świadczeń zdrowotnych.
Na podstawie natomiast art. 145 ust. 3 ustawy o finansach publicznych dotacja udzielona bez podstawy prawnej jest dotacją nienależną i zgodnie z art. 145 ust. 1 pkt 2 tej ustawy podlega zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następnego po roku, w którym udzielono dotacji. W przypadku nie dokonania zwrotu dotacji w powyższym terminie, stosownie do art. 146 ust. 1 w/w ustawy, organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki.
Dokonując wykładni literalnej powyżej cytowanych przepisów podkreślić należy, iż w sytuacji zaistnienia przesłanki określonej w art.145 ust.3 ustawy o finansach publicznych mamy do czynienia z obowiązkiem wydania decyzji o określonej treści, tj. o zwrocie dotacji do budżetu państwa.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że I. w dniu złożenia wniosku posiadał zaległości w spłacie zobowiązań znane na dzień 31 grudnia 2004r. w kwocie [...] zł wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacyjnego Osób Niepełnosprawnych. Okoliczność, że Minister Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] września 2005 r. umorzył przedmiotową należność, nie ma w świetle cytowanego powyżej przepisu znaczenia. Nie chodzi tu bowiem o to, czy I. składając wniosek poinformował organ o istniejących zobowiązaniach, czy też tego nie uczynił, lecz o sam fakt posiadania znanych zaległości w spłacie zobowiązań.
Podsumowując powyższe uznać należy, że decyzje w niniejszej sprawie są prawidłowe i wydane zostały na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Okoliczność posiadania przez I. znanych na dzień 31 grudnia 2004r. zaległości w spłacie zobowiązań wyłączała możliwość ubiegania się o dotację, a udzielona dotacja była nienależna jako przyznana bez podstawy prawnej i jako taka podlegała zwrotowi do budżetu państwa.
Zgodnie z art. 153 ust. 2 i 3 ustawy o finansach publicznych, dysponenci części budżetowych sprawują nadzór i kontrolę m.in. nad wykorzystaniem dotacji udzielonych z budżetu państwa. Minister Zdrowia, jako dysponent części 46 - Zdrowie, sprawujący nadzór i kontrolę nad wykorzystaniem dotacji udzielonych z budżetu państwa na podstawie przepisów ustawy o finansach publicznych, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości nie ma uprawnień do stosowania jakichkolwiek wyjątków.
Za bezzasadny należy również uznać podniesiony przez I. zarzut przedawnienia. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w związku z art. 146 ust. 3 ustawy o finansach publicznych, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Uwzględniając zaś postanowienia art. 145 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, I. miał obowiązek zwrócić dotację w terminie do dnia 28 lutego 2006 r. Nie upłynął zatem powyższy 5 letni okres przedawnienia.
Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.