Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z... grudnia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w Warszawie (dalej: Dyrektor IC) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Pruszkowie (dalej: Naczelnik UC) z... sierpnia 2013 r. określającą N. Sp. z o.o. w L. (dalej: podatnik, strona lub skarżąca) zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania przed organem I instancji i wskazał, że skarżąca... maja 2008 r. zakupiła na terytorium państwa członkowskiego pojazd marki..., nr nadwozia..., rok prod. 2008, za kwotę... euro.
W dniu... czerwca 2008 r. samochód przeszedł badanie techniczne, podczas którego uprawniony diagnosta stwierdził samochód ciężarowy terenowy z liczbą... miejsc do siedzenia. Następnie wg faktury VAT nr... z dnia... czerwca 2008 r. auto sprzedano J. J. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą S. W dniu... czerwca 2008 r. nowy właściciel dokonał pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium kraju i pojazd został zarejestrowany jako samochód ciężarowy. Podatnik nie złożył deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego do właściwego naczelnika urzędu celnego oraz nie dokonał zapłaty akcyzy na rachunek izby celnej.
Naczelnik UC postanowieniem z... lutego 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec skarżącej w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego decyzją z... sierpnia 2013 r. Naczelnik UC określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki... w kwocie... zł.
Podatnik złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym nie zgodził się z kwotą zobowiązania podatkowego wyliczoną przez Naczelnika UC. Organowi pierwszej instancji zarzucił m.in. nieprzeprowadzenie oględzin przedmiotowego pojazdu.
Dyrektor IC po rozpatrzeniu odwołania decyzją z... grudnia 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika UC. Organ odwoławczy wskazał na podstawy prawne wynikające z przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, określające podstawy, wysokość i sposób opodatkowania.
Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje ustawa z dnia z dnia 23 stycznia 2004 r. (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.), do stosowania której zobowiązuje organ podatkowy art. 154 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r., Nr 108, poz. 626 ze zm.), gdyż samochód został nabyty wewnątrzwspólnotowo w maju 2008 r. Organ uznał, iż kwestią sporną w sprawie jest ocena, czy przedmiotowy pojazd jest wyrobem akcyzowym, tzn. czy dokonana przez podatnika czynność nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegała opodatkowaniu podatkiem akcyzowym.
Jak wskazał Dyrektor IC, przy ustaleniu, czy określony pojazd samochodowy jest do celów poboru akcyzy traktowany jako samochód osobowy i w konsekwencji należy do niego stosować przepisy ustawy o podatku akcyzowym, konieczne jest dokonanie jego poprawnej klasyfikacji statystycznej. Organ podkreślił, że klasyfikacji pojazdów dla celów ustalenia wyrobów akcyzowych nie dokonuje się na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym i wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych. Przepisy Prawa o ruchu drogowym stosuje się jedynie dla potrzeb rejestracji pojazdów, nie mają one natomiast zastosowania do ustalania podatku akcyzowego. Przepisy podatkowe są przepisami autonomicznymi względem innych przepisów niepodatkowych.
W ocenie organu odwoławczego to, czy dany pojazd jest wyrobem akcyzowym, czy też nie, uzależnione jest jedynie od zakwalifikowania wyrobu do określonej pozycji Nomenklatury Scalonej, bowiem powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym jest ściśle powiązane z prawidłowym przyporządkowaniem danego wyrobu do określonego kodu CN. Organ wskazał, że kryterium oceny pojazdu jako zakwalifikowanego do pozycji HS 8703 jest jego przeznaczenie do przewozu osób. Dyrektor Izby dokonał ustalenia stanu faktycznego, tj. ustalenia zasadniczego przeznaczenia pojazdu jako pojazdu zasadniczo przeznaczonego do przewozu osób. a dopiero po spełnieniu tego warunku, w sposób następczy, zastosował dalszą procedurę klasyfikacyjną w oparciu o noty wyjaśniające, w tym o zmianę do Not wyjaśniających Nomenklatury Scalonej wprowadzoną w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C 74 z dnia 31 marca 2007 r. Ustaleń co do zasadniczego przeznaczenia pojazdu organ drugiej instancji dokonał w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, który w ocenie organu wskazuje okoliczności przemawiające za stanowiskiem, że przedmiotowy pojazd jest zasadniczo przeznaczony do przewozu osób z funkcją przewozu towarów.
Dyrektor IC wskazał, że Naczelnik UC odpowiednio oceniając stan faktyczny sprawy dokonał prawidłowej klasyfikacji przedmiotowego pojazdu jako wyrobu akcyzowego. Działanie organu podatkowego pierwszej instancji odbywało się wyłącznie w granicach prawa z uwzględnieniem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu. W toku postępowania organy podatkowe kierowały się realizacją naczelnej zasady prawdy obiektywnej w ścisłym związku z zasadą praworządności. Rozstrzygnięcie w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym oparte zostało na podstawie przedłożonych oraz przeprowadzonych dowodów w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.
W ocenie Dyrektora IC w postępowaniu toczącym się w pierwszej i drugiej instancji zapewniono podatnikowi czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie.
W skardze złożonej przez podatnika do Sądu wniesiono o uchylenie powyższej decyzji Dyrektora IC. Zaskarżonej decyzji podatnik zarzucił naruszenie przepisów postępowania:
- 1. Naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa poprzez jego błędne zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji wydanej z naruszeniem art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - to jest w sytuacji, gdy obowiązek podatkowy po stronie Skarżącej w ogóle nie powstał.
- 2. Naruszenie art. 187 § 1 w związku z art. 235 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego, to jest nieuwzględnienie okoliczności istotnych dla sprawy, co w istocie doprowadziło do błędnego jej rozstrzygnięcia.
- 3. Naruszenie art. 194 § 1, art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, to jest rażące naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.), zasady swobodnej oceny dowodów (art. 187 O.p.) oraz naruszenie przepisów odnoszących się do mocy dowodowej dokumentu urzędowego (art. 194 O.p.) poprzez uznanie, że zapisy odnośnie przeznaczenia pojazdu, ujawnione w dokumentach wymaganych zgodnie z prawem o ruchu drogowym, w tym dowodzie rejestracyjnym pojazdu, nie mają znaczenia dla postępowania akcyzowego.
oraz naruszenie przepisów prawa materialnego:
- 4. Błędną wykładnię poz. 8703 Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich wprowadzonej Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 948/2009 z 30 września 2009 r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej.
- 5. Niewłaściwe zastosowanie poz. 8703 Nomenklatury Scalonej (CN), w szczególności poprzez odwołanie się do kryterium długości części towarowej w stosunku do rozstawu osi pojazdu jako podstawy klasyfikacji pojazdu bez względu na jego przeznaczenie do przewozu towarów, a nie do przewozu osób, co doprowadziło do ustalenia i zastosowania niewłaściwych kryteriów klasyfikacji pojazdu na gruncie Nomenklatury Scalonej.
- 6. Niewłaściwe zastosowanie komentarza do poz. 8703 oraz poz. 8704 Not Wyjaśniających do Systemu Zharmonizowanego (HS) wprowadzonego Obwieszczeniem Ministra Finansów z 1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej na podstawie art. 12 Ustawy z 19 marca 2004 r. Prawo Celne, co doprowadziło do odwołania się przez organ do Nomenklatury Scalonej (CN) w sytuacji możliwego rozstrzygnięcia klasyfikacyjnego na gruncie Systemu Zharmonizowanego (HS).
Skarżąca zarzuciła nieuwzględnienie zawartego w odwołaniu zarzutu dotyczącego nieprzeprowadzenia oględzin samochodu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IC wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd zbadał legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy. Z uwagi na fakt, że na mocy art. 134 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi uznano, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii, czy przedmiotowy pojazd jest wyrobem akcyzowym. Do rozstrzygnięcia powyższego problemu konieczne jest ustalenie właściwego stanu faktycznego, a przede wszystkim zbadanie naruszenia przepisów postępowania, bowiem tylko prawidłowo ustalone okoliczności faktyczne sprawy pozwalają na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego, przystającego do tych ustaleń. Z art. 122 Ordynacji podatkowej – statuującego zasadę prawdy obiektywnej – wynika dla organu podatkowego obowiązek zebrania pełnego, wszechstronnego materiału dowodowego, w sposób odpowiadający wymogom przepisów postępowania. Obowiązek ten uregulowany jest w szczególności w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, obligującym organ do zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodnego oraz w art. 191 Ordynacji podatkowej, który obliguje do oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
W ocenie Sądu rację ma strona w skardze, że organ drugiej instancji całkowicie pominął zarzut nieprzeprowadzenia oględzin samochodu przez organ I instancji. Przy wydawaniu decyzji w odniesieniu do pojazdu o numerze nadwozia... organ oparł się bowiem na dokumentacji pojazdu o numerze nadwozia... Organ nie mógł zatem ustalić cech fizycznych pojazdu... i konsekwentnie przyporządkować go do odpowiedniej kategorii. Ustalenia faktyczne poczynione przez organ drugiej instancji i przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie mogą być zatem uznane za prawidłowe.
Zdaniem Sądu wyjaśnienie cech fizycznych pojazdu przez Dyrektora IC jest niezbędne do ustalenia prawidłowego ustalenia faktycznego w sprawie, który w zaskarżonej decyzji został ustalony niedostatecznie. W związku z tym Sąd uznał, że zaskarżona decyzja naruszała art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1 i 210 § 4 o.p.
Błędne ustalenia stanu faktycznego w sprawie uniemożliwia Sądowi merytoryczne odniesienie się pozostałych zarzutów skargi, które wymagają uprzedniego ustalenia prawidłowego stanu faktycznego. W ponownie prowadzonym postępowaniu, którego wynik nie może być przez Sąd przesądzony, organ uwzględni powyższe rozważania Sądu i wyda decyzję w oparciu o przepisy prawa. Z powyższej przyczyny Sąd nie odniósł się do pozostałych zarzutów skargi.
Mając na uwadze stwierdzone wyżej naruszenia przepisów prawa procesowego, które w ocenie Sądu mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 134 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu decyzji Dyrektora IC. W pkt 2 wyroku Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.