Uzasadnienie
W dniu [...] października 2010 r. miasto [...] [...] złożyło do [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych Wniosek o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2007-2013 (RPO WM) w ramach:
Priorytetu IV. – Środowisko, zapobieganie zagrożeniom i energetyka,
Działania 4.3. Ochrona powietrza, energetyka.
Projekt był zatytułowany "Termomodernizacja wybranych budynków oświatowych na terenie [...] " i jego głównym celem była poprawa jakości powietrza, poprzez prace termomodernizacyjne, w wybranych obiektach oświatowych na terenie [...].
Projekt miał być realizowany w ramach partnerstwa z [...][...]sp z oo oraz Stowarzyszeniem [...].
Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. miasto stołeczne Warszawa zostało poinformowane przez [...] Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych, iż wniosek zawiera błędy formalne, między innymi błędnie zostały wypełnione punkty: G2.b.1 w zakresie obliczenia wartości podatku VAT dla Promocji projektu za lata 2011 i 2012 oraz G2.b.6 wobec braku podania wartości netto dla kosztu Promocji projektu za lata 2011 i 2012.
Strona została pouczona o obowiązku poprawienia wniosku w terminie 14 dni pod rygorem jego odrzucenia.
[...] poprawiło wniosek w terminie i w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. m. innymi wyjaśniło przyjęty sposób wyliczenia danych zawartych w pkt. G2.b.1 i G2.b.6.
Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. [...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych poinformowała Stronę o odrzuceniu z przyczyn formalnych jej wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Zdaniem organu wniosek nie spełniał kryterium formalnego nr 9 "Kompletność złożonego Wniosku o dofinansowanie projektu i załączników lit. c wniosek zawiera poprawne wyliczenia arytmetyczne".
Organ podniósł, iż [...] nie zastosowało się do wskazań z pisma z [...] grudnia 2010 r. i jego wniosek w dalszym ciągu zawiera następujące błędy formalne:
punkt G2.b.6 - błędnie obliczona wartość podatku VAT dla pozycji Promocja projektu w latach 2011 i 2012, punkt G2.b.6 - błędnie obliczona wartość podatku VAT dla pozycji Promocja projektu w latach 2011 i 2012. [...], zgodnie z przysługującym mu prawem, wniosło w dniu [...] lutego 2011 r. Protest dotyczący oceny formalnej projektu w ramach konkursu RPO WM/4.3/1/2010.
W uzasadnieniu protestu Strona przedstawiła przyjętą przez siebie metodologię wyliczenia kosztów związanych z Promocją projektu oraz podniosła nieuwzględnienie przez oceniających, iż Promocja projektu miała być w znacznej części realizowana przez Partnerów, tzn. [...] sp z oo oraz Stowarzyszenie [...]. Podmioty te mają, w przeciwieństwie do Beneficjenta, możliwość odzyskania podatku VAT. Miasto wskazało, iż zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 448/2004 z dnia 10 marca 2004 r. zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 1685/2000 ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 w odniesieniu do warunków, jakie muszą spełniać wydatki na działanie współfinansowane z funduszy strukturalnych i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1145/2003 – VAT nie jest kosztem kwalifikowanym, chyba że jest rzeczywiście i ostatecznie ponoszony przez beneficjenta. VAT podlegający zwrotowi nie może, w żadnym przypadku, być uważany za koszt kwalifikowany.
Wypełnienie przez Stronę punktów G2.b.1 i G2.b.6 wniosku zgodne było z powyższą zasadą, uwzględniało koszty netto Promocji oraz rozliczało VAT w zależności od tego czy mógł być uznany za koszt kwalifikowany (poniesiony przez Beneficjenta) czy też koszt niekwalifikowany (poniesiony przez Partnerów mających możliwość jego odzyskania).
Pismem z dnia [...] marca 2011 r., [...],[...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych poinformowała Stronę o oddaleniu protestu. Kryterium nr 9 "Kompletność złożonego Wniosku o dofinansowanie projektu i załączników lit. c wniosek zawiera poprawne wyliczenia arytmetyczne, zdaniem organu nie zostało spełnione. Uzupełnienie wniosku nadal zawiera błędne, niezgodnie z "Instrukcją wypełniania Wniosku o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 (RPO WM)" wpisy w kwestionowanych przez oceniającą Jednostkę punktach.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] marca 2011 r. na informację [...]j Jednostki Wdrażania Programów Unijnych zawartą w piśmie z dnia [...] marca 2011 r. [...] wnosiło o stwierdzenie, iż ocena formalna projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez [...] Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych.
Miasto zarzucało naruszenie przez organ art. 26 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez nieuwzględnienie kryteriów kwalifikowalności wydatków, naruszenie zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów oraz zasady zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów.
W uzasadnieniu skargi [...] ponownie przedstawiło metodologię dokonanych wyliczeń i wskazało, iż ani Regulamin konkursu nr RPO WM/4.3/1/2010 ani też Instrukcja wypełniania wniosku nie określają szczegółowo w jaki sposób należy wypełnić wniosek, gdy w danej kategorii wydatków podatek VAT jest kwalifikowany tylko częściowo, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Nadto uwagi organu zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. dotyczące błędnie obliczonej wartość podatku VAT były nieprecyzyjne co spowodowało różnice w ich interpretacji i doprowadziło do nieskutecznego działania Strony poprawiającej wniosek. Strona stała na gruncie regulacji zawartych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 448/2004 z dnia 10 marca 2004 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1685/2000 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 w odniesieniu do warunków, jakie muszą spełniać wydatki na działanie współfinansowane z funduszy strukturalnych i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1145/2003.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje
Zgodnie z art. 30 c ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. 2009 r., Nr 84, poz. 712), po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w tym systemie, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sądy administracyjne sprawując kontrolę działalności administracji publicznej, z mocy art. 3 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Mająca zastosowanie w sprawie ustawa szczególna – ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - w art. 30 c ust. 4 stanowi, iż Sąd administracyjny rozstrzyga sprawę w zakresie informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej.
W wyniku rozpatrzenia skargi Sąd może uwzględnić ją stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą, oddalić skargę lub umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów byłoby ono bezprzedmiotowe (art. 30 c ust. 3).
Przedmiotem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez [...] jest stanowisko [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych wyrażone w piśmie z dnia 3 marca 2011 r. o negatywnym wyniku procedury odwoławczej – uznaniu protestu z dnia 1 lutego 2011 r. za niezasadny w odniesieniu do kryterium nr 9: "Kompletność złożonego Wniosku o dofinansowanie projektu i załączników lit. c wniosek zawiera poprawne wyliczenia arytmetyczne".
W tym też zakresie Sąd rozpoznawał sprawę, zgodnie z przywołanymi wyżej regulacjami prawnymi.
Sąd przede wszystkim przeanalizował:
- - część G wniosku – Finanse, tabele zawierające sporne punkty G2.b.1 i G2.b.6,
- - Regulamin konkursu RPO WM/4.3/1/2010, Działanie 4.3 "Ochrona powietrza, energetyka",
- - "Instrukcję wypełniania Wniosku o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 (RPO WM)" oraz miał na uwadze zasady kwalifikowania wydatków zawarte w rozporządzeniu Komisji (WE) NR 448/2004 z dnia 10 marca 2004 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1685/2000 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 w odniesieniu do warunków, jakie muszą spełniać wydatki na działanie współfinansowane z funduszy strukturalnych, i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1145/2003 (Dz.U.UE L z dnia 11 marca 2004 r.).
Zasada nr 7 "VAT i inne podatki oraz opłaty" stanowi:
- 1. Podatek VAT nie jest wydatkiem kwalifikowanym, z wyjątkiem przypadków, gdy jest on faktycznie i ostatecznie wytworzony przez końcowego beneficjenta lub indywidualnego odbiorcę w ramach programu pomocy zgodnie z art. 87 Traktatu oraz w przypadku pomocy finansowanej przez instytucję wyznaczoną przez Państwo Członkowskie. VAT, który podlega zwrotowi, przy zastosowaniu jakichkolwiek środków, nie może być uznany za wydatek kwalifikowany nawet, jeżeli końcowy beneficjent lub indywidualny odbiorca nie odzyska go w danym momencie. Przy ustalaniu, czy VAT stanowi wydatek kwalifikowany zgodnie z zapisami niniejszych zasad, nie jest brany pod uwagę publiczny lub prywatny status beneficjenta końcowego lub odbiorcy.
- 2. Podatek VAT, którego zwrotu beneficjent końcowy lub odbiorca końcowy nie może uzyskać na mocy określonych przepisów krajowych, stanowi wydatek kwalifikowany tylko wtedy, gdy takie przepisy są pod każdym względem zgodne z szóstą dyrektywą Rady nr 77/388/EWG w sprawie VAT(1).
- 3. W przypadku gdy końcowy beneficjent lub indywidualny odbiorca podlega programowi pomocy zryczałtowanej, zgodnie z tytułem XIV szóstej dyrektywy Rady 77/388/EWG w sprawie VAT, dla potrzeb pkt 1 zapłacony VAT jest uznawany za podlegający zwrotowi.
Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko [...], iż ocena formalna projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa.
Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w art. 28 a przewiduje możliwość tworzenia partnerstwa, przez podmioty wnoszące do projektu zasoby ludzkie, organizacyjne, techniczne lub finansowe, realizujące wspólnie projekt, zwany dalej "projektem partnerskim", na warunkach określonych w porozumieniu lub umowie partnerskiej lub na podstawie odrębnych przepisów.
Regulamin konkursu dopuszczał partnerstwo w ramach projektu "Termomodernizacja wybranych budynków oświatowych na terenie [...]" i nie ograniczał możliwości nawiązania partnerstwa z podmiotami będącymi płatnikami podatku VAT, którym przysługuje możliwość odzyskania poniesionego kosztu tego podatku przez beneficjenta możliwości tego zwrotu pozbawionego.
W "Oświadczeniu o kwalifikowalności VAT" z dnia [...] października 2010 r. [...] jednoznacznie poinformowało, iż "nie może odzyskać w żaden sposób poniesionego kosztu podatku VAT, którego wysokość została określona we wniosku o dofinansowanie". W tym samym oświadczeniu Miasto wskazało, iż Partnerzy projektu, tj. [...] sp z oo oraz Stowarzyszenie [...] są podatnikami podatku VAT mającymi możliwość odzyskania poniesionego kosztu podatku VAT a zatem podatek ten będzie w ich przypadku stanowił koszt niekwalifikowany. Stan faktyczny i prawny związany z podatkiem VAT płaconym przez Beneficjenta i Partnerów był zatem organowi znany od dnia wpłynięcia wniosku o dofinansowanie.
Ogłoszenie o konkursie publikowane na stronie internetowej obejmuje m. innymi wzór wniosku o dofinansowanie projektu.
Dostępny i obowiązkowy dla wszystkich ubiegających się o pomoc finansową druk Wniosku o dofinansowanie projektu realizowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013 (RPO WM) w dziale G nie zawierał rubryk umożliwiających prawidłowe rozpisanie kosztów w sytuacji partnerstwa podmiotów podlegających różnym regulacjom związanym z VAT-em.
Także obowiązująca beneficjentów Instrukcja wypełniania Wniosku o dofinansowanie nie wskazywała sposobu postępowania, przy konieczności rozbicia wydatków na kwoty netto i VAT, gdy w jednym projekcie VAT mógł być zaliczony do kosztów kwalifikowanych i niekwalifikowanych. Instrukcja zawierała dane do wypełnienia wniosku w sytuacji VAT-u niekwalifikowanego lub gdy stanowił koszt kwalifikowany – nie zawierając wyjaśnień dotyczących sytuacji mającej miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Wobec powyższego za zasadny należy uznać zarzut Strony, iż lakoniczne wskazanie błędów w wezwaniu do poprawienia wniosku w rzeczywistości pozbawiało ją możliwości prawidłowej korekty. Powołanie się natomiast w zaskarżonym piśmie tylko na Instrukcję, bez odniesienia się do wskazanej przez Stronę w proteście metodologii wyliczeń przeprowadzonych dla prawidłowego wypełnienia punktów G2.b.1 i G2.b.6, przy uwzględnieniu zasad unijnych kwalifikowania wydatków i treści Instrukcji, naruszało zasady prawidłowego rozpoznania środka odwoławczego przewidzianego w systemie realizacji programu operacyjnego.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, doszło w rozpoznawanej sprawie do naruszenia art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez nieuwzględnienie przez organ zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz niezapewnienie przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów.
Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 30 c ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. 2009 r., Nr 84, poz. 712) uwzględnił skargę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych wobec stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.