Uzasadnienie
M., Spółka jawna (dalej Spółka/Skarżąca), zwróciła się w dniu 1 lipca 2014 r. do Naczelnika Urzędu Celnego I w W. z wnioskiem o zwrot podatku akcyzowego z tytułu eksportu 6 samochodów osobowych marki Chevrolet Trax w wysokości 8.500.00 zł.
W dniu 10 lipca 2014 r. organ wezwał Skarżącą do uzupełnienia złożonego wniosku o oryginały dokumentów potwierdzających zapłatę akcyzy na terytorium kraju od nabytych wewnątrzwspólnotowo samochodów osobowych niezarejestrowanych wcześniej na terytorium kraju lub kopie tych dokumentów zawierających oświadczenie podmiotu dokonującego wewnątrzwspólnotowych nabyć pojazdów o posiadaniu przez ten podmiot oryginału tego dokumentu, dotyczących pojazdów objętych wnioskiem.
Powyższe wezwanie zawierało pouczenie, że nieusunięcie ww. braków formalnych w terminie 7 dni spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia - zgodnie z art. 169 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 16 lipca 2014 r.
Pismem z dnia 22 lipca 2014 r. pełnomocnik spółki poinformował, że w chwili obecnej oczekuje na wskazane w wezwaniu dokumenty od kontrahentów i z przyczyn niezależnych nie jest w stanie dostarczyć ich w określonym terminie, zobowiązując się dosłać je niezwłocznie po ich otrzymaniu nie później niż do 10 sierpnia 2014 r.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego I w Warszawie pozostawił bez rozpatrzenia złożony przez Skarżącą wniosek.
Spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie.
Dyrektor Izby Celnej w Warszawie po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2014 r., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego I w W. Organ wyjaśnił, iż brak kompletu dokumentów jakie winny być dołączone do wniosku o zwrot podatku akcyzowego powodował, że wniosek ten nie spełniał wymagań formalnych co uniemożliwiło wszczęcie postępowania i wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Spółka nie zgodziła się z powyższym postanowieniem i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie w całości.
W skardze zarzucono:
- - naruszenie art. 233 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm - dalej: OP) w zw. z art. 169 § 1 i art. 169 § 4 OP poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji o pozostawieniu wniosku Spółki bez rozpoznania w sytuacji gdy uzupełniła ona w terminie i zgodnie z wymogami prawa dokumenty, do których uzupełnienia została wezwana,
- - naruszenie art. 121, art. 122, art. 187 i art. 191 OP poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz błędną ocenę dowodów przedstawionych przez Spółkę na potwierdzenie faktu zapłaty akcyzy,
- - naruszenie art. 169 § 1 w zw. z art. 187 § 3 OP poprzez żądanie od strony uzupełnienia dokumentów, które zostały wydane przez organ I instancji i powinny być organowi znane z urzędu,
- - naruszenie art. 217 § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 OP poprzez błędne uznanie, że uzasadnienie postanowienia organu I instancji spełnia wymagania przewidziane przepisami prawa w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia,
- - naruszenie art. 109 ust. 3c i ust. 3 d ustawy o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 (Dz.U. 2009 nr 3, poz. 11 - dalej: u.p.a.) poprzez ich zastosowanie w przedmiotowej sprawie w sytuacji gdy przepisy te znajdują zastosowanie jedynie dla celów związanych z rejestracją samochodu osobowego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, natomiast nie znajdują zastosowania w postępowaniu o zwrot akcyzy,
- - naruszenie art. 107 ust. 3 u.p.a. w zw. z art. 82 ust. 4 pkt 1 poprzez błędne rozumienie dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy i w konsekwencji uznanie, że Skarżąca nie jest w posiadaniu dokumentów potwierdzających zapłatę akcyzy za samochody objęte wnioskiem.
W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że zaskarżone postanowienie jest nieprawidłowe ponieważ złożony przez nią wniosek spełniał wszystkie wymagania formalne, gdyż dołączone zostały do niego wszystkie wymagane dokumenty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.
Jednocześnie, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a, sąd uchyla decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Przedmiotem sporu w rozpoznanej sprawie jest to, czy organ podatkowy mógł pozostawić wniosek Skarżącej o zwrot podatku akcyzowego bez rozpoznania ze względu na nieuzupełnienie wniosku o dokumenty wskazane w wezwaniu Naczelnika Urzędu Celnego I w W z 10 lipca 2014 r.
Sąd wskazuje, że z brakami formalnymi mamy do czynienia, jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, m.in. w sytuacji gdy nie zawiera wymaganych prawem załączników do podania. Niespełnienie przez pismo wymogów przewidzianych przepisami prawa nie ogranicza się jedynie do przepisów ordynacji podatkowej (uchwała NSA z 26 maja 2003 r., FPK 3/03, ONSA 2003, nr 4, poz. 125). Do braków formalnych, które rodzą obowiązek organu podatkowego do wezwania wnioskodawcy celem ich usunięcia na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, należy zaliczyć tylko te braki, które uniemożliwiają nadanie wnioskowi właściwego biegu. Instytucja wzywania do usunięcia braków ma służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku oraz jego załączników (wyrok NSA z 23 stycznia 1996 r., II SA 1473/94, ONSA 1997, nr 3, poz. 114, glosa: E. Bojanowski, OSP 1997, nr 7-8, poz. 136).
Z prawidłowo ustalonego przez organy orzekające stanu faktycznego sprawy wynika, że Skarżąca złożyła do Naczelnika UC wniosek o zwrot podatku akcyzowego z tytułu eksportu samochodów osobowych. Skarżąca nie dołączyła do wniosku dokumentów potwierdzających zapłatę akcyzy za samochody objęte wnioskiem. Dlatego też zasadnie została wezwana do uzupełnienia wniosku o oryginały dokumentów potwierdzających zapłatę akcyzy na terytorium kraju od nabytych wewnątrzwspólnotowo samochodów osobowych niezarejestrowanych wcześniej na terytorium kraju lub kopie tych dokumentów zawierających oświadczenie podmiotu dokonującego wewnątrzwspólnotowych nabyć pojazdów o posiadaniu przez ten podmiot oryginału tego dokumentu, dotyczące pojazdów objętych wnioskiem. Spółka została poinformowana, że nieuzupełnienie wniosku w terminie 7 dni spowoduje pozostawienie go bez rozpatrzenia. Wniosek nie został uzupełniony zgodnie z wezwaniem, Skarżąca nie przedłożyła bowiem dowodu zapłaty akcyzy od samochodów.
Kwestie związane ze zwrotem akcyzy zapłaconej na terytorium kraju, w przypadku eksportu samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym zostały uregulowane w art. 107 ustawy o podatku akcyzowym.
W myśl ust. 1 art. 107 ustawy o podatku akcyzowym podmiotowi, który nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, i który dokonuje dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym samochodu osobowego, od którego akcyza została zapłacona na terytorium kraju, lub jeżeli w jego imieniu ta dostawa albo eksport są realizowane, przysługuje zwrot akcyzy na wniosek, złożony właściwemu naczelnikowi urzędu celnego w terminie roku od dnia dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu tego samochodu osobowego.
W ust. 4 art. 107 ustawy o podatku akcyzowym wymienione zostały dokumenty, które strona zobowiązana jest załączyć do wniosku o zwrot akcyzy. Są to: dowód zapłaty akcyzy na terytorium kraju lub faktura z wykazaną kwotą akcyzy oraz dokumenty potwierdzające dokonanie eksportu, o których mowa w ust. 3, czyli w szczególności: dokumenty przewozowe, celne, faktura i specyfikacja dostawy oraz inne dokumenty handlowe związane z dostawą wewnątrzwspólnotową albo eksportem.
W myśl art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
W rozpoznanej sprawie dokumenty, które należy dołączyć do wniosku o zwrot akcyzy zostały określone wyżej przytoczonym przepisem art. 107 § 3 ustawy o podatku akcyzowym, organ prowadzący postępowanie wezwał stronę do uzupełnienia braków wniosku, pouczając ją o tym, że w przypadku nieuzupełnienia wniosku zostanie on pozostawiony bez rozpatrzenia, a strona nie uzupełniła wniosku w terminie.
W piśmie z dnia 22 lipca 2014 r. Skarżąca poinformowała, że oczekuje na wskazane w wezwaniu dokumenty od kontrahentów i z przyczyn niezależnych nie jest w stanie dostarczyć ich w określonym terminie, zobowiązując się dosłać je niezwłocznie po ich otrzymaniu, nie później niż do 10 sierpnia 2014 r.
Powyższe potwierdza, że pomimo prawidłowo doręczonego wezwania Spółka nie wywiązała się w terminie ze spoczywającego na niej obowiązku, bowiem nie przesłała brakujących dokumentów, wymienionych w art. 107 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym. Z tej przyczyny rozpatrzenie złożonego wniosku o zwrot akcyzy na tym etapie stało się czynnością bezskuteczną i należało wobec niego zastosować instytucję określoną w art. 169 § 4 ustawy - Ordynacja podatkowa.
W związku z powyższym sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 107 ust. 4 u.p.a. Wnioskodawca powinien posiadać dowód zapłaty akcyzy na terytorium kraju lub fakturę z wykazaną kwotą akcyzy oraz dokumenty potwierdzające dokonanie dostawy (wywozu). Wniosek musi być złożony właściwemu naczelnikowi urzędu celnego, w terminie roku od dnia dokonania eksportu, a dalsze jego warunki wynikają z art. 107 ust. 4 oraz z przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 lutego 2009 r. w sprawie zwrotu akcyzy od samochodu osobowego.
Zatem, za chybiony należało uznać zarzut Skarżącej o naruszeniu art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez żądanie od Spółki uzupełnienia dokumentu, który został wydany przez organ I instancji i powinien być znany organowi z urzędu, bowiem Spółka nie załączyła tych dokumentów, które powinny stanowić integralną część wniosku. O załącznikach do wniosku, jako elemencie podania, zadecydował ustawodawca w przepisie szczególnym, a przepis ogólny - art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej dotyczy notorii urzędowej, który nie miał w sprawie zastosowania.
W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy odniósł się do treści art. 109 ustawy o podatku akcyzowym i wyjaśnił, że zgodnie z art. 109 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym w przypadku sprzedaży nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego, niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju, sprzedawca jest obowiązany przekazać nabywcy dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju lub dokument potwierdzający brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju, z zastrzeżeniem ust. 3a-3c.
Stosownie do art. 109 ust. 3a ww. ustawy podmiot dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodów osobowych, prowadzący sprzedaż nowych samochodów osobowych na rzecz wyspecjalizowanych salonów sprzedaży, posiadający z nimi długoterminowe umowy, może nie przekazywać tym salonom oryginału dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju, jeżeli przekaże im kopię tego dokumentu. Kopia powinna zawierać oświadczenie podmiotu dokonującego wewnątrzwspólnotowych nabyć samochodów osobowych o posiadaniu przez ten podmiot oryginału tego dokumentu. Przedmiotowe oświadczenie powinno być czytelnie podpisane lub złożone na wystawionej fakturze, o czym mowa w art. 109 ust. 3d ww. ustawy.
Mając powyższe na względzie prawidłowo organ pozostawił bez rozpoznania podanie, gdyż skarżący nie załączył dowodu potwierdzającego zapłatę akcyzy, tym samym nie naruszył powołanego w skardze art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej.
Z wyżej przedstawionych przyczyn sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną