Uzasadnienie
Pismem z dnia 16 marca 2015r. T. B.(dalej: skarżący), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.
Pismem z dnia 12 maja 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na okoliczność, iż skarżący zmarł. Do pisma pełnomocnik załączył odpis skrócony aktu zgonu z którego wynika, iż skarżący zmarł w dniu 19 kwietnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
W niniejszej sprawie na skarżącego została nałożona w drodze decyzji administracyjnej kara pieniężna za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Wobec tego, że skarżący zmarł, Sąd obowiązany jest rozstrzygnąć, czy w rozpoznawanym przypadku zachodzi ww. przesłanka zawarta w art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jako podstawa do umorzenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego.
W prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa, niemniej jednak mogą występować takie sytuacje, kiedy określone prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej mogą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji Sąd musi ocenić, czy w przypadku śmierci skarżącego, będącego adresatem zaskarżonego aktu lub czynności, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego osób zgłaszających swój udział w miejsce spadkodawcy (vide: T Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r. s. 495).
Zawisła przed tutejszym Sądem sprawa dotyczy nałożenia na skarżącego kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Wobec śmierci skarżącego (vide: odpis skrócony aktu zgonu wystawiony przez Urząd Stanu Cywilnego Korsze) Sąd zobowiązany był do ustalenia, czy wynik postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego w rozpoznawanej sprawie, dotyczyć będzie interesu prawnego spadkobierców skarżącego.
W tym celu należało ustalić, czy kara pieniężna będąca przedmiotem niniejszego postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej wchodzi do spadku i podlega dziedziczeniu w świetle obowiązujących przepisów kodeksu cywilnego.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz. 121) nie podaje definicji sensu stricto pojęcia spadek, a jedynie wskazuje, jakie prawa i obowiązki wchodzą, a jakie nie wchodzą w jego skład. Jak przyjęto w orzecznictwie, dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, a więc mające charakter cywilnoprawny. Należy zatem przyjąć, iż nie wchodzą w skład spadku prawa i obowiązki wynikające ze stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowoprawnych (por. E. Skowrońska-Bocian, Kodeks cywilny. Komentarz, Księga czwarta. Spadki, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, wyd. VII, Warszawa 2006 r. s. 298). Nie można bowiem nałożyć kary pieniężnej na kogoś, kto nie popełnił czyny zabronionego, a więc np. na spadkobiercę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 267/07).
Powyższe stanowisko o wyłączeniu ze spadku zobowiązań o charakterze administracyjnoprawnym prezentuje zarówno doktryna, jak i judykatura (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 1992 r., sygn. akt III CZP 70/92 oraz glosa aprobująca do tej uchwały Z. Leońskiego, OSP 1993/3/56, a także uchwała Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 1991 r., sygn. akt III AZP 1/91, OSNC 1992/1/6).
Zatem skoro kara pieniężna za wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, jako należność administracyjnoprawna, nie podlega dziedziczeniu, to nie jest możliwe prowadzenie niniejszego postępowania z udziałem spadkobierców skarżącego. W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne należy umorzyć jako bezprzedmiotowe, gdyż wynik tego postępowania nie będzie dotyczył interesu prawnego ewentualnego spadkobiercy – co zostało wykazane powyżej.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 ustawy p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.