Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 11 stycznia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1210/05

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] października 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na [...] Z. G. karę pieniężną w kwocie 4 000zł.

Podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiło:

1. – wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem, warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej transy pojazdu lub wyznaczonych przystanków,
2. – wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu,
3. – brak wyciągu z planu pracy lub rozkładu jazdy,
4. – wykonywanie transportu drogowego osób bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z zezwolenia.

Powyższe ustalono podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] września 2004r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości R. Kontrola została udokumentowana protokołem nr [...] a dotyczyła pojazdu o nr rej. [...].

W odwołaniu przedsiębiorca wskazał, iż Urząd Marszałkowski udzielił pozwolenia na 1 kurs ze Ś. do S. i na jedne kurs ze S. do Ś. Godzina 10:05 jest to czas określający przyjazd ze Ś. W czasie kontroli skarżący od razu wyjaśnił, iż [...] przeznaczony jest do przewozów okazjonalnych. Skarżący był w S. w celu załatwienia spraw prywatnych. Powrót miał nastąpić ze znajomym, jednak ponieważ osoba ta nie pojawiła się, skarżący zabrał 5 pasażerów. Kontrola miała miejsce o godz. 11:45, więc nie naruszono warunków określonych w zezwoleniu, gdyż planowany przewóz miał odbyć się o 13.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał miedzy innymi, że:

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004r., poz. 2088 ze zm.) wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga uzyskania stosownego zezwolenia.

W zezwoleniu się w szczególności:

1. 1. warunki wykonywania przewozów,
2. 2. przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów,
3. 3. miejscowości, w których znajdują się przystanki.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy w zezwoleniu określa się w szczególności:

1. 1. warunki wykonywania przewozów,
2. 2. przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów,
3. 3. miejscowości, w których znajdują się przystanki – przy przewozach regularnych osób.

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy do wniosku o wydanie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym dołącza się m.in. proponowany rozkład jazdy uwzględniający przystanki, godziny odjazdów środków transportowych, długość linii komunikacyjnej, podaną w kilometrach, i odległości miedzy przystankami, kursy oraz liczbę pojazdów niezbędnych do wykonywania codziennych przewozów, zgodnie z rozkładem jazdy.

Stosownie do art. 14 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 01.12.1985 P.0001-0007), w przypadku wykonywania regularnych krajowych usług przewozu osobowego, oraz regularnych międzynarodowych usług przewozu osobowego, których końcowe punkty tras znajdują się w odległości 50 km w linii prostej od granicy pomiędzy dwoma Państwami Członkowskimi, i których trasa nie przekracza 100 km, podlegających niniejszemu rozporządzeniu, rozkłady jazdy i wykazy obowiązków (plany pracy) będą sporządzone przez przedsiębiorstwa. Wykaz obowiązków (plan pracy) będzie wykazywał, w odniesieniu do każdego kierowcy, nazwisko, miejsce bazy oraz harmonogram opracowany z wyprzedzeniem dla różnych okresów prowadzenia pojazdu, innych prac oraz dyspozycyjności. Wykaz obowiązków będzie zawierał wszystkie szczegółowe informacje, podane w ust. 2 dla minimalnego okresu obejmującego zarówno tydzień bieżący, jak i tygodnie bezpośrednio poprzedzające i następujące po tym tygodniu. Wykaz obowiązków będzie podpisany przez kierownika przedsiębiorstwa lub przez osobę upoważnioną do jego reprezentowania.

Zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 01.12.1985 P.0001-0007), rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych pojazdami przeznaczonymi do przewozu osób wykonywanego w ramach usług regularnych, których droga przebiegu przekracza 50 km.

Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku, a ponadto:

1. 1) w transporcie drogowym osób:
2. a) przy wykonywaniu przewozów regularnych, przewozów regularnych specjalnych, przewozów wahadłowych lub okazjonalnych – odpowiednie zezwolenie,
3. b) przy wykonywaniu międzynarodowych przewozów okazjonalnych lub wahadłowych, a także międzynarodowych przewozów na potrzeby własne – formularz jazdy.

Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15 000 zł.

Konsekwencją powyższego rozwiązania jest treść:

1. - lp. 1.2.2. pkt 2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących godzin odjazdu i przyjazdu podlega karze pieniężnej w wysokości 500 (pięciuset) złotych,
2. - lp. 1.2.2. pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków podlega karze pieniężnej w wysokości 3 000 (trzech tysięcy) złotych.
3. - lp. 1.2.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, która karą w wysokości 100 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z zezwolenia.
4. - lp. 1.11.12.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, który karą pieniężną w wysokości 400 (czterystu) zł sankcjonuje brak wyciągu z planu pracy lub rozkładu jazdy.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu [...] września 2004r. przedsiębiorca prowadzący pojazd o nr rej. [...] wykonywał przewóz w regularnych transporcie osób na linii S. – Ś. Ustalony stan faktyczny w przedmiotowej sprawie potwierdzają protokoły przesłuchania świadków – [...] A. B. i [...] A. B. [...] A. B. zeznała, ze o godz. 10:45 wsiadła do kontrolowanego pojazdu przy ul. [...] w S., na parkingu busów. Przy wejściu uiściła opłatę 15 zł, z zamiarem dojechania do Ś. Świadek nie znała wcześniej kierowcy i nie umawiała się uprzednio na przejazd. Analogiczne zeznania złożyła [...] A. B. W związku z powyższym nie są dla organu odwoławczego wiarygodne twierdzenia przedsiębiorcy, iż był to przejazd prywatny. Powyższego przewozu nie można również zakwalifikować jako okazjonalny, gdyż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż wykonywany był w ramach posiadanego zezwolenia na linię regularną.

Z okazanego w toku czynności rozkładu jazdy wynika, iż kierujący pojazdem wykonywał przewóz z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących wyznaczonych przystanków. [...] Z. G. rozpoczął przewóz w miejscowości S. na parkingu busów, przy ul. [...], natomiast ze skoordynowanego przez Urząd Marszałkowski rozkładu jazdy wynika, że ww. linia komunikacyjna (ekspresowa) ma przystanek przy ul. [...]. Ponadto przewóz rozpoczął się o godz. 10:45, zamiast o godz. 13:00. powyżej ustalony stan faktyczny potwierdza protokół kontroli nr [...]– dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. oraz protokoły przesłuchania świadków – kierującego pojazdem przedsiębiorcy oraz pasażerek.

Jednocześnie w związku z faktem wykonywania regularnego przewozu osób, skarżący winien sporządzić i okazywać na żądanie upoważnionego funkcjonariusza plan pracy (tzw. wykaz obowiązków). Bezspornym jest, że przedsiębiorca nie posiadał ww. dokumentu, zatem nałożenie kary pieniężnej w wysokości 400 zł jest zasadne i zgodne z przepisami obowiązującego prawa.

Z protokołu kontroli nr [...] wynika, że kierowca, [...] Z. G., nie okazał w toku kontroli wypisu z zezwolenia nr [...] na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób – przewozy regularne na linii Ś. – S., wydanego w dniu [...] sierpnia 2004r.

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja we wskazanym zakresie została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Stosownie do art. 92 ust. 4 ustawy wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy w sposób ścisły.

Skargę, na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył [...] Z. G. zwany dalej skarżącym. W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, ponadto wniósł o przekazanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] ze względu na ekonomikę procesową. W uzasadnieniu skargi nie kwestionował faktu, iż przewoził 5 osób, które zabrał okazjonalnie ze S. i pobrał za ten przejazd opłatę. W S. skarżący był prywatnie i dlatego nie miał ze sobą stosownych dokumentów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje

Sąd Administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym.

Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Nie każde wszak naruszenie prawa przez organy administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa, kiedy decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną rozstrzygnięcia.

Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów Sąd uznał – że skarga zasługuje w części na uwzględnienie.

W ocenie Sądu decyzja w sprawie niniejszej została wydana w oparciu o błędnie ustalony w części stan faktyczny.

Organ nie poddał ocenie zezwolenia nr [...], w oparciu o które dokonywany był przez skarżącego regularny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym.

Zezwolenie to, ważne do [...] sierpnia 2009r. określa, iż przewóz regularny osób w ramach linii regularnej będzie odbywał się na trasie Ś. S. przez Ś. S. Nie wskazuje ono natomiast trasy - miejscowości, przez które przejeżdża się po drodze ani też lokalizacji poszczególnych przystanków. W treści zezwolenia brak jest odniesienia do rozkładu jazdy, zgodnie z którym odbywały się przewozy.

Dopiero w objaśnieniach, które znajdują się poza treścią zezwolenia, w tym poza podpisami organu wydającego ją, widnieje informacja, iż zezwolenie jest ważne z rozkładem jazdy. W przepisach prawa materialnego, obowiązującego w dacie wydania decyzji, brak jest regulacji pozwalającej na uznanie, iż rozkład jazdy jest integralną częścią zezwolenia. Przepis taki został wprowadzony do ustawy o transporcie drogowym dopiero z dniem 21 października 2005r.

Art. 20 ust. 1a określa, że załącznikiem do zezwolenia jest obowiązujący rozkład jazdy. Również z tą datą nastąpiła zmiana treści art. 87 ust. 1 pkt 1 ustawy, wprowadzając obowiązek posiadania i okazania przy kontroli, oprócz innych dokumentów, także wypisu z zezwolenia dodatkowego wraz z obowiązującym rozkładem jazdy.

Uznać zatem należy, iż dla przyjęcia do chwili nowelizacji ustawy, że rozkład jazdy stanowi integralną część zezwolenia, konieczne jest umieszczenie go w zezwoleniu, bądź też wskazane w samej treści zezwolenia, że jest ono ważne wraz z rozkładem jazdy, który stanowi załącznik do tego dokumentu. Skutku takiego nie można osiągnąć poprzez informację umieszczoną w objaśnieniach, czyli poza zezwoleniem, bez wskazania podstawy prawnej.

Tymczasem zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji, przyjęły, iż rozkład jazdy stanowi integralną część zezwolenia i uznały, że skoro przewóz był wykonywany z naruszeniem tegoż rozkładu jazdy to doszło tym samym do naruszenia warunków określonych w zezwoleniu Nr [...]. Konsekwencją tak ustalonego stanu faktycznego było powołanie się na określone przepisy ustawy o transporcie drogowym, które określają odpowiedzialność za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu i nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 3 000zł + 500zł.

Istnieje podstawa materialno - prawna do nałożenia kary pieniężnej w wypadku naruszenia warunków określonych w zezwoleniu.

Art. 92 ust. 4 w/w ustawy odsyłał do załącznika do ustawy, który szczegółowo określa naruszenia obowiązków i warunków wynikających z przepisów ustawy. Aby jednak można było zastosować Lp. 1.2.2 pkt 2 i pkt 3, tak jak to czyni organ, należy ustalić, że nie doszło do naruszenia warunków określonych w zezwoleniu.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ dokona oceny zezwolenia nr [...] wydanego skarżącej przez Marszałka Województwa [...], a następnie po ponownym ustaleniu stanu faktycznego oceni czy doszło do naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

Rozstrzygniecie w kwestii wykonalności zapadło w trybie art. 152 p.p.s.a.

W pozostałej części Sąd skargę oddalił.

Organ w sposób prawidłowy ustalił w trakcie kontroli brak wyciągu z planu pracy lub rozkładu jazdy oraz wykonywanie transportu drogowego osób bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z zezwolenia.

Stosownie do art. 14 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 01.12.1985 P.0001-0007), w przypadku wykonywania regularnych krajowych usług przewozu osobowego, oraz regularnych międzynarodowych usług przewozu osobowego, których końcowe punkty tras znajdują się w odległości do 50 km w linii prostej od granicy pomiędzy dwoma Państwami Członkowskimi, i których trasa nie przekracza 100 km, podlegających niniejszemu rozporządzeniu, rozkłady jazdy i wykazy obowiązków (plany pracy) będą sporządzone przez przedsiębiorstwa. Wykaz obowiązków (plan pracy) będzie wykazywał, w odniesieniu do każdego kierowcy, nazwisko, miejsce bazy oraz harmonogram opracowany z wyprzedzeniem dla różnych okresów prowadzenia pojazdu, innych prac oraz dyspozycyjności. Wykaz obowiązków będzie zawierał wszystkie szczegółowe informacje, podane w ust. 2 dla minimalnego okresu obejmującego zarówno tydzień bieżący, jak i tygodnie bezpośrednio poprzedzające i następujące po tym tygodniu. Wykaz obowiązków będzie podpisany przez kierownika przedsiębiorstwa lub przez osobę upoważnioną do jego reprezentowania.

Zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 01.12.1985 P.0001-0007), rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych pojazdami przeznaczonymi do przewozu osób wykonywanego w ramach usług regularnych, których droga przebiegu przekracza 50 km.

Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wpis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku, a ponadto:

1. 1) w transporcie drogowym osób:
2. a) przy wykonywaniu przewozów regularnych, przewozów regularnych specjalnych, przewozów wahadłowych lub okazjonalnych - odpowiednie zezwolenie,
3. b) przy wykonywaniu międzynarodowych przewozów okazjonalnych lub wahadłowych, a także międzynarodowych przewozów na potrzeby własne – formularz jazdy.

Konsekwencją powyższych obowiązków są regulacje zawarte w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym a dotyczące kar pieniężnych, zgodnie z którym nakładane są kary pieniężne szczegółowo określone w załączniku do ustawy. I tak:

1. - lp. 1.2.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym stanowi, że karą w wysokości 100zł sankcjonuje się wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z zezwolenia,
2. - lp. 1.11.12.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym stanowi, że karę pieniężną w wysokości 400zł sankcjonuje się brak wyciągu z planu pracy lub rozkładu jazdy.

Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 sentencji wyroku.

Jeżeli chodzi o wniosek o przekazanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] to nie jest on zasadny, gdyż zgodnie z treścią art. 13 § 2 p.p.s.a. do rozpoznania sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.

Siedzibą Głównego Inspektora Drogowego jest Warszawa w związku z tym właściwym do rozpoznania sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.