Uzasadnienie
W wyniku przeprowadzonej kontroli w dniu [...] marca 2004 r. przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w L., pojazdu znajdującego się w dyspozycji A. sp. z o.o. z siedzibą w L., stwierdzono następujące nieprawidłowości:
- 1. kierujący pojazdem nie okazał wykresówek lub dokumentu potwierdzającego nieprowadzenie pojazdu w dniach [...],[...],[...] i [...] marca 2004 r. oświadczając, iż w dniach tych nie jeździł;
- 2. samochód przewożąc towar niebezpieczny o masie 2 t. nie był wyposażony w sprzęt gaśniczy, gdyż znajdujące się w pojeździe gaśnice powinny mieć ostatnie badania techniczne w listopadzie 2003 r.;
- 3. pojazd przewożąc towar niebezpieczny nie był prawidłowo oznakowany;
- 4. wykonywany przewóz na potrzeby własne odbywał się bez wymaganego zaświadczenia.
Kierujący pojazdem J. O. odmówił podpisania protokółu nie zgłaszając uwag do kontroli, oraz jak wynika z przedłożonej umowy o pracę, był pracownikiem A. sp. z o.o.
Pismem z dnia [...] marca 2004 r., złożonym po kontroli, spółka złożyła oświadczenie, że kierujący kontrolowanym pojazdem w dniach [...]-[...] marca 2004 r. nie jeździł autocysterną wykonując w tych dniach prace w warsztacie.
Z przedłożonej faktury z dnia [...] marca 2004 r. wynika, iż spółka zakupiła dla siebie olej opałowy lekki w ilości 2,517 t, który był przewożony w dacie kontroli.
Spółka złożyła wyjaśnienie do protokółu kontroli, nazwane odwołaniem, zarzucając nierzetelność przeprowadzonej kontroli i wnosząc o odstąpienie od wymierzenia kary.
W związku z treścią powyższego wyjaśnienia organ administracji zwrócił się do spółki, pismem z dnia [...] kwietnia 2004 r., o przedstawienie szczegółowych zarzutów do przeprowadzonej kontroli, podanie konkretnych faktów i ewentualne zgłoszenie dowodów z przesłuchania świadków. Spółka nie odebrała powyższego pisma.
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w L. decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nałożył na A.sp. z o.o. kary pieniężne: w kwocie 800 zł za nieokazanie wykresówek, w kwocie 500 zł za wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem niewyposażonym w sprzęt gaśniczy, w kwocie 700 zł za wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieoznakowanym w prawidłowy sposób i w kwocie 2000 zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, łącznie karę pieniężną w kwocie 4000 zł.
W odwołaniu od tej decyzji spółka wnosiła o jej uchylenie uzasadniając, iż przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie skarżącej decyzja została oparta na protokóle kontroli zawierającym błędy i przekłamania oraz na wybiórczym traktowaniu dokumentów. Zdaniem spółki przed wydaniem decyzji powinno zostać rozpoznane jej odwołanie od protokółu kontroli. Nadto spółka wnosiła o przesłuchanie kierowcy i przedstawiciela firmy oraz dołączenie "wszystkich innych dowodów mających związek ze sprawą i rozstrzygnięciem zgodnym z kodeksem postępowania cywilnego i administracyjnego" nie wskazując jakie dowody skarżąca miała na uwadze.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 33 ust. 1, art. 87 ust. 2, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), lp. 1.1.7, lp. 1.11.11. pkt 1 lit. b) załącznika do tej ustawy, art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879), lp. 5.3.2.1.1., lp. 8.1.4.1. (b) Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. Nr 30, poz. 287), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Powołując się na przytoczone przepisy oraz na ustalenia kontroli zawarte w protokóle kontroli organ administracji stwierdził, iż skarżąca, wykonując przewóz na potrzeby własne materiału niebezpiecznego z oznaczeniem go na pojeździe [...], nie posiadała zaświadczenia o przewozach na potrzeby własne, kierowca nie okazał za wymagany okres wykresówek, pojazd nie był wyposażony w sprzęt gaśniczy, albowiem znajdujący się w pojeździe był przeterminowany, a ponadto pojazd był nieprawidłowo oznakowany.
Odnosząc się do wniosku o przesłuchania świadka i przedstawiciela strony organ administracji uznał, iż nie wskazano okoliczności, które miałyby być przedmiotem tego dowodu, a nadto zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla dokonania rozstrzygnięcia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. sp. z o.o. wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej.
Skarżąca, nie dookreślając w jakim zakresie kontrola była przeprowadzona nieprawidłowo, ponowiła zarzut jej wykonania niezgodnie z przepisami. Zdaniem skarżącej nie była ona zobowiązana do spełnienia wymogów określonych w zaskarżonej decyzji. Nadto skarżąca podniosła, iż nieprawidłowo odczytano dokument przewozy, z którego wynika, że nie było przewożone paliwo do silników diesla lecz olej opałowy zakupiony na potrzeby własne. Przedłożone okoliczności w skardze, w ocenie skarżącej dowodzą, iż kontrola miała wyłącznie na celu ukaranie przedsiębiorcy, a nie przeprowadzeni kontroli.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, przytaczając argumenty podnoszone w zaskarżonej decyzji, wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna.
Przedmiotem rozpoznania jest skarga na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2005 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 33 ust. 1, art. 87 ust. 2, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), lp. 1.1.7, lp. 1.11.11. pkt 1 lit. b) załącznika do tej ustawy, art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879), lp. 5.3.2.1.1., lp. 8.1.4.1. (b) Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. Nr 30, poz. 287), nakładająca na A.sp. z o.o. karę pieniężną w łącznej kwocie 4000 zł.
Stosownie do art. 87 ust. 1 w/w ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1 i 1a w/w art. 87 ustawy o transporcie drogowym, wypis zaświadczenia zezwalającego na wykonywanie tych przewozów (art. 87 ust. 2 w/w ustawy).
Zgodnie z art. 33 w/w ustawy o transporcie drogowym przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej (art. 33 ust. 1 w/w ustawy). Obowiązek uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w ust. 1 wymienionego przepisu, nie dotyczy przewozów drogowych wykonywanych przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego (art. 33 ust. 2 pkt 3 w/w ustawy).
W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, iż skarżąca spółka nie legitymowała się wymaganym zaświadczenie, a także nie była w posiadaniu licencji zezwalającej na wykonywanie transportu drogowego, która w myśl art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym zwalniałaby ją od konieczności posiadania zaświadczenia o przewozach na potrzeby własne. Zatem organ administracji zgodnie z art. 92 ust. 1 w/w ustawy o transporcie drogowym stanowiącym, iż kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15 000 złotych, nałożył na skarżącą karę pieniężną określoną w lp. 1.1.7. załącznika do ustawy.
W trakcie kontroli kierujący pojazdem nie okazał wykresówek za dni niewykonywania obowiązków kierowcy w zakresie prowadzenia pojazdu. Nie posiadał także dokumentu, którym przedsiębiorca stwierdzałby, iż kierowca w tych dniach nie prowadził pojazdu.
Jak wskazano wyżej, art. 87 ust. 2 w/w ustawy o transporcie drogowym oraz jak wynika z art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, na żądanie upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych kierowca zobowiązany jest okazać wykresówki za bieżący tydzień i w każdym przypadku za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym kierował pojazdem. Zgodnie natomiast z art. 31 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879) kierowca, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia nr 3820/85/EWG, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie, które powinno zawierać w szczególności następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, okres, którego dotyczy, wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek, o których mowa w art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85/EWG, miejsce i data wystawienia, podpis pracodawcy.
Zaświadczenie, o którym mowa pracodawca wystawia i wręcza kierowcy przed rozpoczęciem przez kierowcę przewozu drogowego. W przypadku gdy kierowca w określonych dniach nie prowadził pojazdu w trakcie wykonywania danego zadania przewozowego, pracodawca niezwłocznie wystawia i przekazuje zaświadczenie na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli (art. 31 ust. 2 w/w ustawy o czasie pracy kierowców).
Jak wynika z przedłożonego oświadczenia spółki z dnia [...] marca 2004 r. J. O. w dniach [...]-[...] marca 2004 r. nie jeździł autocysterną wykonując prace w warsztacie w punkcie sprzedaży w H. Zatem oświadczenie to wskazuje, iż kierowca w tych dniach nie wykonywał zadania przewozowego w rozumieniu art. 31 ust. 2 zdanie ostatnie ustawy o czasie pracy kierowców, a w konsekwencji do przedłożonego po kontroli oświadczenia spółki nie mógł mieć zastosowania przepis art. 31 ust. 2 zdanie ostatnie ustawy o czasie pracy kierowców.
W związku z powyższym na spółkę została nałożona kara pieniężna zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 2 i pkt 6 w/w ustawy o transporcie drogowym, w wysokości określonej lp. 1.11.11. załącznika do tej ustawy.
W kontrolowanym pojeździe znajdowały się gaśnice wymagane przepisem 8.1.4.1. (b) i 8.1.4.3. Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. Nr 30, poz. 287), jednakże termin wymaganych badań technicznych tych gaśnic upłynął w miesiącu listopadzie 2003 r., tj. kilka miesięcy przed kontrolą pojazdu. Gaśnice te nie spełniały zatem wymagania przydatności ich do użycia, albowiem gwarancja skuteczności ich działania minęła.
W związku z powyższym ustaleniem, organ administracji, na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy o transporcie drogowym oraz na podstawie wymienionych przepisów ADR nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości określonej lp. 1.6.2.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
W wyniku kontroli stwierdzono także, iż pojazd przewożąc materiał niebezpieczny, w rozumieniu przepisów ADR był niewłaściwie oznakowany. Tablice określające przewożony ładunek nie odpowiadały wymaganiom przepisów 5.3.2.2.1. ADR, albowiem nie posiadały czarnego obrzeża. W związku z tym organ administracji nałożył na skarżącą, na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym oraz powołanego przepisu ADR karę pieniężną w wysokości określonej w lp. 1.6.2.3. załącznika do w/w ustawy.
Skarżąca podnosiła, iż organ administracji nieprawidłowo określił rodzaj przewożonego ładunku, przewożony był olej opałowy, a organ określił ładunek jako paliwo do silników diesla. Należy zatem stwierdzić, iż oba materiały są materiałami niebezpiecznymi w rozumieniu Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych ADR (Dz. U. Nr 30, poz. 287). Organ administracji określił rodzaj tego ładunku na podstawie oznakowania na tablicy umieszczonej na pojeździe – UN 1202. Zgodnie z przepisem 2.2.3.1.1. ADR paliwo do silników Diesla, olej gazowy i olej opałowy (lekki), o temperaturze zapłonu powyżej 61°C, ale nie wyższej niż 100°C, powinny być uważane za materiały klasy 3 i oznaczane są znakiem [...]. Nie ma zatem znaczenia, a w ocenie Sądu orzekającego w sprawie także żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, klasyfikacja rodzaju przewożonego ładunku dokonana przez organ administracji, albowiem w klasyfikacji tej mieścił faktycznie przewożony ładunek.
Skarżąca podnosiła naruszenie przez organ administracyjny przepisów postępowania, jednakże nie wskazując do naruszenia jakich przepisów, w jej przekonaniu, doszło. Jeżeli chodzi o odmowę przesłuchania kierowcy pojazdu i przedstawiciela firmy, to należy zauważyć, iż żądanie to skarżąca zgłosiła dopiero w odwołaniu od decyzji. Natomiast wcześniej, półtora miesiąca przed wydaniem decyzji w I instancji, wezwana do wskazania świadków celem ich przesłuchania i zgłoszenia innych dowodów, nie skorzystała z tej możliwości. Takie zachowanie strony ocenił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie jednoznacznie w wyroku z dnia 16 lutego 1999 r. (III SA 2322/98) stwierdzając, iż na gruncie postępowania administracyjnego ma w pełni zastosowanie zasada, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wyciąganie jednak dla strony negatywnych skutków, w razie nieprzedstawienia przez stronę określonych dowodów, jest możliwe po uprzednim zakreśleniu stronie terminu do dostarczenia tych dowodów.
Organ administracji, po wezwaniu strony do przedłożenia dowodów i brakiem odpowiedzi z jej strony w zakreślonym terminie, oparł się na posiadanym materiale dowodowym, w ocenie Sądu orzekającego, wystarczającym do rozstrzygnięcia, nie naruszając przepisów postępowania, w szczególności art. 78 § 1 kpa w zakresie mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270ze zm.), wobec nieuwzględnienia skargi, orzekł jak w sentencji.