Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...], stosując art. 107 ust. 5 pkt 23 w związku z art. 50 ust. 16 i 19 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.: Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.), ustalił, że K. W. jest zobowiązany do poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, udzielonych na jego rzecz w okresie od dnia [...] kwietnia 2013 r. do dnia [...] kwietnia 2013 r. w [...] Szpitalu Wojskowym z Przychodnią - Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w E., w łącznej kwocie 4.576,00 zł.
Powyższa decyzja została skierowana do K. W. na adres: [...], i doręczona zainteresowanemu w dniu 5 listopada 2014 r.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu NFZ, K. W. decyzję tę uczynił przedmiotem odwołania do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, wnosząc o umorzenie naliczonych kosztów.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, mając za podstawę art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) i art. 102 ust. 5 pkt 24a ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W motywach postanowienia organ podał, że decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] została doręczona K. W. w dniu 5 listopada 2014 r., natomiast odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 20 listopada 2014 r., a zatem po upływie 14-dniowego terminu, który upłynął w dniu 19 listopada 2014 r. W ocenie organu, w takiej sytuacji zachodzi podstawa do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia K. W. zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięcia organu, zwracając uwagę, że przesyłkę zawierającą odwołanie nadał w Areszcie Śledczym w [...] z zachowaniem ustawowego terminu, lecz administracja Aresztu z pewnością nie sprostała obowiązkom, co mogło spowodować opóźnienie w przesłaniu korespondencji do organu. Wniósł o zbadanie dat, jakie zostały umieszczone zarówno w samym odwołaniu, jak i na kopercie zawierającej jego środek zaskarżenia.
W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w motywach zaskarżonego postanowienia.
Przy piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2015 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nadesłał pismo K. W. z dnia [...] maja 2015 r., w którym skarżący podniósł, że odwołanie od ww. decyzji sformułował w dniu 17 listopada 2014 r. i w tym też dniu nadał je w Areszcie Śledczym w [...], a nie - jak podał organ - w dniu 20 listopada 2014 r. W jego ocenie, odwołanie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu, toteż Prezes NFZ powinien rozpatrzyć je merytorycznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniem art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten ma zastosowanie w sytuacji, gdy w sprawie stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia w administracyjnym toku instancji, ewentualnie, gdy środek zaskarżenia został przez nią wniesiony z uchybieniem terminu.
W rozpoznawanej sprawie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...], uznając, że zostało ono wniesione po upływie 14-dniowego terminu, przewidzianego na złożenie tego środka zaskarżenia. W myśl bowiem art. 129 § 2 kpa, odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że ww. decyzja została doręczona stronie przesyłką pocztową w dniu [...] listopada 2014 r., o czym świadczy poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru tej decyzji. W aktach sprawy znajduje się również koperta, w której skarżący nadał swoje odwołanie, z datą stempla pocztowego - 20 listopada 2014 r. Zestawiając datę 5 listopada 2014 r. z datą 20 listopada 2014 r., w rzeczy samej należałoby przyjąć, że złożone przez stronę odwołanie zostało wniesione po terminie, bowiem ten upływał w dniu 19 listopada 2014 r. Jednakże zarówno samo odwołanie skarżącego, jak i zawierająca je koperta, oprócz daty stempla pocztowego na niej, noszą także datę 17 listopada 2014 r. Data ta - jak wskazuje skarżący - była datą nadania odwołania w administracji Aresztu Śledczego w [...], natomiast on sam - jak należy przyjąć - nie miał zapewne wpływu na dalsze przekazanie jej przez administrację Aresztu Śledczego placówce pocztowej.
Prezes NFZ do powyższych okoliczności w ogóle się nie odniósł w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a współtworzą one stan faktyczny sprawy i mają nader istotny wpływ na ocenę zachowania terminu przez skarżącego przy wnoszeniu odwołania od ww. decyzji. Należy bowiem mieć na względzie to, że skarżący, jako osoba pozbawiona wolności, nie mógł w sposób swobodny decydować o losach nadanej przez niego w Areszcie Śledczym przesyłki, a wobec tego organ powinien tę okoliczność uwzględnić i rozważyć, czy w takiej sytuacji datą nadania odwołania nie jest właśnie odręcznie napisana przez skarżącego na kopercie data 17 listopada 2014 r., tj. data, która także widnieje na samym odwołaniu. Przyjmując tę datę, jako datę nadania odwołania przez stronę, wniesiony środek zaskarżenia byłby wówczas złożony w terminie. Data 17 listopada 2014 r. wskazuje wszak, że skarżący działał z zamiarem uczynienia zadość ustawowemu obowiązkowi wniesienia odwołania w terminie, a wobec okoliczności, w jakich się znajdował, organ, z poszanowaniem interesu strony (art. 7 kpa), powinien te okoliczności uwzględnić, dążąc do merytorycznego rozpoznania sprawy na skutek złożonego odwołania.
Strona nie może bowiem ponosić ujemnych konsekwencji na gruncie sprawy administracyjnej w sytuacji, w której poprzez fakt przebywania w Areszcie Śledczym jest pozbawiona możliwości swobodnego decydowania o losach przesyłki zawierającej jej środek zaskarżenia. Z tych względów Sąd zdecydował o wyeliminowaniu z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia, uchylając je.
Uznając zatem skargę za uzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.