Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez G. K. (dalej: "Strona", "Skarżący"), prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą G. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe, jest decyzja Ministra Infrastruktury z [...] kwietnia 2020 r. nr [...], wydana na podstawie art. 5 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1801, dalej: "u.o.a.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "K.p.a.") utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. z [...] stycznia 2020 r., Nr [...], ustalającą opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych.
W ww. decyzji I instancji Nr [...], wydanej na podstawie art. 7 ust. 6 u.o.a. i § 2 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 10 września 2013 r. w sprawie wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi (Dz. U. poz. 1140) oraz art. 104 w zw. z art. 1 pkt 2 K.p.a., Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A., ustalił Stronie opłatę za używanie osiemdziesięciu jeden odbiorników telewizyjnych w kwocie 55.161,00 zł.
W zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury wskazał, że [...] lipca 2019 r., przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w obiekcie użytkowym, zajmowanym przez Stronę, prowadzącą w ramach działalności gospodarczej O.. Kontrola została przeprowadzona w obecności R. L. - pracownika oraz świadków – B. W. oraz A. G. (pracownika zastanego na recepcji). W jej wyniku w lokalu ujawniono 81 odbiorników telewizyjnych marki LG, SAMSUNG, BLAUPUNKT, MANTA, znajdujących się na terenie O.. Do odbiorników przyłączone były dekodery DVBT. Zgodnie z zapisami protokołu możliwość natychmiastowego odbioru programu ustalono na podstawie oświadczenia. Stwierdzony okres używania tych odbiorników wynosił jeden miesiąc i został ustalony na podstawie ustnego oświadczenia R. L.. W protokole odnotowano również: "Pan R. L. ma wiedzę na temat posiadanych odbiorników TV w O..
O. jest czynna sezonowo". Protokół został podpisany bez zastrzeżeń przez osoby przeprowadzające kontrolę, R. L., A. G. oraz B. W.. Do protokołu załączone zostało oświadczenie R. L. z [...] lipca 2019 r., zgodnie z którym w kontrolowanym obiekcie stwierdzono 81 odbiorników telewizyjnych, umożliwiających natychmiastowy odbiór programu. Zgodnie z oświadczeniem uruchomienie odbiorników w celu potwierdzenia technicznej możliwości odbioru programu nie było możliwe, gdyż pokoje i domki były zajęte przez gości.
Organ wskazał, że [...] lipca 2019 r. po zakończeniu kontroli Strona dokonała rejestracji 81 odbiorników telewizyjnych. [...] lipca 2019 r., Strona przesłała kserokopię zgłoszenia rejestracji 81 odbiorników telewizyjnych z [...] lipca 2019 r.
Minister Infrastruktury wskazał następnie, że pismem z [...] sierpnia 2019 r., organ I instancji zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania 81 odbiorników telewizyjnych.
Rozpatrując odwołanie od decyzji I instancji Minister Infrastruktury, po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa oraz ustaleń faktycznych dokonanych przez organ I instancji, wskazał, że analiza dokumentacji kontroli przeprowadzonej [...] lipca 2019 r. potwierdza, iż kontrola przeprowadzona została zgodnie z rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 10 września 2013 r. w sprawie kontroli wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi (Dz.U. 2013 poz. 1140). Kontroli dokonał podmiot uprawniony do przeprowadzania na terenie kraju kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej, którym jest Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. Osoby kontrolujące posiadały upoważnienie spełniające warunki określone w rozporządzeniu.
Organ wskazał również, że zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. poz. 1676), odbiorniki podlegają zarejestrowaniu w terminie 14 dni od dnia wejścia w ich posiadanie. W przedmiotowej sprawie odbiorniki telewizyjne używane były przez jeden miesiąc przed przeprowadzeniem kontroli, co oznacza, że Strona używała niezarejestrowanych odbiorników przez okres przekraczający wyznaczony przepisami prawa termin na ich rejestrację. Organ przy tym zauważył, że przepisy prawa jednoznacznie wiążą termin rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych z dniem wejścia w ich posiadaniem, a nie z dniem kontroli.
Minister Infrastruktury nie zgodził się z zarzutami Strony, iż postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone z uchybieniem przepisów K.p.a., w tym art. 10 § 1 K.p.a. W przedmiotowej sprawie Strona była w odpowiednim czasie informowana o kolejnych etapach postępowania administracyjnego oraz o przysługującym jej prawie do wypowiedzenia się w trakcie postępowania co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Odnosząc się do zakwestionowanej przez Stronę prawidłowości dokonania ustaleń z kontroli na oświadczeniach R. L., który zdaniem Strony nie był jej pracownikiem, lecz przypadkową osobą, organ wskazał, że ani Strona, ani R. L. nie wskazują na jakiekolwiek okoliczności, które tłumaczyłyby, dlaczego ten ostatni miałby składać podczas kontroli oświadczenia niezgodne ze stanem faktycznym. Organ przy tym zauważył, że podana przez niego informacja, iż w ośrodku znajduje się 81 odbiorników telewizyjnych, potwierdzona jest rejestracją tych odbiorników dokonaną przez Stronę w dniu kontroli.
Ponadto organ zauważył, że protokół został również podpisany bez zastrzeżeń przez świadka kontroli – A. G., która w tym czasie obsługiwała recepcję. W związku z tym nie sposób uznać jej za przypadkową osobę, której wiedza nie obejmuje elementarnych dla funkcjonowania obiektu informacji. A. G. podpisując protokół z kontroli bez zastrzeżeń potwierdziła, że zgadza się z oświadczeniami złożonymi przez R. L.. Organ zauważył, że również Strona w żadnej mierze nie podważyła jej wiedzy w przedmiocie kontroli.
Minister Infrastruktury stwierdził, że przepisy u.o.a., nie dają organowi administracji publicznej podstaw prawnych do miarkowania wysokości nałożonej opłaty czy też do odstąpienia od jej nałożenia i zastąpienia jej pouczeniem, jeśli zostały spełnione przesłanki do jej ustalenia.
Zdaniem organu II instancji decyzja I instancji, odpowiada prawu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 czerwca 2020 r. Skarżący, zaskarżając decyzję Ministra Infrastruktury z [...] kwietnia 2020 r., wniósł o jej uchylenie oraz decyzji I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- 1) art. 7 ust. 6 u.o.a. i § 2 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji dnia 10 września 2013 r. w sprawie wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi, poprzez jego zastosowanie i wydanie decyzji ustalającej opłatę za używanie odbiorników telewizyjnych przez Skarżącego w sytuacji, gdy Skarżący w terminie dokonał zgłoszenia rejestracji odbiorników telewizyjnych,
- 2) § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i tryby rejestracji odbiorników telewizyjnych, poprzez jego niezastosowanie i brak przyjęcia, że Skarżący dokonał rejestracji w terminie odbiorników telewizyjnych w sytuacji gdy wskazana powyżej rejestracja odbyła się w tym samym czasie co kontrola w obiekcie Skarżącego,
- 3) art. 7 i art. 77 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym uniemożliwienie Stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz uniemożliwienie Stronie złożenia stosownych wniosków dowodowych, w tym zaniechanie wezwania Skarżącego do udzielenia dodatkowych wyjaśnień, które mogłyby skutkować wydaniem decyzji o odmiennej treści, brak przesłuchania obecnego przy kontroli R. L., z którego oświadczenia wynika, że wbrew twierdzeniom kontrolerów, powielonych w wydanej decyzji nie miał on wiedzy od kiedy Skarżący prowadzi działalność gospodarczą oraz od kiedy zamontowano u niego odbiorniki telewizyjne,
- 4) art. 80 K.p.a., poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie, że na podstawie tak zebranych dowodów jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest wydanie decyzji o ustaleniu opłaty za używanie odbiorników telewizyjnych, w tym zaniechanie przesłuchania Skarżącego oraz obecnego przy kontroli R. L..
W uzasadnieniu skargi, Skarżący wskazał, że w 2019 r., przeprowadzono gruntowny remont ośrodka i dokonano montażu odbiorników telewizyjnych w pokojach służących na wynajem. Skarżący w terminie wskazanym w § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i tryby rejestracji odbiorników telewizyjnych, dokonał rejestracji odbiorników telewizyjnych tj. w ciągu 14 dni. Jak się okazało w momencie kiedy dokonywał rejestracji odbyła się u niego kontrola przeprowadzona przez pracowników operatora pocztowego, w trakcie której uczestniczyła osoba obca – R. L., który nie miał rzeczywistej wiedzy, kiedy zrealizowano remont ośrodka, od kiedy ośrodek działa, oraz od kiedy zamontowane są odbiorniki telewizyjne. Pomimo powyższego organ zaniechał jego przesłuchania celem weryfikacji twierdzeń Skarżącego, jak również nie przesłuchano Skarżącego czym pozbawiono go prawa do obrony.
Do odwołania Skarżący dołączył kopię oświadczenia R. L. oraz potwierdzenia zarejestrowania oraz wyrejestrowania odbiorników telewizyjnych, dokonane "po sezonie", czego organ II instancji nie uwzględnił i co skutkowało wydaniem decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji.
Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Rozpoznając sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja I instancji nie naruszają przepisów prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 i ust. 2 u.o.a., za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady, jak wynika z art. 2 ust. 4 u.o.a., opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny. Odstępstwa od tej zasady zawiera ust. 5 tego artykułu, określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłat abonamentowych. Art. 5 ust 1 omawianej ustaw stanowi, że odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.
W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika (art. 5 ust. 3 u.o.a.). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 7 ust. 6 u.o.a., kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 u.o.a., przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3.
W świetle powyższych przepisów nie ulega wątpliwości, że za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe i do celów pobierania tych opłat, odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają zarejestrowaniu. Podstawą przeprowadzenia kontroli wykonania tych obowiązków są przepisy ustawy o opłatach abonamentowych (art. 7 ust. 1 i ust. 6 u.o.a.). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyrok z 19 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2925/14: "(...) wykonanie tych obowiązków podlega kontroli. Oczywiście nie jest to kontrola przedsiębiorstwa prowadzona w trybie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tylko kontrola posiadania niezarejestrowanych odbiorników prowadzona w trybie ustawy o opłatach abonamentowych, zatem nie ma obowiązku ani potrzeby informowania o zamiarze jej przeprowadzenia. Informowanie o przyszłej kontroli, w istocie rzeczy udaremniałoby osiągnięcie jej celu".
W niniejszej sprawie kontrola została przeprowadzona w O. prowadzonym przez Skarżącego, [...] lipca 2019 r. Kontrola wykazała 81 niezarejestrowanych do dnia kontroli, odbiorników telewizyjnych marki LG, SAMSUNG, BLAUPUNKT, MANTA, do których przyłączone były dekodery DVBT. Ustalenia te, utrwalone w protokole kontroli z [...] lipca 2019 r., zostały dokonane na podstawie oświadczenia pracownika Skarżącego – R. L.. Zgodnie z zapisami protokołu stwierdzony okres używania tych odbiorników wynosił jeden miesiąc, co zostało ustalone na podstawie ustnego oświadczenia R. L., który również oświadczył do protokołu, że ma wiedzę na temat posiadanych odbiorników TV w O.. Zgodnie też z załączonym do protokoły oświadczeniem R. L., uruchomienie odbiorników w celu potwierdzenia technicznej możliwości odbioru programu nie było możliwe, gdyż pokoje i domki były zajęte przez gości.
Skarżący zakwestionował dokonane w niniejszej sprawie ustalenia faktyczne w zakresie okresu używania niezarejestrowanych, spornych odbiorników telewizyjnych podnosząc zarówno w odwołaniu od decyzji I instancji, jak i w skardze, że dokonał prawidłowej rejestracji odbiorników telewizyjnych [...] lipca 2019 r. z zachowaniem 14 dniowego terminu od ich zainstalowania, po przeprowadzonym gruntownym remoncie ośrodka, a R. L. był osobą obcą, która nie miała rzeczywistej wiedzy, kiedy zrealizowano remont ośrodka, od kiedy ośrodek działa, oraz od kiedy zamontowane są odbiorniki telewizyjne.
Odnosząc się do powyższych stwierdzeń Skarżącego, należy wskazać, że protokół kontroli zalicza się do kategorii dowodów wymienionych w art. 75 § 1 K.p.a., który traktuje jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W protokole kontroli utrwala się przebieg i wyniki kontroli, ma on zatem także szczególną moc dowodową stwierdzonych w nim faktów, obrazuje bowiem stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia i jako taki stanowi podstawowy dowód w sprawie. Dowód z protokołu może zostać skutecznie zakwestionowany poprzez przedstawienie innych wiarygodnych dowodów. W niniejszej sprawie jednak, Skarżący, kwestionując oświadczenie wiedzy złożone do protokołu przez R. L. nie przedstawiła takich dowodów.
Skarżący do odwołania od decyzji I instancji dołączył kopię oświadczenia R. L. z [...] lutego 2020 r., iż nie był on i nie jest pracownikiem Strony. W dniu kontroli nadzorował przygotowania O. do otwarcia sezonu, a w tym czasie Strona miała załatwiać sprawy urzędowe. Nie posiadał w dniu kontroli wiedzy, od kiedy ośrodek działa, ani ile jest w nim odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Należy jednak podkreślić, że ustalenia faktyczne utrwalone w protokole kontroli zostały również potwierdzone przez uczestniczące w kontroli B. W. i A. G. pracownika zastanego w recepcji, które wraz z R. L. podpisały bez zastrzeżeń protokół kontroli. B. W. i A. G. potwierdziły zatem oświadczenie R. L., a Skarżący nie zakwestionował ich wiedzy w zakresie od kiedy ośrodek działa, ani ile jest w nim odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych.
Ponadto ilość stwierdzonych podczas kontroli niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych potwierdza dowód rejestracji przez Skarżącego 81 odbiorników telewizyjnych [...] lipca 2019 r., co uwiarygadnia zgodność z rzeczywistością oświadczenia R. L.. Kluczowy jednak w sprawie jest fakt, że Skarżący nie przedłożył w toku postępowania administracyjnego, żadnego dowodu uwiarygadniającego twierdzenie o gruntownym remoncie ośrodka w 2019 r. i zainstalowania 81 odbiorników telewizyjny w ośrodku w terminie 14 dni poprzedzających kontrolę z [...] lipca 2019 r. Skarżący zatem nie wykazał w wiarygodny sposób, że ustalenia faktyczne utrwalone w protokole kontroli z [...] lipca 2019 r. są błędne, opisane natomiast powyżej okoliczności uwiarygadniają prawidłowość tych ustaleń.
W tym stanie rzeczy, za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy obu instancji przepisów postępowania, tj.: art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym uniemożliwienie Stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz uniemożliwienie Stronie złożenia stosownych wniosków dowodowych, w tym zaniechanie wezwania Skarżącego do udzielenia dodatkowych wyjaśnień, jak również poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i zaniechanie przesłuchania Skarżącego oraz obecnego przy kontroli R. L..
W ocenie Sądu, organy obu instancji zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśniły dokładnie stan faktyczny sprawy. Strona była informowana o etapach postępowania i brak jest też podstaw do uznania, że organy uniemożliwiły Stronie wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego złożenia stosownych wniosków dowodowych. Zdaniem Sądu, w związku z brakiem przedłożenia przez Skarżącego dowodów potwierdzających przeprowadzenie przed sezonem letnim 2019 r., gruntownego remontu ośrodka, zakupu w tym okresie 81 telewizorów i ich instalacji, organ nie miał podstaw do przeprowadzenie dowodu z przesłuchania R. L., jak również samej Strony.
Skarżący bowiem zakwestionował jedynie oświadczenie R. L., przedstawiając jego przeciwne oświadczenie, nie zakwestionował natomiast stanowiska pozostałych świadków kontroli i nie przedstawił żadnych dowodów, które uprawdopodabniałaby Jego własne twierdzenia związane z terminem instalacji spornych odbiorników telewizyjnych. Argumentacja zatem oraz ocena materiału dowodowego dokonana przez organy mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji I instancji, spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, skoro ustalenia faktyczne dokonane przez organy obu instancji nie budzą wątpliwości, w tym stwierdzony okres używania niezarejestrowanych 81 odbiorników telewizyjnych, Sąd stwierdza, że organy miały w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na Skarżącego opłatę za ich używanie w ustalonej wysokości 55.161,00 zł. W konsekwencji niezasadne są również zarzuty naruszenia przez organy art. 7 ust. 6 u.o.a. i § 2 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji dnia 10 września 2013 r. w sprawie wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi, poprzez ich zastosowanie oraz § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i tryby rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, poprzez jego niezastosowanie i brak przyjęcia, że Skarżący dokonał rejestracji w terminie odbiorników telewizyjnych.
Kontrolując zaskarżoną decyzję oraz decyzję I instancji Sąd doszedł do wniosku, że organy obu instancji rozstrzygające w niniejszej sprawie, nie naruszyły przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 tej ustawy.