Uzasadnienie
A. K. (dalej jako "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej Prezes NFZ) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2012r. Sąd odrzucił rzeczoną skargę uznając, że została ona złożona po terminie. Sąd ustalił bowiem, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone 5 czerwca 2012 r. a skargę nadano na adres Prezesa NFZ 6 lipca 2012 r.
Następnie skarżąca pismem z dnia 6 września 2012 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jednocześnie załączając skargę. Uzasadniając swój wniosek wskazała, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy, bowiem postąpiła zgodnie z pouczeniem jakie otrzymała wraz z zaskarżonym postanowieniem Prezesa NFZ.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270) – cytowana dalej jako "p.p.s.a." czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin (art. 86 § 1 p.p.s.a.).Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl § 3 wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Stosownie do § 4 równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Natomiast § 2 tego artykułu stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, o jakiej mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Na mocy §1 art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu (...) wnosi w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
W pierwszej kolejności Sąd musi ustalić czy wniosek jest dopuszczalny, a w przypadku stwierdzenia jego dopuszczalności, czy został złożony w terminie i w trybie przewidzianym prawem, dopiero w następstwie przystępuje do merytorycznego rozpoznania wniosku.
W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie skarżąca odebrała osobiście 5 czerwca 2012 r. wraz z prawidłowym pouczeniem, iż skargę wnosi się za pośrednictwem organu – na adres organu. Zatem termin do wniesienia skargi upłynął dnia 5 lipca 2012 r. Skarżąca skargę wprawdzie nadała 2 lipca 2012r., jednakże uczyniła to na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dopisując na kopercie "za pośrednictwem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w Warszawie". W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny dnia 6 lipca 2012 r. przesłał skargę do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, wobec czego terminowi do jej wniesienia uchybiono. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożony wraz ze skargą jest dopuszczalny.
Sąd uznał również, że skarżąca składając przedmiotowy wniosek za pośrednictwem Prezesa NFZ zachowała tryb do jego wniesienia. Odnosząc się do terminu złożenia omawianego wniosku Sąd za dzień ustania przyczyny uchybienia terminu przyjął dzień 3 września 2012 r. tj. dzień doręczenia odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi. W konsekwencji Sąd uznał, że termin do złożenia wniosku został zachowany.
Przechodząc do merytorycznej oceny wniosku Sąd zauważa, że uprawdopodobnienie braku winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu, co daje mu możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie przyjmie za istotne.
Skarżąca brak winy upatruje w jej zdaniem błędnym pouczeniu zawartym w zaskarżonym postanowieniu. Sąd badając treść tego pouczenia stwierdza, ze zostało ono zredagowane w sposób odpowiadający prawie. Wynika z niego bezsprzecznie, ze skargę wnosi się do Sądu, w terminie 30 dni, za pośrednictwem Prezesa NFZ. Fakt podania w tym pouczeniu adresu Sadu stanowi jedynie informację, a nie pouczenie, że na ten adres ma być skierowana skarga. Skoro w pouczeniu podano, że skarga ma być wniesiona za pośrednictwem Prezesa NFZ to niezrozumiałym jest dlaczego skarżąca nie podała na kopercie także adresu organu. Jak wynika z akt skargę zaadresowano:
"Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ul. Jasna 2/4 00-013 Warszawa za pośrednictwem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w W.".
Takie zaadresowanie korespondencji w żadnym razie nie wynika z pouczenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Skoro mowa w nim, że skarga winna być złożona za pośrednictwem Prezesa NFZ, to na kopercie powinien znaleźć się przede wszystkim adres organu, a nie Sądu.
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżąca nie uprawdopodobniła w przekonujący sposób okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, tak jak wymaga tego przepis art. 87 § 2 p.p.s.a. W ocenie Sądu skarżąca została prawidłowo pouczona o terminie i sposobie wniesienia skargi, zatem fakt błędnego zaadresowania przez nią skargi nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu.
W tym stanie rzeczy należało, stosownie do art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a., orzec jak na wstępie.