Uzasadnienie
Wyrokiem z 17 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącej, B. Spółka z o.o. z siedzibą w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Pismem z 12 czerwca 2014 r. skarżąca wniosła skargę kasacyjną od ww. rozstrzygnięcia wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Prawomocnym postanowieniem Sądu z 22 września 2014 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 20 marca 2015 r. wezwano stroną do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 200 złotych, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W zakreślonym terminie skarżąca nie uiściła wpisu od skargi kasacyjnej zatem postanowieniem z 5 października 2015 r. Sąd orzekł o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W terminie otwartym do zaskarżenia ww. postanowienia skarżąca, pismem z 20 października 2015 r., wniosła zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
W treści pisma wskazuje, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Zdaniem skarżącej, uchybienia popełnione przez operatora pocztowego, przy dokonaniu czynności doręczenia kierowanego do niej wezwania Sądu, nie mogą prowadzić do konsekwencji prawnych ograniczających stronę postępowania w prawie do Sądu. Postanowieniem z 13 stycznia 2016 r. Sąd orzekł o odrzuceniu zażalenia z uwagi na nieuzupełnienie przez skarżącą braków formalnych zażalenia.
W wykonaniu zarządzenia Sądu z 13 stycznia 2015 r., pismem z 20 stycznia 2016 r. poinformowano skarżącą, iż zawarty w piśmie z 20 października wniosek "o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej" z uwagi na jego treść został potraktowany jako wniosek "o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Przedmiotem rozpoznania Sądu jest zawarty w treści pisma z 20 października 2015 r. wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 marca 2014 r. Przedmiotowy wniosek skarżąca tytułuje jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku wskazuje natomiast, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Zdaniem skarżącej, uchybienia popełnione przez operatora pocztowego, przy dokonaniu czynności doręczenia kierowanego do niej wezwania Sądu, nie mogą prowadzić do konsekwencji prawnych ograniczających stronę postępowania w prawie do Sądu. Zważywszy powyższe Sądu uznał pismo skarżącej z 20 października 2015 r., z uwagi na jego treść oraz fakt, iż termin do złożenia skargi nie został uchybiony, za wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Stosownie do treści art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dokonując jednocześnie czynności, dla której określony był termin, we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a uchybienie powoduje dla strony ujemne skutki w zakresie postępowania sądowego.
Zgodnie zaś z treścią art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
W ocenie Sądu, wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Niedopuszczalne bowiem jest jednoczesne wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej oraz środka odwoławczego (zażalenia) na postanowienie odrzucające pismo procesowe z powodu uchybienia terminu dokonania tej czynności.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż czynności procesowe polegające na równoczesnym złożeniu środka zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi procesowemu i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności, wykluczają się wzajemnie zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, ale i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Wniosek o przywrócenie terminu jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie.
Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko (postanowienie NSA z dnia 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt I GZ 280/10 http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W sytuacji gdy strona złożyła środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia terminowi do dokonania czynności procesowej, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego w przedmiocie złożenia środka zaskarżenia. Innymi słowy wniosek o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej może być aktualny dopiero wówczas, gdy prawomocnie zostanie rozstrzygnięta kwestia czy termin do dokonania czynności procesowej upłynął (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt I CZ 198/01, LEX nr 53302).
W niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz zażalenie na postanowienie odrzucające skargę z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zdaniem Sądu wniosek o przywrócenie terminu jest więc niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Jak wyżej wskazano środki te (zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności) wzajemnie się wykluczają, możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu powstaje dopiero wówczas, gdy Sąd drugiej instancji oddali – jako bezzasadne - zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji stwierdzające, że w terminie przewidzianym dla dokonania danej czynności strona czynności tej nie dokonała. Nie ulega bowiem wątpliwości, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu uwarunkowane jest tym, aby termin do podjęcia czynności upłynął. W rozpoznawanej sprawie siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, o którym mowa w art. 87 § 1 powołanej ustawy, w dniu złożenia wniosku nie rozpoczął biegu.
Wniosek o przywrócenie terminu jest więc przedwczesny i podlega odrzuceniu. Jak wskazano w orzecznictwie, przedwczesny wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej należy uznać za niedopuszczalny z mocy ustawy (art. 88 p.p.s.a.), co w konsekwencji skutkuje jego odrzuceniem (v. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r., CKN 1261/99, Prok. i Pr. 2001/4/30).
Na marginesie Sąd podkreśla, iż dokonana na wstępie kwalifikacja wniosku skarżącej jako wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, nie narusza prawa strony do Sądu, bowiem za niedopuszczalny należy również uznać wniosek, gdy brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności, a więc np. gdy czynność strony była dokonana w terminie (w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została wniesiona w terminie).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 88 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.