Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] ("SKO" lub "organ") z [...] lipca 2019 r. Skarżona decyzja została wydana po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez S.K. i A.K. (dalej jako: "skarżący"). Decyzją tą organ uchylił w całości decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...] marca 2016 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta [...] z [...] października 2015 r. – zezwolenia nr [...] kategorii I wydanego dla K. B. na przejazd po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...]: ul. [...] (od ronda do [...]),[...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] (od oczyszczalni do ulicy [...]) do firmy PPH [...], i orzekł o umorzeniu wznowionego postępowania jako bezprzedmiotowego.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Decyzją z [...] października 2015 r. Burmistrz Miasta [...] udzielił dla PPH [...] zezwolenia nr [...] kategorii I na przejazd pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...]: ul. [...] (od ronda do [...]),[...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] (od oczyszczalni do ulicy [...]) do firmy PPH [...] na okres 6 miesięcy w terminie od 12 października 2015 r. do 12 kwietnia 2016 r. Decyzja stała się ostateczna.
Wnioskiem z 10 grudnia 2015 r. skarżący zwrócili się do Burmistrza Miasta [...] o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją na podstawie art. 145 § pkt 4 kpa, tj. skarżący jako strony postępowania bez własnej winy nie brali udziału w sprawie.
Postanowieniem z [...] grudnia 2015 r. postępowanie zostało wznowione.
Decyzją z [...] marca 2016 r. Burmistrz Miasta [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta [...] z [...] października 2015 r. – zezwolenia nr [...] kategorii I wydanego dla K. B. na przejazd po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...]: ul. [...] (od ronda do [...]),[...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] (od oczyszczalni do ulicy [...]) do firmy PPH [...]. Podstawą odmowy było ustalenie, że skarżącym nie przysługiwał status strony w myśl art. 28 kpa.
Od decyzji tej skarżący wywiedli odwołanie.
Jak wskazano powyżej, decyzją z [...] lipca 2019 r. SKO, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżących, uchyliło w całości decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...] marca 2016 r. i orzekło o umorzeniu wznowionego postępowania jako bezprzedmiotowego.
Organ wskazał, iż podziela pogląd Burmistrza Miasta [...] wyrażony w decyzji pierwszoinstancyjnej, iż skarżący nie posiadają interesu prawnego, a zatem nie są stroną postępowania zakończonego decyzją Burmistrza Miasta [...] z [...] października 2015 r. Jednak za prawidłowe w takiej sytuacji organ uznał rozstrzygnięcie w postaci umorzenia postępowania wznowieniowego, dlatego uchylił decyzję pierwszoinstancyjną i umorzył postępowanie z wniosku skarżących.
Od decyzji SKO z [...] lipca 2019 r. skargę wywiedli skarżący, zarzucając jej naruszenie art. 28 kpa poprzez błędne uznanie organu, iż nie posiadają statusu strony postępowania. Skarżący podnieśli, iż są właścicielami nieruchomości, przez którą przebiega prywatna droga, będąca jedyną drogą dojazdową do nieruchomości zajmowanej przez K. B.. Droga ta jest drogą "ślepą". To do nieruchomości skarżących dochodzi gruntowa droga gminna ulica Starostwo, następnie pojazdy nienormatywne Kr. B., aby dotrzeć do jego nieruchomości, zgodnie z wydanym zezwoleniem, muszą poruszać się po drodze prywatnej, należącej do skarżących. Nieruchomość skarżących jest obciążona na rzecz K. Ba. służebnością przejazdu, niemniej jednak skarżący nie zgadzają się na nieograniczone przejazdy przez całą dobę dużych pojazdów, w szczególności nienormatywnych, należących do K. B..
Skarżący podnieśli dużą uciążliwość związaną z przejazdem tych pojazdów, wskazali na hałas i niszczenie drogi oraz fakt, iż znajduje się ona w Obszarze Natura 2000. Skarżący podnieśli, iż nie ma fizycznej możliwości wycofania się pojazdów dużych lub ich skrętu spod szlabanu, który stoi na granicy ich nieruchomości z drogą gminną. Podnieśli, iż wobec takiego stanu faktycznego zezwoleniem z [...] października 2015 r. Burmistrz Miasta [...] udzielił de facto zezwolenia na przejazd pojazdów nienormatywnych na drodze prywatnej, należącej pod skarżących, mimo że nie miał do tego prawa.
Wobec powyższych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie w całości skarżonej decyzji SKO.
W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Spór w sprawie dotyczył w istocie tego, czy skarżącym przysługiwał status stron w postępowaniu zakończonym wydaniem przez Burmistrza Miasta [...] decyzji z [...] października 2015 r. udzielającej dla PPH [...] zezwolenia nr [...] kategorii I na przejazd pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...]: ul. [...] (od ronda do [...]),[...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] (od oczyszczalni do ulicy [...]) do firmy PPH [...]na okres 6 miesięcy w terminie od 12 października 2015 r. do 12 kwietnia 2016 r.
Zdaniem Sądu, skarżący taki status stron postępowania posiadają.
W myśl art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Jak podnosi się jednolicie zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie prawniczej, interes prawny, o którym mowa w art. 28, może wynikać nie tylko z przepisów prawa materialnego administracyjnego, lecz także z prawa cywilnego. Zob. np. wyrok NSA w Krakowie z 19 stycznia 1982 r., SA/Kr 517/81, ONSA 1982/1, poz. 11: "Właściciel nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja państwowa, jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., ma więc interes prawny w uczestniczeniu w postępowaniu dotyczącym jego nieruchomości". Jak wskazuje bowiem NSA w wyroku z 20 marca 2008 r., I OSK 2016/06, LEX nr 505371: "Źródłem interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a., może być także prawo cywilne, w szczególności prawo rzeczowe. Istotne jest, aby pomiędzy sytuacją prawną danego podmiotu a przedmiotem postępowania istniał związek polegający na tym, że akt stosowania obowiązującej normy prawa materialnego może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny i realny". Z kolei w postanowieniu NSA z 13 maja 2011 r., II OZ 394/11, LEX nr 795491, Sąd ten przyjął, że: "Osoba trzecia ma interes prawny wynikający z art. 140 k.c. i 144 k.c. do uczestniczenia jako strona w postępowaniu administracyjnym, w wyniku którego zapaść może lub zapadła decyzja tak kształtująca stosunki na nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez nią prawa własności".
W ocenie Sądu wydana przez Burmistrza Miasta [...] decyzja z [...] października 2015 r. dotyczy interesu prawnego skarżących. Decyzją tą bowiem organ udzielił dla PPH [...] zezwolenia nr [...] kategorii I na przejazd pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...]: ul. [...] (od ronda do [...]),[...], ul. [...], ul. [...], ul. [...] (od oczyszczalni do ulicy [...]) do firmy PPH [...] na okres 6 miesięcy w terminie od 12 października 2015 r. do 12 kwietnia 2016 r. Skoro Burmistrz Miasta [...] udzielił zezwolenia dla K. B. na przejazd pojazdu nienormatywnego m.in. ulicą Starostwo do firmy PPH [...], a jedyną możliwością dotarcia do tej firmy po przejeździe drogami gminnymi jest przejazd drogą prywatną należącą do skarżących (a tej okoliczności ani SKO, ani Burmistrz nie kwestionują), to decyzja ta wpływa realnie na sposób korzystania z nieruchomości należącej do skarżących i ma wpływ na sposób wykonywania przez nich prawa własności.
Sąd wskazuje, iż prawo własności jest prawem chronionym konstytucyjnie. W myśl art. 21 ust 1 Konstytucji RP "Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia". Nie można zatem pomijać słusznych praw procesowych właścicieli nieruchomości w toku postępowania administracyjnego wpływającego w sposób realny na wykorzystanie przez nich ich nieruchomości. Skarżącym zatem przysługuje status stron postępowania. SKO oraz Burmistrz Miasta [...], uznając przeciwnie, naruszyły zatem zarówno art. 28 kpa w związku z art. 140 kc oraz art. 21 ust 1 Konstytucji RP.
Rozpoznając sprawę na nowo, zarówno Burmistrz Miasta [...], jak i SKO przyjmą zatem, iż skarżący winni być uznani za strony postępowania zakończonego wydaniem decyzji Burmistrza Miasta [...] z [...] października 2015 r. – zezwolenia dla PPH [...] na przejazd pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych będących w zarządzie Gminy [...] do firmy K. B., do której jedyny dojazd prowadzi przez nieruchomość skarżących.
W rezultacie stwierdzonych naruszeń Sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 Ppsa. O kosztach postępowania (na które złożyły się: 200 zł - wpis sądowy, 480 zł - koszty zastępstwa procesowego oraz 17 zł - opłata od pełnomocnictwa) Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).