Uzasadnienie
W skardze na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] lipca 2015 r., znak [...] w przedmiocie ustanowienia zarządcy komisarycznego, skarżąca – Rada Nadzorcza [...] im. [...] z siedzibą w [...] (dalej także Rada), zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ w sytuacji ustanowienia zarządcy komisarycznego, zgodnie z art. 73 ust. 3 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (dalej "ustawa o skok"), przejmuje on na zasadach pełnej substytucji komisarycznej kompetencje wszystkich organów kasy (z wyjątkiem zmiany jej statutu) i może w związku z tym – w szerokich granicach jej statutu – dowolnie kształtować działalność kasy. Dodała, że kolejnym etapem ingerencji organu nadzoru (po ustanowieniu zarządcy komisarycznego) staje się przejęcie kasy przez bank, a decyzja wydana w tym zakresie wywołuje ze swej istoty nieodwracalne skutki prawne.
Jak stwierdziła Rada, niezgodność z konstytucją przepisów art. 74c ustawy o skok, regulujących przejęcie kasy przez bank jest niewątpliwa. Podała, że przepisy te zostały zaskarżone do Trybunału Konstytucyjnego przez grupę posłów, senatorów, a także Prezydenta RP. Powyższymi okolicznościami Rada uzasadniła konieczność wydania przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o czym stanowi art. 61 § 3 tej ustawy.
Z powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Strona, dążąc do wstrzymania wykonania decyzji, składając stosowny wniosek, jest zobowiązana uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.
Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Sąd, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno na ocenie wniosku strony, jak i na materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, w aspekcie wystąpienia, bądź też nie, przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wspomniana konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza, że Sąd w odniesieniu do wniosku miałby się domyślać, jakie dowody wnioskodawca chciałby przedstawić, celem wykazania, że spełnia przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt II FSK 502/09, Lex nr 569795), albowiem uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na składającym wniosek (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2011 r., sygn. akt II FSK 632/11), poprzez odniesienie się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. W postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że brak takiego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
Strona zobowiązana jest zatem do uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2007 r. sygn. akt II FZ 338-339/07). Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki, wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2012 r., sygn. akt II FSK 1894/120).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że argumentacja skarżącej Rady sprowadza się do stwierdzenia, że objęta skargą decyzja administracyjna ustanawiająca zarządcę komisarycznego spowoduje ingerencję organu nadzoru (po ustanowieniu zarządcy) w działalność i sprawy kasy prowadzone przez jej członków. Konsekwencją powyższego, jak podała skarżąca, będzie przejęcie kasy przez bank, rodzące nieodwracalne skutki prawne.
Należy zwrócić uwagę, że skarżąca powinna wykazać, że to w jej sytuacji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie przedstawiła żadnych danych, choćby przybliżonych, popartych odpowiednimi dokumentami, z których wynikałoby, że brak wstrzymania zaskarżonej decyzji miałby spowodować po jej stronie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd nie może działać w tym zakresie za stronę (vide: postanowienie NSA z dnia 25 lipca 2008 r., II OZ 766/08, postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2012 r., II GZ 457/12).
Skarżąca – Rada w żaden sposób nie zobrazowała zagrożenia mogącego powstać po jej stronie w wyniku ustanowienia zarządcy komisarycznego, którego konsekwencją byłoby wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja wniosku sprowadza się bowiem bardziej do uzasadnienia zarzutów stawianych samej decyzji aniżeli stanowi uzasadnienie dla wstrzymania jej wykonania. Jeden z argumentów dotyczy konstytucyjności przepisu ustawy o skok, który nota bene nie był podstawą wydanej decyzji, z kolei drugi odnosi się do sprawowania demokratycznej kontroli i kierownictwa nad działalnością spółdzielni. Trudno też mówić, analizując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, by przejęcie kasy przez bank mogło stanowić uzasadnienie dla tego wniosku. Założenie poczynione w tym zakresie przez skarżącą, o ile w ogóle mogące być potraktowane jako uzasadnienie dla wniosku, nie dotyczy ściśle samej skarżącej – Rady.
W ocenie Sądu, tak przedstawione uzasadnienie złożonego wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej jest niewystarczające dla oceny, czy w przypadku skarżącej zachodzą przesłanki warunkujące jej udzielenie, określone w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.