Uzasadnienie
Postanowieniem referendarza sądowego z 23 czerwca 2015 r. sygn. akt VI SO/Wa 4/14 ustanowiono dla skarżącej – A. J., radcę prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. pełnomocnikiem z urzędu wyznaczyła r. pr. P. M. Ustanowiony przez r. pr. P. M. pełnomocnik substytucyjny, r. pr. T. S., w toku postępowania przedłożył pismo procesowe, w którym podniósł zarzuty wobec zaskarżonej decyzji, wziął udział w rozprawie wyznaczonej na dzień 29 września 2015 r. oraz wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Na rozprawie oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone w części ani w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 września 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa uchylił zaskarżoną decyzję.
Postanowieniem z 8 grudnia 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 243/15 referendarz sądowy przyznał ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r. pr. P. M. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 240 złotych powiększone o kwotę 55,20 złotych stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz tytułem zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków związanych z uiszczeniem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa substytucyjnego kwotę 17 złotych.
W dniu 17 grudnia 2015 r. do Sądu wpłynął (wniesiony w terminie) sprzeciw od ww. postanowienia. W uzasadnieniu sprzeciwu wskazano, iż referendarz sądowy błędnie przyjął, iż sprawa toczy się w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o wyrażenie zgody na przeprowadzenia leczenia poza granicami kraju, kiedy w rzeczywistości (co jednocześnie uchwycił Sąd orzekający w treści uzasadnienia) przedmiotem sprawy jest umorzenie postępowania z wniosku o zwrot kosztów leczenia w wysokości 43 483 złotych.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu powoduje usunięcie z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. postanowienia z 8 grudnia 2015 r. Jest ono traktowane – pod względem skutków prawnych – jako nieistniejące. Zgodnie z art. 2 ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658) do postępowań w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy zainicjowanych przed dniem 15 sierpnia 2015 r. stosuje się przepis art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji wprowadzonej powołaną ustawą
W myśl art. 250 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Zgodnie z § 16 tego rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Takie oświadczenie zostało złożone na rozprawie 29 września 2015 r.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] listopada 2014 r., znak [...] o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku skarżącej o wykonanie poza granicami [...] w ośrodku zagranicznym wskazanym we wniosku.
W sprawie nie występuje zatem wartość przedmiotu zaskarżenia, zrozumiana jako wartość uprawnienia lub obowiązku, w tym w szczególności należność pieniężna, którą ustala, określa lub której w inny sposób dotyczy zaskarżony akt lub czynność.
Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji:
- a. w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - stawkę obliczoną na podstawie § 6,
- b. za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 złotych,
- c. w innej sprawie - 240 złotych.
Jak wcześniej wskazano, przedmiotem zaskarżenia jest umorzenie postępowania z wniosku o wyrażenie zgody na przeprowadzenie leczenia poza granicami kraju. Zatem podstawę prawną do obliczenia wynagrodzenia dla radcy prawnego (za udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym w pierwszej instancji) stanowi przepis § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia.
Mając na uwadze, iż czynnościami podjętymi w niniejszej sprawie przez ustanowionego z urzędu r. pr. P. M., było stawiennictwo ustanowionego przez nią w ramach pełnomocnictwa substytucyjnego r. pr. T. S. na rozprawie oraz złożenie przez niego pisma zawierającego zarzuty wobec zaskarżonej decyzji, kwota należnego radcy prawnemu wynagrodzenia za czynności wykonane w ramach zastępstwa prawnego wynosi 240 złotych. Zarazem w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia kwotę tę należy podwyższyć o stawkę 23 % podatku od towarów i usług, tj. o kwotę 55,20 złotych.
Ponadto zgodnie z § 15 pkt 2 cyt. rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują – oprócz opłaty – także niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Dlatego w ramach wynagrodzenia uwzględniono kwotę 17 złotych uiszczoną tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa substytucyjnego i udokumentowaną przez pełnomocnika substytucyjnego występującego na rozprawie.
Odnosząc się natomiast do argumentów strony zgłoszonych w uzasadnieniu sprzeciwu wskazać należy, iż stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu wyroku uchylającego decyzje będącą przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie, nie przesądza wysokości wpisu sądowego, bowiem dopiero ponowna weryfikacja wniosku strony dokonana przez organ w jednoznaczny sposób wyjaśni, jakie było w istocie żądanie skarżącej i który organ winien procedować w sprawie. Stwierdzona przez Sąd wadliwość decyzji nie ma wpływu na wysokość wpisu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.