Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 4 lutego 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 392/20

Uzasadnienie

Minister Sprawiedliwości decyzją z [...] listopada 2019 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej: "K.p.a.") w związku z art. 65 pkt 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2019 r. poz. 1513 z późn. zm., dalej: "P.a."), po rozpatrzeniu odwołania A. P. (dalej: "Strona", "Skarżąca"), utrzymał w mocy uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W. z [...] września 2018 r., Nr [...], oraz utrzymaną przez nią w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w B. z [...] czerwca 2019 r., Poz. III pkt 2, w przedmiocie odmowy wpisu Strony na listę adwokatów Izby Adwokackiej w B. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister Sprawiedliwości opisując przebieg postępowania wskazał, że wnioskiem z [...] kwietnia 2018 r. Strona wobec odbycia aplikacji i uzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu adwokackiego zwróciła się do Okręgowej Rady Adwokackiej w B. o wpisanie jej na listę adwokatów.

Do wniosku dołączyła kwestionariusz osobowy, informację o osobie z Krajowego Rejestru Karnego z [...] kwietnia 2018 r. o niefigurowaniu w kartotece karnej oraz oświadczenie z [...] kwietnia 2018 r. o korzystaniu z pełni praw publicznych i posiadaniu pełnej zdolności do czynności prawnych.

Na posiedzeniu [...] maja 2018 r., wobec ustalenia, że przeciwko Stronie – aplikantce adwokackiej – toczy się postępowanie dyscyplinarne pod sygnaturą akt [...], Okręgowa Rada Adwokacka w B. (dalej: "ORA") postanowiła o odroczeniu rozpoznania wniosku na następne posiedzenie Rady. Na posiedzeniu [...] czerwca 2018 r., przychylając się do wniosku Strony, ORA postanowiła o odroczeniu rozpoznania wniosku o wpis na listę adwokatów do czasu prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego.

Orzeczeniem z [...] listopada 2018 r., sygn. akt [...], Sąd Dyscyplinarny Izby Adwokackiej w B. uznał obwinioną Stronę za winną tego, że podczas działalności zawodowej jako aplikant adwokacki, w okresie od stycznia 2017 r. do kwietnia 2017 r., działając bez należytej uczciwości naruszyła zasady etyki i godności wykonywania zawodu w ten sposób, że wprowadziła W. H. w błąd co do swego tytułu zawodowego i uprawnień do wykonywania zawodu adwokata twierdząc, iż od dawna wykonuje zawód adwokata w kancelariach w G., W. i B., a także wbrew obowiązkowi ochrony interesów klienta, po wypowiedzeniu pełnomocnictwa przez W. H., w korespondencji smsowej kierowanej do niego oraz w bezpośredniej rozmowie na korytarzu Sądu Rejonowego w B. groziła mu, że ujawni tajemnicę zawodową w ten sposób, iż w sprawie o sygn. akt [...], w której wcześniej udzielała mu pomocy prawnej, złoży zeznania w charakterze świadka, czego konsekwencją będzie negatywne rozpoznanie wniosku o ustalenie kontaktów z dzieckiem, tj. czynu z art. 80 P.a. w związku z § 3 w związku z § 1 ust. 2 i ust. 3, § 6 i § 8 Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu. Sąd Dyscyplinarny wymierzył obwinionej karę nagany.

Uchwałą z [...] stycznia 2019 r., Poz. [...] pkt [...] ppkt [...], ORA postanowiła skreślić Stronę z listy aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w B, z dniem [...] grudnia 2018 r. Pismem z [...] stycznia 2019 r. Strona zrzekła się prawa do wniesienia odwołania od przedmiotowej uchwały.

Orzeczeniem z [...] marca 2019 r., sygn. akt [...], po rozpoznaniu odwołań obrońcy obwinionej oraz pokrzywdzonego, Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury uchylił orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w B. z [...] listopada 2018 r., sygn. [...] i umorzył postępowanie w sprawie, wobec skreślenia z listy aplikantów adwokackich i nie uzyskania statusu adwokata. Od przedmiotowego orzeczenia nie została wniesiona kasacja i stało się ono wykonalne.

Następnie, [...] kwietnia 2019 r. Strona wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania w przedmiocie jej wpisu na listę adwokatów, załączając referencje adwokatów i radcy prawnego oraz dyplom Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w B. za szczególne zaangażowanie i wkład pracy w działalność samorządu adwokackiego.

Pismami z [...] kwietnia 2019 r. Dziekan ORA zwrócił się do Dyrektora Aresztu Śledczego w B., Prokuratora Regionalnego w B., Prezesa Sądu Apelacyjnego w B.. Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., Prezesa Sądu Rejonowego w B., Prokuratora Rejonowego w B., Prokuratora Rejonowego B.-P.w B., Prokuratora Rejonowego B.-P. w B., Prokuratora Okręgowego w B. i Prezesa Sądu Okręgowego w B. o udzielenie informacji, czy Strona brała udział w czynnościach procesowych, bądź postępowaniu przygotowawczym lub sądowym z upoważnienia adwokata lub radcy prawnego po [...] stycznia 2019 r.

Jak wskazał organ w zaskarżonej decyzji, z otrzymanej przez ORA w następstwie tego zapytania korespondencji wynika, że Strona brała udział w następujących czynnościach:

1. - w Areszcie Śledczym w B, wobec dwóch osób tymczasowo aresztowanych oraz jednej osadzonej w czynnościach procesowych w okresie od [...] stycznia do [...] kwietnia 2019 r. (łącznie udział w 10 widzeniach jako "osoba urzędowa", co dokumentuje wydruk z bazy "Noe Net");
2. - w Prokuraturze Rejonowej w B. - w uzupełnieniu zarzutów wobec podejrzanego w charakterze obrońcy z urzędu;
3. - przed Sądem Okręgowym w B. - w rozprawie jako pełnomocnik pozwanego z substytucji adwokata;
4. - w Prokuraturze Rejonowej B.-P. w B. - w czynnościach procesowych w dwóch sprawach jako substytut adwokata i radcy prawnego.

Ponadto Prokurator Regionalny w B. poinformował Dziekana ORA, że w jednostkach podległych Prokuraturze Okręgowej w B. Strona uczestniczyła w czynnościach procesowych z upoważnienia obrońców (adwokatów lub radców prawnych), m.in. w posiedzeniu w przedmiocie tymczasowego aresztowania, widzeniach z aresztowanymi, w przesłuchaniu świadka, w sprawie dotyczącej wydania wyroku łącznego, w czynności uzupełnienia zarzutów wobec podejrzanego oraz dysponowała zezwoleniem na kontakt telefoniczny z podejrzanymi.

Minister wskazał dalej, że [...] kwietnia 2019 r., drogą elektroniczną, Strona cofnęła wniosek z [...] kwietnia 2018 r. o wpisanie jej na listę adwokatów Izby Adwokackiej w B. Organ dodał że pismem z [...] maja 2019 r. Zastępca Dyrektora Aresztu Śledczego w B. poinformował ORA, że [...] maja 2019 r. do aresztu wpłynęła korespondencja, zawierająca na kopercie oznaczenie nadawcy jako "A. P. Kancelaria Adwokacka", zaś Strona usiłowała uzyskać w jednostce penitencjarnej informacje o osobie osadzonej twierdząc, że reprezentuje ją jako adwokat.

Pismem z [...] maja 2019 r., L.dz. [...], Dziekan ORA wezwał Stronę do zwrotu legitymacji aplikanta adwokackiego. Odwołująca nie zwróciła żądanego dokumentu.

Strona następnie, [...] maja 2019 r. złożyła wniosek [...] maja 2019 r. o podjęcie zawieszonego postępowania w przedmiocie jej wpisu na listę adwokatów.

Na posiedzeniu [...] maja 2019 r. ORA postanowiła o wszczęciu postępowania w sprawie wniosku Strony z [...] maja 2019 r. o wpis na listę adwokatów Izby Adwokackiej w B. [...] maja 2019 r. Prokuratura Rejonowa B.-P. w B.poinformowała ORA o prowadzeniu postępowania sprawdzającego w sprawie udziału Strony w czynnościach procesowych, podejmowanych po [...] stycznia 2019 r. (sygn. akt [...]).

Pismem z [...] maja 2019 r. Zastępca Dyrektora Aresztu Śledczego w B. poinformował, że [...] maja 2019 r. do tego aresztu zgłosiła się Strona, która po sprawdzeniu dokumentów została wpuszczona na teren jednostki, a następnie zwróciła się do Działu Ewidencji o zgodę na widzenie ze skazanym i przedłożyła legitymację aplikanta adwokackiego. Funkcjonariusz Działu Ewidencji, posiadając wiedzę o braku uprawnień Strony, powiadomił o powyższym kierownika tego działu. Następnie [...] maja odwołująca podając się za adwokata podjęła próbę uczestnictwa w czynnościach z osadzonym, utrudniając realizowanie funkcjonariuszom czynności służbowych.

Dodatkowo, jak wynika z notatki sporządzonej przez Kierownika Działu Ewidencji kapitan B. W., Strona [...] maja 2019 r. w rozmowie telefonicznej próbowała wymusić na niej zatajenie informacji o skreśleniu odwołującej z listy aplikantów adwokackich. W Areszcie Śledczym dokonano zatrzymania i przekazania Strony funkcjonariuszom Policji.

W związku z podejrzeniem popełnienia przez Stronę [...] maja 2019 r. na terenie Aresztu Śledczego w B. przestępstwa z art. 270 § 1 K.k., podjęte zostały przez Komendanta Komisariatu Policji [...] w B. czynności sprawdzające (sygn. akt [...]).

Minister wskazał następnie, że z dokonanych ustaleń wynika, że czynności Prokuratury Rejonowej B.-P. w B. i Komendanta Komisariatu Policji [...] w B. dotyczą dwóch postępowań - sygn. akt [...] i sygn. akt [...], połączonych pod sygnaturą akt [...]. dotyczących czynów z art. 271 § 1 K.k. i art. 286 § 1 K.k.

Organ dodał, że pismem z [...] czerwca 2019 r. Zastępca Dyrektora Aresztu Śledczego w B. przekazał notatkę służbową, sporządzoną [...] maja 2019 r. przez funkcjonariuszkę Służby Więziennej A. S., z której wynikało, że zadzwoniła do niej kobieta, podająca się za członka rodziny osadzonego, usiłując uzyskać informację o swoim "krewnym". Funkcjonariuszka rozpoznała po głosie Strone, która zaczęła jej grozić konsekwencjami w przypadku nieudzielenia żądanych informacji oraz ujawniła, że zna jej miejsce zamieszkania.

Uchwałą z [...] czerwca 2019 r., Poz. [...] pkt [...], ORA odmówiła wpisu Strony na listę adwokatów Izby Adwokackiej w B., wskazując, że nie spełnia ona przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., tj. warunku posiadania nieskazitelnego charakteru i dawania swym dotychczasowym zachowaniem rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Od powyższej uchwały, [...] sierpnia 2019 r., Strona złożyła odwołanie do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W., wnosząc na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. o uchylenie w całości zaskarżonej uchwały.

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W., na mocy uchwały z [...] września 2019 r., Nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę ORA z [...] czerwca 2019 r., Poz. [...] pkt [...].

Powyższą uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w W., doręczoną [...] października 2019 r., Strona zaskarżyła [...] października 2019 r. do Ministra Sprawiedliwości.

Rozpoznając odwołanie Strony, Minister Sprawiedliwości wskazał, że Strona nie spełnia przesłanki, o jakiej mowa w art. 65 pkt 1 P.a., tj. nie jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Minister Sprawiedliwości negatywnie ocenia dotychczasową postawę Strony. Za okoliczności przemawiające za brakiem nieskazitelności jej charakteru oraz wiarygodności organ uznał fakt dopuszczenia się zachowań, które naruszyły ochronę prawną tytułu zawodowego adwokata, polegających na świadomym posługiwaniu się tytułem aplikanta adwokackiego, pomimo prawomocnego skreślenia z listy aplikantów adwokackich i tytułem adwokata podczas czynności dokonywanych przed sądami i innymi organami oraz podczas kontaktów z klientem.

W ocenie Ministra Sprawiedliwości nie sposób przyjąć, aby Strona nie wiedziała o tym, że użytkuje legitymację aplikanta adwokackiego bezprawnie, skoro ukończyła aplikację i została prawomocnie skreślona z listy aplikantów, a w późniejszym okresie również bezskutecznie wezwana przez ORA do zwrotu przedmiotowej legitymacji. Posługując się tym dokumentem, świadomie wprowadzała w błąd osoby, którym go okazywała, aby dokonać czynności, do których nie tylko nie posiadała uprawnień, ale które były prawnie zastrzeżone dla określonej, wąskiej grupy osób, tj. profesjonalnych pełnomocników - adwokatów i radców prawnych.

Organ powtórzył opisane powyżej ustalenia organów samorządu adwokackiego i stwierdził, że okoliczności te dyskwalifikują Stronę w sferze etyczno-moralnej, podważają jej odpowiedzialność i wiarygodność. Organ uznał, że oceny tej nie niwelują pozytywne referencje składane przez Stronę zarówno przed organami wpisowymi, jak też dołączone od odwołania od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Wskazał, że wykonywanie zawodu adwokata wiąże się z obowiązkiem przestrzegania prawa oraz zasad etyki i godności. Wyjaśnił również pojęcie "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata", powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych.

Minister dodał, że zgodnie z art, 1 ust. 4 P.a., tytuł zawodowy "adwokat" podlega ochronie prawnej. Tym samym używanie tego tytułu bez posiadania określonych uprawnień jest naruszeniem tej ochrony. Zachowania Strony niweczą jej wizerunek jako osoby nieskazitelnej, a z uwagi na podważenie przez to warunku dawania rękojmi należytego wykonywania obowiązków, uniemożliwiają pełnienie przez nią funkcji zaufania publicznego. Zarówno tytułowanie osoby niemającej uprawnień zawodowych adwokata tym tytułem, jak również informowanie w sposób niezgody z prawdą o sposobie wykonywania tego zawodu jeżeli nie jest on wykonywany, godzi w porządek prawny i powinno być oceniane negatywnie. Odpowiednio należy traktować nieuprawnione posługiwanie się tytułem aplikanta adwokackiego. Powyższe okoliczności jednoznacznie świadczą, zdaniem organu, o tym, że nie sposób uznać Strony za osobę odpowiedzialną.

W ocenie Ministra Sprawiedliwości kandydat na adwokata, który odbył aplikację adwokacką oraz zdał egzamin zawodowy, powinien mieć pełną świadomość, że czyny polegające na nieuprawnionym posługiwaniu się tytułem adwokata czy aplikanta adwokackiego stoją w sprzeczności z literą prawa i rodzą określone konsekwencje. Świadome wprowadzanie w błąd, godzące w wymiar sprawiedliwości, winno być obce osobie, która chce obecnie wykonywać zawód zaufania publicznego. Działanie takie godzi zarówno w przepisy prawa powszechnie obowiązującego, jak i w zasady etyki zawodu, do którego Strona pretenduje, sprawowanego zarówno w interesie wymiaru sprawiedliwości, jak i przyszłych klientów.

Zdaniem Ministra Sprawiedliwości Strona swoim zachowaniem podważyła zaufanie i wizerunek swojej osoby. Wprawdzie pod względem merytorycznym posiada odpowiednie przygotowanie do wykonywania zawodu adwokata, o czym świadczą przedstawione przez nią referencje wystawione [...] października 2019 r. przez adwokata M. B. i adwokat K. S., jednakże analiza jej zachowania, w sferze etyczno-moralnej podważa pozytywną ocenę jej kandydatury.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zaskarżając decyzją Ministra Sprawiedliwości z [...] listopada 2019 r., w całości wniosła o jej uchylenie w całości oraz uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z [...] września 2019 r. i utrzymaną nią w mocy uchwałę ORA z [...] czerwca 2019 r., jak również o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżąca, podobnie jak w odwołaniu od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z [...] września 2019 r., zarzucił naruszenie:

1. 1) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niepodjęcie niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zaniechanie zgromadzenia i rozpatrzenia całości materiału dowodowego skutkującego wydaniem rozstrzygnięcia na podstawie niepełnego, wybiórczego materiału dowodowego wyrażającego się błędnym, dowolnym ustaleniem, że:
2. a) Skarżąca jakoby na przestrzeni kilku miesięcy miała posługiwać się tytułem egzaminowanego aplikanta adwokackiego i legitymacją, w sytuacji gdy zgodnie z prawidłowymi ustaleniami czynności miały miejsce w okresie ok. 2 miesięcy [...] stycznia – [...] marca 2019 r. zaledwie w kilku sprawach i w krótkim okresie czasu, zaś po powzięciu wiedzy, iż uprawnienia jej już nie przysługują natychmiast ich zaprzestała, podchodząc krytycznie, wyrażając skruchę i żal, niczego nie ukrywając,
3. b) Skarżąca jakoby świadomie posługiwała się legitymacją aplikanta adwokackiego i mimo wezwania do jej zwrotu, w sytuacji gdy ORA wezwała Skarżącą do zwrotu dokumentu dopiero pismem z [...] maja 2019 r. kiedy Skarżąca nie była już w jego posiadaniu, gdyż w/w dokument pozostał w Aresztu Śledczego w B. i już nie został zwrócony, zaś organ zaniechał poczynienia prawidłowych ustaleń, nadto nie przedstawił żadnego dowodu (dat i miejsc) na posługiwanie się przez Skarżącą legitymacją po [...] maja 2019 r., tj. po wezwaniu do jej zwrotu,
4. c) Skarżąca jakoby wiedziała, że użytkuje legitymację aplikanta adwokackiego bezprawnie, w sytuacji gdy dokument miał datę ważności aż do [...] grudnia 2023 r. i został wydany przez ORA na okres 10 lat, co wskazywało, iż jest ważny, podczas gdy celem uniknięcia zaistnienia obecnej sytuacji i wprowadzania w błąd winien mieć datę ważności jedynie na okres trwania 3 letniej aplikacji adwokackiej,
5. d) Skarżąca jakoby miała posługiwać się tytułem adwokata w sytuacji, gdy organ nie przedstawił dowodów (dokumentów), z których wynikałoby posługiwanie się tytułem adwokata, podczas gdy miało miejsce posłużenie się jedynie tytułem aplikanta adwokackiego, a zatem takie ustalenie organu jest błędne,
6. e) Skarżąca jakoby miała świadomie wprowadzać w błąd co do swojego statusu, w sytuacji gdy zgodnie z powziętą wiedzą, orzecznictwem jak i opinią prof. zw. dr. hab. M. G. - członka Komisji Legislacyjnej NRA, a także brakiem jednoznacznych uregulowań w ustawie P.a. i jasnego zakazu, nieotrzymaniem informacji z ORA, brakiem żądania zwrotu legitymacji apl. adw. ważnej aż do grudnia 2023 r. niezwłocznie po utraceniu uprawnień, wskazywało wprost o legalności i działaniu zgodnym z prawem jako tzw. egzaminowany aplikant, co miało miejsce w krótkim czasie i niezwłoczne ich zaprzestanie, podchodząc krytycznie, wyrażając skruchę i żal,
7. f) Skarżąca jakoby nie zaprzestała wykonywania czynności jako aplikant adwokacki i [...] maja 2019 r. zgłosiła się do Aresztu Śledczego w B. celem ubiegania się o rzekome widzenie ze skazanym T. Ż., w sytuacji gdy w w/w dniu A. P. udała się do Aresztu Śledczego w B. jako osoba fizyczna i jedynie w celu przekazania osadzonemu T. Ż. telewizora, a nie jako apl. adw., ani tym bardziej jako adw., gdzie podczas przekazania w/w przedmiotu złożyła podpis, a która to dokumentacja znajduje w Aresztu Śledczego, i o którą organ nawet nie wystąpił, tym bardziej, iż Skarżąca zgłosiła się do w/w jednostki penitencjarnej tuż przed godz. 15, a zatem tuż przed końcem widzeń i pracy administracji, a zatem jakiekolwiek widzenie nie było już w ogóle możliwe,
8. g) czynności sprawdzające pod sygn. akt PR Ds. [...] Prokuratury Rejonowej B.-P. w B. pozostają w toku, podczas gdy postępowanie zakończono postanowieniem o odmowie wszczęcia dochodzenia, zaś prowadzone czynności miały charakter sprawdzających,
9. h) Skarżąca nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata, w sytuacji gdy nie figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym, nie była karana dyscyplinarnie jak również brak było skarg osób/klientów bądź adwokatów, których reprezentowała zwłaszcza po dniu jej skreślenia z listy aplikantów adwokackich, a nadto biorąc pod uwagę dotychczasowy i wieloletni sposób życia w dłuższym okresie dotyczący zarówno aplikacji w tym zastępstw procesowych, podejmowanych czynności procesowych czy też opinii patronów oraz przedłożonych licznych referencji, przyznanych nagród, wyróżnień, dyplomu Dziekana ORA w konsekwencji prowadzi do wniosku przeciwnego - świadczącego o rękojmi prawidłowego i należytego wykonywania zawodu adwokata,
10. i) przedłożone licznie referencje świadczą jedynie o merytorycznym przygotowaniu do wykonywania zawodu adwokata, w sytuacji gdy adwokaci rekomendujący osobę Skarżącej ocenili również jej zachowanie w sferze etyczno-moralnej i to po powzięciu wiedzy o zdarzeniach mających miejsce w 2019 r., wskazując na pozytywną ocenę jej osoby, jednogłośnie twierdząc, iż Skarżąca swoim zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata, co wskazuje także na dokonanie przez organ dowolnej i niewszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego,
11. j) Skarżąca nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata, w sytuacji gdy organ wskazuje, iż od przedstawicieli tego zawodu żąda się takich cech jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialności za własne czyny i słowa, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm a zatem przyznanie się przez Skarżącą do wzięcia udziału w czynności, nie ukrywanie tego faktu, wyrażenie żalu, skruchy, natychmiastowe zaprzestanie i krytyczne podejście wskazuje na posiadanie tych cech, a któremu to zachowaniu organ nie nadał właściwej rangi i mocy dowodowej, a nawet zupełnie pominął fakt przyznania się i nie ukrywania niczego,
12. 2) art. 75 § 1 w zw. z art. 7 i w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka T. Ż., osadzonego w Areszcie Śledczym w B. na okoliczność ustalenia czy [...] maja 2019 r. Skarżąca zjawiła się w areszcie celem przekazania jedynie telewizora jako osoba fizyczna i czy kiedykolwiek reprezentowała skazanego w jakimkolwiek postępowaniu jako adwokat, nieprzeprowadzenie dowodu z zabezpieczonych nagrań z monitoringu i rozmów telefonicznych między Skarżącą, a funkcjonariuszkami Aresztu Śledczego w B. celem wykazania celu wizyty [...] maja 2019 r. i faktycznego przebiegu rozmów telefonicznych, w sytuacji gdy przeprowadzenie powyższych dowodów było niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,
13. 3) art. 8 § 1 K.p.a., polegające na prowadzeniu sprawy wbrew zasadzie bezstronności i równego traktowania o czym świadczy wadliwa ocena referencji, nagród i dyplomów, przyznanie się przez Skarżącą i krytyczne podejście a także "donos" koleżanki z roku adw. M. W. polegający na manipulowaniu i kłamliwym przedstawianiu faktów, wskazujący, iż zachowanie w/w nie licuje z godnością zawodu adwokata, wskazuje na brak nieskazitelności jej charakteru i działaniem na polecenie ORA i wbrew zasadom etyki, lojalności, koleżeństwa oraz brak pociągnięcia jej do odpowiedzialności dyscyplinarnej mimo wniosku Skarżącej, co wskazuje wprost na wrogość i stronniczość organu wpisowego, wręcz nagonkę mającą na celu uniemożliwienie Skarżącej wykonywania zawodu adwokata mimo ukończenia aplikacji i zdanego egzaminu adwokackiego w marcu 2018 r.,
14. 4) art. 80 K.p.a., poprzez naruszenie obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jego błędną, wybiórczą i dowolną ocenę, w tym złożonych referencji, faktu przyznania się przez Skarżącą i krytycznego jej podejścia przekraczającą granice swobodnej oceny dowodów oraz nieuwzględnienie należycie stanowiska Skarżącej w złożonych przez nią licznie pismach, ustosunkowujących się do wskazanych zdarzeń, a także nienależytą ocenę działania w usprawiedliwionym błędzie co do okoliczności występowania jako apl. adw. oraz utrzymanie w mocy uchwał głównie w oparciu o informacje przekazane przez Z-cę Dyrektora Aresztu Śledczego w B., bez należytego uwzględnienia pozostałych dowodów, a nawet ich przeprowadzenia,
15. 5) art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a., poprzez niezawieszenie niniejszego postępowania przez Ministra Sprawiedliwości do czasu wydania rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt Prokuratury Rejonowej B.-P. w B., w sytuacji gdy organ wskazuje, iż toczące się postępowanie sprawdzające ma istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, tym samym winien był z urzędu zawiesić postępowanie wpisowe do czasu zakończenia sprawy przez Prokuraturę,
16. 6) art. 65 ust. 1 P.a., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym uznaniu, iż Skarżąca nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata, dokonania niewłaściwej oceny jej osoby poprzez uwzględnienie jedynie sytuacji z okresu 2 m-cy z 2019 r., pominięcie szeregu innych okoliczności wskazujących, że Skarżąca daję rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata, co potwierdzają liczni adwokaci w wystawionych referencjach, na co wskazuje szereg nagród i dyplomów, uznanie osób, których Skarżąca reprezentowała, w sytuacji gdy zgodnie z doktryną i orzecznictwem ocena kandydata na adwokata winna obejmować cały dotychczasowy sposób życia, a nie jedynie krótki odcinek czasu.

Skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu: a) w postaci skanu uprzedniej legitymacji aplikanta adwokackiego Skarżącej wydanej [...] grudnia 2013 r. z datą ważności na okres 10 lat, tj. ważnej do [...] grudnia 2023 r. na okoliczność wykazania działania w usprawiedliwionym błędzie i niezachowania należytej staranności przez organy Adwokatury, b) z wypisu z aktualnego Krajowego Rejestru Karnego - na okoliczność niekaralności Skarżącej, c) z wywiadu udzielonego przez Dziekana ORA w B. adw. A. Z. [...] ([...]) i wyrażonej opinii odnośnie kandydatów starających się o zdobycie uprawnień wykonywania zawodu adwokata.

W piśmie z [...] lipca 2020 r. Skarżąca wniosła ponadto o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z odpisu prawomocnego postanowienia Prokuratury Rejonowej B.-P. w B. w sprawie [...] z [...] maja 2020 r. (prawomocnego [...] czerwca 2020 r.) - na fakt prawomocnego umorzenia dochodzenia w sprawie [...] wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera ustawowych znamion czynu zabronionego, a zatem na fakt, iż Skarżąca po skreśleniu jej z listy aplikantów adwokackich ORA nie dopuściła się żadnych czynów zabronionych, wykazując tym samym nieskazitelność charakteru Skarżącej jak i rękojmię należytego zawodu adwokata.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca obszernie rozwinęła podniesione zarzuty skargi. Skarżąca podniosła, że mimo skreślenia Skarżącej z listy aplikantów adwokackich w dalszym ciągu toczyło się przeciwko Skarżącej postępowanie dyscyplinarne, określając Skarżącą w dalszym ciągu aplikantem adwokackim. Okoliczność ta w ocenie Skarżącej uzasadniała możliwość podejmowania czynności. Nigdy też Skarżąca nie otrzymała żadnej informacji w tym pisemnej o zakazie podejmowania w/w czynności. Za możnością występowania jako aplikant adwokacki, zdaniem Skarżącej, przemawiała również data ważności legitymacji aplikanckiej, aż do grudnia 2023 r.

Skarżąca podkreśliła, że zawsze przestrzegała obowiązującego prawa i nigdy świadomie nie postąpiłaby wbrew jakimkolwiek przepisom, gdyż jest osobą w pełni odpowiedzialną i uczciwą, szanującą porządek prawny. Nadmieniła też, iż gdyby była należycie poinformowana, mając wiedzę jaką dziś posiada zgodnie z logicznym rozumowaniem nigdy świadomie nie podjęłaby żadnej czynności, nie ryzykując dla zaledwie kilku czynności w zaledwie kilku sprawach wielu lat ciężkiej pracy, nauki i starań, świadomie niwecząc wszystko co osiągnęła.

Skarżąca dodała, że za możliwością podejmowania czynności przemawia opinia adw. prof. zw. dr hab. Pana M. G. z [...] maja 2017 r. dotycząca prawnej możliwości występowania przed sądem apl. adw., którzy zdali egzamin adwokacki, w okresie od momentu podjęcia uchwały o skreśleniu apl. adw. z listy aplikantów i wpisu na listę adwokatów. Powyższa opinia w ocenie Skarżącej wskazywała wprost na możliwość podejmowania czynności i występowania przed sądem.

Zdaniem Skarżącej o możliwości podejmowania czynności wskazywał też sam fakt zdanego egzaminu adwokackiego, który potwierdzał posiadaną wiedzę i umiejętności praktyczne przez Skarżącą. W świetle zasad logicznego rozumowania zupełnie niezrozumiałe jest, iż po zdanym egzaminie adwokackim nie można w ogóle podejmować żadnych czynności procesowych jako pełnomocnik ani przed sądami ani przed jakimikolwiek organami ani jako adwokat - co potwierdza przecież pozytywny wynik egzaminu adwokackiego, ani tym bardziej jako aplikant adwokacki. A zatem, co jest niezrozumiałe dla Skarżącej i przeczy zasadom logicznego rozumowania po uzyskaniu pozytywnego wyniku z egzaminu adwokackiego jakoby nie przysługują żadne uprawnienia, mimo ukończenia wieloletniej nauki i potwierdzenia wiedzy, umiejętności poprzez złożenie egzaminu zawodowego. Żaden też przepis, jak podniosła Skarżąca, nie wskazuje na zakaz podejmowania czynności po zdanym egzaminie adwokackim.

Skarżąca podniosła następnie, że sporne czynności były podjęte w krótkim odstępie czasu i w krótkim czasookresie w zaledwie kilku sprawach, do których Skarżąca się przyznała, nie ukrywając zupełnie tego faktu, podchodząc bardzo krytycznie, szczerze żałując i wyrażając skruchę, czując wstyd oraz szczerze wyjaśniając powody swoich działań.

Skarżąca dodała, że wiele osób po ukończonej aplikacji adwokackiej i zdanym egzaminie adwokackim, będąc w tej samej sytuacji co Skarżąca i mimo skreślenia z listy aplikantów podejmowało liczne czynności procesowe jako aplikant adwokacki, a które następnie bez problemu uzyskiwały wpis na listę adwokatów.

Skarżąca podniosła, że organ wpisowy błędnie ustalił jakoby [...] maja 2019 r. Skarżąca udała się do AŚ w B. celem ubiegania się o widzenie ze skazanym podczas, gdy Skarżąca udała się do powyższej jednostki penitencjarnej tylko i wyłącznie w celu przekazania osadzonemu telewizora, którą to czynność mogła wykonać każda osoba fizyczna. Organy zaniechały ustalenia tej okoliczności na podstawie dokumentacji znajdującej się w areszcie oraz przesłuchania osadzonego. Skarżąca następnie opisała okoliczności przekazania Kierownikowi Działu Ewidencji legitymacji aplikanckiej, którą się Skarżąca nie posługiwała oraz okoliczności wezwania Policji. Podniosła, że [...] maja 2019 r. złożyła wniosek o zabezpieczenie nagrania z monitoringu wizyjnego z przedmiotowego zdarzenia, organ natomiast nie wystąpił o zabezpieczony monitoring ani o zabezpieczone rozmowy telefoniczne, które przebiegały zupełnie odmiennie niż przedstawiają to pracownicy aresztu, a którym to twierdzeniom stanowczo przeczy Skarżąca.

Skarżąca stanowczo zaprzeczyła incydentom mającym miejsce w dniach [...] maja i [...] maja 2019 r. kiedy jakoby miałaby uzyskać niedozwolone informacje, wywierając nacisk na funkcjonariuszkę AŚ bądź zachowując się w inny niestosowny sposób. Skarżąca podkreśliła, że nigdy i w żadnej sprawie nie reprezentowała T. Ż. ani jako aplikant adwokacki ani tym bardziej jako adwokat, co organ bez problemu mógł sprawdzić, występując choćby do Sądów ze stosownym zapytaniem.

Odnosząc się do przesłanego listu osadzonemu A. S., Skarżąca wskazała, że organ dokonał nadinterpretacji i dowolnej, nieobiektywnej oceny, stwierdzając jakoby Skarżąca naruszyła ochronę prawną tytułu adwokata, gdyż na kopercie w polu nadawcy widnieje jedynie jej imię i nazwisko bez tytułu zawodowego adwokat.

Skarżąca podniosła, że Dziekan ORA powzięła wiedzę o podjętych czynnościach przez Skarżącą z informacji dostarczonych na zasadzie tzw. "donosu" przez koleżankę Skarżącej, z którą Skarżąca odbywała aplikację adwokacką. Skarżąca podniosła, że to zachowanie były naganne, a nie działania Skarżącej. Skarżąca wskazała również na negatywny stosunek do niej członków ORA oraz Dziekan ORA.

Skarżąca podniosła następnie, że przy ocenie spełnienia przez Skarżącą przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., należy wziąć okres 4 letniej aplikacji adwokackiej jak i rok po jej ukończeniu kiedy Skarżąca także występowała w charakterze substytuta jako apl. adw., tj. cały 5 letni okres, przez który Skarżąca wykonywała czynności procesowe, a nie zaś jedynie okres od [...] stycznia do [...] marca 2019 r. Skarżąca dodała, że szczególnie istotne są dotychczasowe opinie patronów, u których Skarżąca wykonywała praktykę, a których łącznie było 4. Każdorazowo corocznie każdy z patronów ocenił Skarżącą na najwyższą ocenę, czyli celującą.

Zdaniem Skarżącej istotne znacznie w niniejszej sprawie mają także przedłożone referencje od innych adwokatów i radcy prawnego, które zostały oparte na wieloletniej współpracy, o czym wiedzę miał i wyrażał aprobatę patron a nie zaś jedynie z uwagi na jednorazową, sporadyczną czynność.

Znamiennym, zdaniem Skarżącej jest również fakt otrzymywania w trakcie odbywanej aplikacji adwokackiej nagród książkowych i wyróżnień jak choćby otrzymanie dyplomu Dziekana ORA za szczególne zaangażowanie i wkład pracy w działalność samorządu adwokackiego, znajdującego się w aktach osobowych.

Skarżąca dodała, że od początku kształcenia i od rozpoczęcia aplikacji adwokackiej uzyskiwała same pozytywne opinie i pochwały, co ma miejsce do chwili obecnej, będąc chwalona przez sędziów, adwokatów jak i klientów za przygotowanie do spraw, kulturę i szacunek wobec sędziów, klientów i właściwą postawę.

Skarżąca dodał, że organ nie uwzględnił faktu, że Skarżąca przyznała się do wzięcia udziału w czynnościach procesowych po skreśleniu jej z listy aplikantów adwokackich, wyrażając szczery żal i skuchę, krytycznie oceniając swoje postępowanie, nie ukrywając niczego, szczere wyjaśniając przyczyny swojego postępowania a nadto natychmiastowo od nich odstępując.

Zdaniem Skarżącej, zdarzenie, mające miejsce po skreśleniu Skarżącej z listy aplikantów adwokackich miało charakter incydentalny i nie może rzutować na całokształt oceny jej osobowości. W żadnej mierze nie świadczy, że Skarżąca nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu dającym podstawy do jej uchylenia.

W przedmiotowej sprawie zarówno organy samorządu adwokackiego jak i Minister Sprawiedliwości uznali, że Skarżąca nie spełniła przesłanki warunkującej dokonanie wpisu na listę adwokatów, o której mowa w art. 65 pkt 1 P.a.

Jak wynika z tego przepisu, na listę adwokatów może być wpisany ten, kto jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Przedmiotową przesłankę, warunkującą wpis na listę adwokatów, ale występującą we wszystkich zawodach prawniczych, jak i w wielu innych profesjach zaufania publicznego, formułują nieostre określenia wymagające dookreślenia, co znalazło swój wyraz w bogatym orzecznictwie sadów administracyjnych.

Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przez rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu prawniczego należy rozumieć, oprócz wiedzy zweryfikowanej w prawem przewidziany sposób, taki zespół cech charakteru i zachowań w sferze zawodowej i prywatnej, które składają się na wizerunek osoby, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jej wiarygodność. Na rękojmię, składają się zatem dwa elementy: cechy charakteru i dotychczasowe zachowanie. Przez "nieskazitelność charakteru" trzeba rozumieć całokształt cech indywidualnych, zdarzeń i okoliczności składających się na wizerunek osoby, która pretenduje w przyszłości do wykonywania zawodu zaufania publicznego. Pojęcie "nieskazitelnego charakteru" to cechy wartościujące konkretną osobę, ale nie w sferze intelektualnej i profesjonalnej, lecz wyłącznie etyczno – moralnej, a zatem przymioty osobiste, takie jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialność za własne słowa i czyny, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm. "Dotychczasowe zachowanie" oznacza natomiast zachowanie osoby ubiegającej się o wpis na listę (w tym przypadku) adwokatów do czasu jego dokonania i to takie, które, odpowiadając ocenom moralnym i etycznym, gwarantuje właściwe wykonywanie zawodu (w tym przypadku) adwokata (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA 725/00, z 11 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 2052/12, z 8 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 2074/13, z 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1791/16, z 10 października 2018 r. sygn. akt II GSK 3404/16).

Minister Sprawiedliwości uznał w zaskarżonej decyzji, zgadzając się z organami samorządu adwokackiego, że Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., wpływ natomiast na negatywną ocenę nieskazitelności charakteru Skarżącej i rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata miały, jak wskazał Minister, zachowania Skarżącej, które naruszyły ochronę prawną tytułu zawodowego adwokata, polegające na świadomym posługiwaniu się tytułem aplikanta adwokackiego, pomimo prawomocnego skreślenia z listy aplikantów adwokackich i tytułem adwokata podczas czynności dokonywanych przed sądami i innymi organami oraz podczas kontaktów z klientem.

Analizując niniejszą sprawę Sąd doszedł do wniosku, że organy samorządu adwokackiego oraz Minister Sprawiedliwości, dokonali prawidłowej oceny zachowań Skarżącej po skreśleniu Jej z listy aplikantów adwokackich, polegających na nieuprawnionym posługiwaniu się tytułem aplikanta adwokackiego i tytułem adwokata, które podważyły nieskazitelność charakteru Skarżącej i wpłynęły na negatywną ocenę organów, iż Skarżąca nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Nie budzi wątpliwości w przedmiotowej sprawie fakt, że uchwałą ORA z [...] stycznia 2019 r., Skarżąca został skreślona z listy aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w B. Uchwała została Skarżącej doręczona [...] stycznia 2019 r., która pismem z tego dnia zrzekła się prawa do wniesienia odwołania od tej uchwały. Oznacza to, że z tym dniem uchwała ORA z [...] stycznia 2019 r. stała się ostateczna i ustał stosunek administracyjnoprawny pomiędzy Skarżącą – aplikantem adwokackim – a organem adwokatury, wynikający z wpisu Skarżącej na listę aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w B., uprawniający Skarżącą do posługiwania się tytułem aplikanta adwokackiego. Skarżąca nie została również wpisana na listę adwokatów, w związku z czym posługiwanie się tytułem aplikanta adwokackiego przez Skarżącą po [...] stycznia 2019 r., miało charakter bezprawny.

Z ustaleń organów samorządu adwokackiego wynika, że Skarżąca, po [...] stycznia 2019 r. brała udział w czynnościach procesowych w okresie od [...] stycznia do [...] kwietnia 2019 r. w Areszcie Śledczym w B. wobec dwóch osób tymczasowo aresztowanych oraz jednej osadzonej (łącznie udział w [...] widzeniach jako "osoba urzędowa"), w Prokuraturze Rejonowej w B. w uzupełnieniu zarzutów wobec podejrzanego w charakterze obrońcy z urzędu, przed Sądem Okręgowym w B. w rozprawie jako pełnomocnik pozwanego z substytucji adwokata, w Prokuraturze Rejonowej B.-P. w B. w czynnościach procesowych w dwóch sprawach jako substytut adwokata i radcy prawnego, w jednostkach podległych Prokuraturze Okręgowej w B. w czynnościach procesowych z upoważnienia obrońców (adwokatów lub radców prawnych), m.in. w posiedzeniu w przedmiocie tymczasowego aresztowania, widzeniach z aresztowanymi, w przesłuchaniu świadka, w sprawie dotyczącej wydania wyroku łącznego, w czynności uzupełnienia zarzutów wobec podejrzanego oraz dysponowała zezwoleniem na kontakt telefoniczny z podejrzanymi.

Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, występowanie w charakterze aplikanta adwokackiego po dacie doręczenia ostatecznej decyzji o skreśleniu z listy aplikantów adwokackich stanowi wystarczającą podstawę do przyjęcia niespełnienia przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 maja 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 804/14).

W przedmiotowej sprawie Skarżąca pomimo wiedzy o skreśleniu Jej ostateczną uchwałą ORA z listy aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w B., świadomie wielokrotnie posługiwała się tytułem aplikanta adwokackiego biorąc udział w licznych czynnościach procesowych toczących się postępowań. Bezprawne posługiwanie się tym tytułem należy natomiast ocenić jako naganne, godzące w etyczno-moralny wizerunek Skarżącej, co dawało organom samorządu adwokackiego oraz Ministrowi Sprawiedliwości podstawę do uznania, że Skarżąca nie dawała rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Prawidłowości tej oceny nie podważają argumenty Skarżącej podnoszone w skardze. Stosunku administracyjnoprawnego pomiędzy Skarżącą – aplikantem adwokackim – a organem adwokatury, wynikającego z wpisu Skarżącej na listę aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w B., nie przedłużyło, ani toczące się jeszcze wobec Skarżącej postępowanie dyscyplinarne, ani posiadana przez Skarżącą legitymacja aplikanta adwokackiego z datą ważności do grudnia 2023 r. Został on zakończony uchwałą ORA z [...] stycznia 2019 r., ostateczną od [...] stycznia 2019 r. i ta okoliczność nie powinna budzić wątpliwości Skarżącej po ukończeniu aplikacji adwokackiej i zdanym egzaminie aplikanckim.

Również skutki prawne zakończenia tego stosunku administracyjnoprawnego nie powinny budzić wątpliwości Skarżącej. Skarżąca podniosła jednak w skardze, że żaden przepis nie wskazuje na zakaz podejmowania czynności po zdanym egzaminie adwokackim. Należy zauważyć zatem, że art. 77 P.a., szczegółowo reguluje uprawnienia aplikanta adwokackiego, które nie mogą przysługiwać osobie skreślonej listy aplikantów adwokackich, a więc nie będącej aplikantem adwokackim. Skarżąca podnosząc przy tym, że o możliwości podejmowania czynności wskazywał sam fakt zdanego egzaminu adwokackiego, który potwierdzał posiadaną wiedzę i umiejętności praktyczne przez Skarżącą, pomija normę wynikającą z art. 65 P.a., w świetle której sam fakt zdanego egzaminu adwokackiego nie jest wystarczającym wymogiem wpisania na listę adwokatów. Skarżąca mogła zatem wykonywać sporne czynności na podstawie art. 77 P.a., przed skreśleniem Jej z listy aplikantów adwokackich, nie mogła ich natomiast wykonywać, w świetle omawianej regulacji prawnej, po skreśleniu z tej listy, jeżeli nie została wpisana jej na listę adwokatów.

Z powyższych względów na korzyść Skarżącej nie przemawia argument, że Skarżąca nie otrzymała żadnej informacji w tym pisemnej o zakazie podejmowania w/w czynności, fakt bowiem zdanego egzaminu adwokackiego, który potwierdzał posiadaną wiedzę i umiejętności praktyczne przez Skarżącą, stanowi o tym, że Skarżąca powinna mieć świadomość bezprawności posługiwania się tytułem aplikanta adwokackiego po ostatecznym skreśleniem Jej z listy aplikantów adwokackich i nie wpisaniu Jej na listę adwokatów, bez względu na to, czy inne osoby po ukończonej aplikacji adwokackiej i zdanym egzaminie adwokackim, mimo skreślenia z listy aplikantów podejmowały również czynności procesowe jako aplikant adwokacki i uzyskały wpis na listę adwokatów, jak i bez względu na to w jaki sposób organy samorządu adwokackiego pozyskały informację o spornych w niniejszej sprawie działaniach Skarżącej. Posługiwanie się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego i udział w czynnościach procesowych toczących się postępowań po [...] stycznia 2019 r., do [...] kwietnia 2019 r. pozostaje poza sporem w niniejszej sprawie.

W przedmiotowym postępowaniu ocenie, w kontekście przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., podlegała postawa Skarżącej, nie innych osób posługujących się tytułem aplikanta adwokackiego, czy też osoby, która poinformowała organ samorządu adwokackiego o spornych działaniach Skarżącej. Dlatego też podnoszone przez Skarżącą argumenty dotyczące postawy etyczno-moralnej innych osób nie mogą stanowić skutecznego argumentu przemawiającego za zasadnością skargi.

Podkreślenia również wymaga, że organy samorządu adwokackiego wyjaśniły w wydanych w niniejszej sprawie uchwałach, że powoływana przez Skarżącą opinia adw. prof. zw. dr hab. Pana M. G. z [...] maja 2017 r., nie dotyczy sytuacji Skarżącej, która została skreślona z listy aplikantów adwokackich i nie została wpisana na listę adwokatów, lecz aplikantów, skreślonych z listy, jednak już po uzyskaniu wpisu na listę adwokatów, ale przed złożeniem ślubowania i zawiadomieniem o rozpoczęciu działalności. Nie można zatem zgodzić się ze Skarżącą, że powyższa opinia wskazywała wprost na możliwość podejmowania czynności i występowania przed sądem przez Skarżącą po ostatecznym skreśleniu Jej z listy aplikantów adwokackich.

W świetle powyższego, Sąd stwierdza, że bezprawne posługiwanie się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego w związku z udziałem w licznych czynnościach procesowych w tym w Areszcie Śledczym w B. wobec osób tymczasowo aresztowanych, osoby osadzonej, udział w Prokuraturze Rejonowej w B. w uzupełnieniu zarzutów wobec podejrzanego w charakterze obrońcy z urzędu, w czynnościach procesowych jako substytut adwokata i radcy prawnego, przed Sądem Okręgowym w B. w rozprawie jako pełnomocnik pozwanego z substytucji adwokata, stanowi wystarczającą podstawę do przyjęcia, że Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., warunkującej Jej wpis na listą adwokatów.

Organy samorządu adwokackiego oraz Minister Sprawiedliwości wskazali ponadto na kolejne zachowania Skarżącej podważające spełnienie przez Skarżącą przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., w tym nieuprawnione posługiwanie się tytułem adwokata poprzez skierowanie przez Skarżącą do Aresztu Śledczego w B. w maju 2019 r. korespondencji zawierającej na kopercie oznaczenie nadawcy jako "A. P. Kancelaria Adwokacka", oraz usiłowanie uzyskania w jednostce penitencjarnej informacji o osobie osadzonej jako reprezentujący tę osobę jako adwokat, czy też próbę [...] maja 2019 r., uczestnictwa w czynnościach z osadzonym, jako adwokat. Organy wskazały również na posługiwanie się przez Skarżącą legitymacją aplikanta adwokackiego [...] maja 2019 r. w Areszcie Śledczym w B., podczas wystąpienia o zgodę na widzenie ze skazanym i dokonanie zatrzymania Skarżącej w Areszcie Śledczym w B. oraz przekazania Jej funkcjonariuszom Policji, a także na próbę wymuszenia przez Skarżącą w rozmowie telefonicznej z Kierownik Działu Ewidencji Aresztu Śledczego w B. zatajenia informacji o skreśleniu Skarżącej z listy aplikantów adwokackich.

Ponadto organy wskazały na usiłowanie w rozmowie telefonicznej z funkcjonariuszką Aresztu Śledczego w B. [...] maja 2019 r., uzyskania przez Skarżącą podającą się za krewnego osadzonego, informacji o osadzonym.

Skarżąca zaprzecza aby powyżej wskazane zdarzenia z [...] i [...] maja 2019 r. miały miejsce, zaprzecza też, aby [...] maja 2019 r. posługiwała się legitymacją aplikanta adwokackiego, przedstawiając własną wersję przebiegu zdarzeń w tym dniu. Minister Sprawiedliwości natomiast, jak również organy samorządu adwokackiego, nie dał wiary wyjaśnieniom Skarżącej w tej kwestii.

W ocenie Sądu, Skarżąca nie przedstawiła przekonującej argumentacji potwierdzającej niewystąpienie zdarzeń z [...] i [...] maja 2019 r. lub inny ich przebieg, nie wykazała też aby [...] maja 2019 r. nie posługiwała się legitymacją aplikanta adwokackiego w Areszcie Śledczym w B. bez względu na szczegółowy przebieg zdarzeń w tym dniu. Niezależnie jednak od powyższego, jak zostało to wyżej wskazane już samo bezprawne posługiwanie się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego i udział w czynnościach procesowych toczących się postępowań po [...] stycznia 2019 r., do [...] kwietnia 2019 r., pozbawiło Skarżącą przymiotu nieskazitelności charakteru i uzasadniało ocenę, że Skarżąca nie dawała gwarancji prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Jak wynika z treści art. 65 pkt. 1 P.a., spełnienie wymogu dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata ocenia się przez pryzmat dotychczasowego zachowania, a więc jak zostało to już wskazane, zachowanie osoby ubiegającej się o wpis na listę adwokatów do czasu jego dokonania i to takie, które, odpowiadając ocenom moralnym i etycznym, gwarantuje właściwe wykonywanie zawodu adwokata. Z argumentacji zawartej w skardze wynika, że zdaniem Skarżącej organy w niniejszej sprawie nie uwzględniły dotychczasowego zachowania Skarżącej i opierając się na spornych czynnościach, które były podjęte w krótkim odstępie czasu i w krótkim czasookresie w zaledwie kilku sprawach, pominęły dotychczasowy i wieloletni sposób życia w dłuższym okresie dotyczący zarówno aplikacji w tym zastępstwa procesowe w okresie 5 lat, podejmowane czynności procesowe, czy też opinie patronów, przyznane nagrody, wyróżnienia, dyplom Dziekana ORA, niekaralność Skarżącej, brak skarg klientów bądź adwokatów, wyrażoną skruchę Skarżącej oraz przedłożone liczne referencje świadczące nie tylko o merytorycznym przygotowaniu do wykonywania zawodu adwokata ale również o pozytywnej ocenie osoby Skarżącej przez adwokatów rekomendujących Skarżącą.

Odnosząc się do powyższego stanowiska Skarżącej, należy zauważyć, że sam fakt bezprawnego posługiwania się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego, który jest bezsporny w niniejszej sprawie, obejmuje okres powyżej dwóch miesięcy i dotyczy licznych, wskazanych powyżej sytuacji. Ponadto bezprawne posługiwanie się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego miało miejsce w okresie bezpośrednio poprzedzającym rozpoznanie wniosku Skarżącej o dokonanie wpisu na listę adwokatów, co wykluczyło możliwość oceny zachowań Skarżącej z perspektywy czasu. Podkreślenia wymaga, że charakter spornych zachowań Skarżącej, stojących w sprzeczności z przepisami prawa regulujących zawodowy status i wynikające z niego uprawnienia Skarżącej, polegających na świadomym wprowadzaniu w błąd organów wymiaru sprawiedliwości, w oczywisty sposób, niezależnie od dotychczasowej postawy, podważa wiarygodność osoby mającej wykonywać zawód zaufania publicznego.

W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie można uznać bowiem, że sporne w niniejszej sprawie działania Skarżącej miały charakter incydentalny i nieistotny, którego negatywna ocena mogłaby być zniwelowana poprzez dotychczasową nienaganną postawę Skarżącej i poprzez podnoszone przez Skarżącą ww. okoliczności przemawiające na Jej korzyść. Nie można uznać, że taki charakter mają działania, jak wskazał Minister Sprawiedliwości, godzące zarówno w przepisy prawa powszechnie obowiązującego, jak i w zasady etyki zawodu zaufania publicznego, do wykonywania którego pretenduje Skarżąca.

W tej sytuacji Sąd stwierdza, że niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organy art. 65 ust. 1 P.a., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym uznaniu, iż Skarżąca nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata, dokonania niewłaściwej oceny jej osoby poprzez uwzględnienie jedynie sytuacji z okresu 2 m-cy z 2019 r., pominięcie szeregu innych okoliczności wskazujących, że Skarżąca daję rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata. W świetle powyższych wyjaśnień, w ocenie Sądu, Minister Sprawiedliwości oraz organy samorządu zawodowego prawidłowo oceniły wpływ dotychczasowej postawy Skarżącej w tym sporne w niniejszej sprawie zachowania polegające na bezprawnym posługiwaniu się tytułem aplikanta adwokackiego, na rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata przez Skarżącą.

Biorąc również pod uwagę całość wyżej przedstawionych wyjaśnień, w których Sąd odniósł się również do podnoszonych przez Skarżącą zarzutów proceduralnych, Sąd stwierdza, że niezasadne są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym: art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 art. 80 K.p.a. Sąd uznał zatem, że Minister Sprawiedliwości oraz organy samorządu adwokackiego zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśniły dokładnie stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes Skarżącej. Ocena materiału dowodowego dokonana przez organ mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a. Organy nie uchybiły również zasadzie zaufania. Podkreślenia wymaga, że wykazane i niekwestionowane przez Skarżącą bezprawne posługiwanie się tytułem aplikanta adwokackiego i udział w czynnościach procesowych toczących się postępowań stanowi wystarczającą podstawę do przyjęcia, że Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a.

W tej sytuacji, podnoszone przez Skarżącą zarzuty co do braku przeprowadzenia przez organy wnioskowanych przez Skarżącą dowodów na okoliczność rzeczywistego przebiegu zdarzeń w Areszcie Śledczym w B. [...], [...] i [...] maja 2019 r., nie mogły mieć, w ocenie Sądu, wpływu na rozstrzygniecie zawarte w zaskarżonej decyzji. Podnoszone natomiast okoliczności dotychczasowego zachowania powoływane przez Skarżącą na Jej korzyść, mogą być uwzględnione przy ewentualnej ocenie przesłanki nieskazitelności charakteru oraz rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata, dokonywanej dopiero z perspektywy upływu czasu od spornych zachowań Skarżącej. Utrata nieskazitelności charakteru w danych okolicznościach sprawy nie musi mieć bowiem charakteru definitywnego. Niewykluczona jest zatem odbudowa przymiotu nieskazitelności charakteru poprzez dalszą postawę etyczno-moralną danej osoby w życiu prywatnym oraz zawodowym.

Podkreślenia też wymaga, że nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczność, że uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z [...] września 2019 r. została podjęta niejednogłośnie. Niejednogłośne podjęcie uchwały nie podważa prawidłowości i zgodności z prawem podjętego rozstrzygnięcia.

Skarżąca również powołała się w skardze na nieprzychylność wobec niej Dziekana ORA oraz innych członków ORA, jednak w świetle niebudzących wątpliwości w niniejszej sprawie ustaleń dotyczących bezprawnego posługiwania się przez Skarżącą tytułem aplikanta adwokackiego, Sąd nie znalazł podstaw do uznania, aby i ta okoliczność podnoszona przez Skarżącą, miała wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego przez ORA, utrzymanego następnie w mocy przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej i przez Ministra Sprawiedliwości.

Sąd uznał, że niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a., poprzez nie zawieszenie niniejszego postępowania do czasu wydania rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt [...] Prokuratury Rejonowej B.-P. w B. Organy samorządu adwokackiego uznały, iż Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a., nie ze względu na postawione Skarżącej zarzuty popełnienia przestępstw z art. 272 i art. 286 § 1 K.k., dlatego też prowadzone w tym zakresie dochodzenie przez prokuratora Prokuratury Rejonowej B.-P. w B. o sygn. akt [...], nie miało wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie i nie mogło stanowić zagadnienia wstępnego w tej sprawie.

Sąd nie uwzględnił dowodów zawartych w skardze oraz w piśmie Skarżącej z [...] lipca 2020 r. Należy wyjaśnić, że sądy administracyjne nie prowadzą postępowania dowodowego, jedynie wyjątkowo, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny jest zatem dopuszczalne wówczas, gdy postulowany bądź dopuszczony z urzędu dowód pozostaje w ścisłym związku z oceną legalności zaskarżonego aktu i pozwala na wyjaśnienie istotnych wątpliwości związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem.

W niniejszej sprawie okres ważności legitymacji aplikanta adwokackiego, którą posługiwała się Skarżącej nie stanowił przedmiotu sporu, podobnie jak kwestia niekaralności Skarżącej, wnioskowane zatem dowody z legitymacji aplikanta adwokackiego wydanej Skarżącej [...] grudnia 2013 r. z datą ważności do [...] grudnia 2023 r., jak również z wypisu z aktualnego Krajowego Rejestru Karnego - na okoliczność niekaralności Skarżącej, nie wyjaśniały żadnych istotnych wątpliwości związanych z oceną, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wnioskowany natomiast dowód z wywiadu udzielonego [...] przez Dziekana ORA w B., nie pozostaje w ścisłym związku z oceną legalności zaskarżonej decyzji. Podobnie wnioskowane w piśmie z [...] lipca 2020 r. postanowienie Prokuratury Rejonowej B.-P. w B.w sprawie [...] z [...] maja 2020 r. w przedmiocie umorzenia dochodzenia wobec Skarżącej nie pozostaje w ścisłym związku z oceną legalności zaskarżonej decyzji, gdyż jak to zostało wyżej wyjaśnione, to nie zarzuty popełnienia przez Skarżącą przestępstw z art. 272 i art. 286 § 1 K.k., stanowiły podstawę uznania przez organy samorządu adwokackiego, iż Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a.

Wskazania natomiast wymaga, że ustalenia faktyczne opisane w uzasadnieniu powyższego postanowienia potwierdzają wystąpienie okoliczności w oparciu, o które organy samorządu adwokackiego uznały, że Skarżąca nie spełniła przesłanki z art. 65 pkt 1 P.a.

Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości przy wydawaniu zaskarżonej decyzji prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga w niniejszej sprawie została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI z 30 grudnia 2020 r. na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.).

Wyjaśnienia wymaga, że Skarżąca wniosła [...] października 2020 r. oraz [...] października 2020 r. o nierozpoznawanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym lecz na rozprawie, podkreślając, że chce uczestniczyć osobiście w rozprawie i złożyć nowe dowody w sprawie, konieczne dla jej prawidłowego rozpoznania. W związku z powyższym przedmiotowa sprawa zarządzeniem z [...] października 2020 r. została zdjęta z wokandy posiedzenia niejawnego wyznaczonego na [...] października 2020 r. Do [...] lutego 2021 r., a więc do dnia wyznaczenia ponownie posiedzenia niejawnego w przedmiotowej sprawie, Skarżąca nie wniosła żadnych wniosków dowodowych w sprawie. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku Skarżącej z [...] stycznia 2021 r. o nierozpoznawanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Sąd stwierdza, że zastosowany tryb nie wpłynął na ograniczenie praw stron postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd bowiem w świetle art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji, orzekając przy tym w składzie trzech sędziów podobnie jak na posiedzeniu jawnym.

Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.