Uzasadnienie
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ", "organ") postanowieniem z 14 grudnia 2021 r. nr [...], na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "K.p.a."), art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu (Dz. U. poz. 1493) oraz art. 109 ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1285, z późn. zm., dalej: "ustawa o świadczeniach"), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez płatnika składek: [...] Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w [...] (dalej: "Strona", "Skarżący"), od decyzji nr [...] z 25 listopada 2019 r., wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ustalającej, że K. M. podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy cywilnoprawnej na rzecz płatnika w okresie: od 2 października 2015 r. do 1 listopada 2015 r. (dalej: "decyzja o ubezpieczeniu zdrowotnym").
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Prezes NFZ wskazał, że decyzja o ubezpieczeniu zdrowotnym została wysłana do Strony listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru na adres: ul. [...], [...] i ze względu na nie podjęcie w terminie została zwrócona do nadawcy - z adnotacją Poczty Polskiej: "zwrot nie podjęto w terminie". Organ dodał, że decyzja ta została wysłana na adres wskazany jako siedziba płatnika składek w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Organ wyjaśnił następnie, że zawarte w aktach sprawy adnotacje Poczty Polskiej jednoznacznie wskazują, że korespondencja była awizowana dwukrotnie – 2 grudnia 2019 r. oraz 10 grudnia 2019 r. Zgodnie z art. 44 K.p.a. pismo zostało uznane za skutecznie doręczone Stronie po upływie 14 dni od pierwszego awizowania korespondencji, a więc 16 grudnia 2019 r.
Od decyzji o ubezpieczeniu zdrowotnym Strona wniosła 11 marca 2020 r. odwołanie (data stempla pocztowego). Prezes NFZ uznał, że odwołanie wniesione zostało po terminie i podkreślił, że Strona nie złożyła wraz z odwołaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Organ wyjaśnił że zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w terminie 7. dni od dnia jej otrzymania. Dodał, że Strona w zaskarżonej decyzji została prawidłowo pouczona przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia o przysługującym terminie do wniesienia odwołania. Wyjaśnił również, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i jak przyjmuje się w orzecznictwie, w razie jej stwierdzenia, organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia na podstawie art. 134 K.p.a. o uchybieniu terminu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, zaskarżając postanowienia Prezesa NFZ z 14 grudnia 2021 r. w całości, wniósł o jego uchylenie w całości, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie art. 134 K.p.a., poprzez jego zastosowanie i błędne przyjęcie że 16 grudnia 2019 r., decyzja o ubezpieczeniu zdrowotnym została skutecznie doręczona Skarżącemu podczas gdy w toku postępowania przed organem rentowym (ZUS [...]), Skarżący wskazał adres do korespondencji ul. [...], [...], zaś na ten adres decyzja nie została Skarżącemu doręczona. Skarżący zakwestionował stanowisko organu, że powinien był składać wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, podczas gdy nie było ku temu uzasadnionych podstaw skoro przedmiotowa decyzja nie została doręczona a taki wniosek mógłby dotyczyć w sytuacji gdy decyzja jest doręczona i z przyczyn niezależnych od Skarżącego nie została zaskarżona w terminie - a taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie bo decyzji skutecznie nie doręczono.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Rozstrzygając skargę, Sąd doszedł do wniosku, że organ wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów prawa.
Podstawę prawną stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez Skarżącego od decyzja o ubezpieczeniu zdrowotnym stanowił art. 134 K.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Jak wskazuje się w piśmiennictwie oraz w orzecznictwie, niedopuszczalność odwołania i uchybienie terminowi wniesienia odwołania są odrębnymi instytucjami proceduralnymi w związku z czym wniesienie odwołania po terminie nie oznacza niedopuszczalności odwołania. Inne są bowiem przyczyny stwierdzania niedopuszczalności odwołania, a inne stwierdzania uchybienia terminowi wniesienia odwołania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 10 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Op 275/08, za Naczelnym Sądem Administracyjnym wyrok z 10 listopada 1998 r., sygn. akt III SA 898/97 oraz wyrok z 17 czerwca 1998 r., I SA/Lu 602/97).
W niniejszej sprawie Prezes NFZ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez Skarżącego od decyzja o ubezpieczeniu zdrowotnym, ponieważ decyzja ta została Skarżącemu doręczona w trybie art. 44 K.p.a. – 16 grudnia 2019 r., natomiast odwołanie od tej decyzji zostało wniesione przez Skarżącego 11 marca 2020 r. Tymczasem, zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, w brzmieniu obowiązującym do 1 września 2020 r., odwołanie od decyzji wydanej w sprawach, o których mowa w ust. 1, wnosi się do Prezesa Funduszu w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania.
Skarżący, co nie budzi wątpliwości w sprawie, nie wniósł wraz z odwołaniem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Skarżący zakwestionował natomiast skuteczność doręczenia decyzji o ubezpieczeniu zdrowotnym w trybie art. 44 K.p.a., ponieważ, jak podniósł w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze, w toku postępowania przed organem rentowym (ZUS [...]), wskazał adres do korespondencji ul. [...], [...], zaś na ten adres decyzja nie została Skarżącemu doręczona.
Odnosząc się to tej okoliczności podnoszonej przez Skarżącego, należy zgodzić się z argumentacją organu przedstawioną w odpowiedzi na skargę. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, że postępowania administracyjne prowadzone przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jak również postępowania prowadzone przez organy Narodowego Funduszu Zdrowia, stanowią odrębne postępowania administracyjne prowadzone przez odrębne organy zgodnie z ich właściwością rzeczową ustawowo określoną. Właściwość rzeczowa dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego., wynikała z art. 109 ust. 1 ustawy o świadczeniach, w brzmieniu obowiązującym do 1 września 2020 r. Skarżący jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest obowiązany do znajomości przepisów prawa mających zastosowanie w związku prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, w tym również przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego.
Skarżący powinien zatem mieć wiedzę, że informacja przekazana przez Skarżącego do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotycząca adresu do doręczeń nie jest wiążąca dla organu NFZ, jeżeli nie została ona również przekazana przez Skarżącego temu organowi, w tym przypadku dyrektorowi [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...].
Postępowanie administracyjne zakończone decyzją o ubezpieczeniu zdrowotnym zostało wprawdzie wszczęte w związku z pismem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w [...], jednak z akt administracyjnych sprawy nie wynika aby ZUS przekazał dyrektorowi [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] informacji o wskazanym przez Skarżącego adresie do doręczeń innym niż wskazany w Krajowym Rejestrze Sądowym, jako siedziba spółki.
W tej sytuacji, Sąd stwierdza, że dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] prawidłowo wysłał decyzję o ubezpieczeniu zdrowotnym na adres ujawniony w dniu podjęcia i wysłania tej decyzji w KRS, jako siedziba spółki - ul. [...], [...].
W konsekwencji należy przyjąć, że sporna decyzja została prawidłowo doręczona Skarżącemu w trybie art. 44 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem – § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Zgodnie z adnotacjami Poczty Polskiej zamieszczonymi na przesyłce zawierającej decyzję o ubezpieczeniu zdrowotnym, adresowanej na adres zgodny z ujawnionym w KRS jako siedziba spółki, przesyłka była awizowana dwukrotnie – 2 grudnia 2019 r. oraz 10 grudnia 2019 r. Zgodnie zatem z art. 44 § 4 K.p.a., dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] prawidłowo uznał za doręczoną Skarżącemu decyzję o ubezpieczeniu zdrowotnym po upływie 14 dni od pierwszego awizowania (2 grudnia 2019 r.), a więc 16 grudnia 2019 r.
Prowadzi to do wniosku, że Prezes NFZ również prawidłowo stwierdził w zaskarżonym postanowieniu uchybienie terminu do wniesienia odwołania, które wpłynęło do organu – z niedochowanie przez Skarżącego, wynikającego z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, 7 dniowego terminu – 11 marca 2020 r. W świetle brzmienia art. 134 K.p.a., oraz opisanych powyżej okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, Prezes NFZ był zobligowany do wydania zaskarżonego postanowienia, co oznacza, że niezasadny jest zarzuty skargi dotyczący naruszenia przez Prezesa NFZ art. 134 K.p.a.
Z tych względów, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.