Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 roku Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, dalej także "Prezes NFZ" na podstawie art. 102 ust 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2018 r. p. 1510 z późn. zm.) zwanej dalej,,Ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 roku poz. 2096 z poźn. zm.) zwanej dalej,,Kpa" w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. p.935) po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego osobiście w dniu 30 stycznia 2015 roku przez Pana M. C. od decyzji nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2015 roku, znak [...] ustalającej, że Pan M. C. podlega od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o. uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że Pan M. C. podlegał od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej Spółki z o. o. I. Sp. z o. o.
Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. pismem z dnia [...] października 2014 roku zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o rozpatrzenie sprawy dotyczącej objęcia Pana M. C. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako wspólnik jednoosobowy Spółki z o. o. od dnia 1 stycznia 2003 roku.
W piśmie z dnia 8 grudnia 2014 r. ZUS [...] Oddział w W. doprecyzował przedmiot wniosku poprzez przesłanie wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) nr [...] oraz kopii decyzji wydanej przez ZUS Inspektorat [...] z dnia [...] lutego 2012 roku, znak sprawy: [...], określającej zadłużenie Pana M. C. z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne.
Rozpatrując w/w wniosek Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] stycznia 2015 roku ustalił, że Pan M. C., dalej "skarżący, strona" podlega od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w którym podniósł, że obecnie prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pełniąc funkcję Prezesa Zarządu "I." Sp. z o. o. (wcześniej I.). Jednocześnie pobiera świadczenie emerytalne. Na chwilę obecną spółka nie wykonuje żadnej działalności gospodarczej i nie posiada żadnego przychodu. Nie jest zasadne podwójne pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne w związku z pobieraną przez niego emeryturą.
Rozpatrując odwołanie Prezes NFZ przytoczył treść art. 66 ust 1 pkt 1 lit e ustawy o świadczeniach w brzmieniu obowiązującym od 20 września 2008 roku zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi z uwzględnieniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
Dalej Prezes NFZ podał, że w myśl art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach użyte w niej określenie osoby prowadzącej działalność pozarolniczą oznacza osobę, o której mowa w art. 8 ust 6 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r p.1778 z późn. zm.), dalej "ustawą o sus."
Zgodnie natomiast z art. 8 ust 6 pkt 4 ustawy o sus za osobę prowadzącą działalność uważa się m. in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczona odpowiedzialnością.
W myśl art. 61 ust 1 ustawy o świadczeniach obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność pozarolniczą powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym.
Natomiast zgodnie z art. 13 ust 4 ustawy o sus obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jego zaprzestania.
Prezes NFZ wskazał, że z informacji ZUS-u [...] Oddziału w W. wynika, że w Kompleksowym Systemie Informatycznym Zakładu widnieje zgłoszenie płatnika składek ZUS ZFA od dnia 1 stycznia 2003 roku z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej i zgłoszenie ubezpieczonego ZUS ZZA od dnia 1 stycznia 2003 roku, jednak brak jest wyrejestrowania z ubezpieczeń powyższego tytułu. Z danych zawartych w Centralnym Systemie Ubezpieczeń (CWU) prowadzonym przez Narodowy Fundusz Zdrowia tj. ewidencji osób zgłoszonych do ubezpieczenia zdrowotnego za pośrednictwem ZUS i KRUS wynika, że Pan M. C. od dnia 1 kwietnia 2001 roku pobiera emeryturę.
Z kolejnych dokumentów pozyskanych przez Prezesa NFZ od ZUS (odpis z rejestru Przedsiębiorców KRS) wynikało, że według stanu na dzień 8 grudnia 2014 roku (data ostatniej zmiany) Pan M. C. pozostaje jedynym wspólnikiem I. Sp. z o. o. Brak jest także informacji w KRS o zawieszeniu działalności gospodarczej.
Ponadto informacje zawarte w systemie aplikacji Lex Omega oraz Legalis potwierdziły, że Pan M. C. od dnia 27 kwietnia 2001 roku posiada całość udziałów spółki z o. o. działającej pod firmą Instytut D. Sp. z o. o. (obecnie I. Sp. z o. o.).
Z informacji przekazanych przez Pana M. C. wynikało, że jest wspólnikiem jednoosobowej spółki z o. o. i prowadzi tę działalność, jak ma zlecenie, natomiast w pozostałym okresie działalności jej nie prowadzi.
Prezes NFZ podniósł, że zważając, że Pan M. C. jest objęty obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako jedyny wspólnik spółki z o. o. od dnia 1 stycznia 2003 roku należy zbadać treść przepisów prawnych regulujących objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym osób prowadzących działalność gospodarczą.
Norma prawna powstała z art. 8 pkt 1 lit c w zw. z art. 11 i art. 1a ustawy z dnia 6 lutego 1997 roku o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28 poz. 153 z późn. zm.) uzależniała objęcie osób prowadzących działalność gospodarczą ubezpieczeniem zdrowotnym, od spełnienia warunków do objęcia ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym było więc uzależnione od spełnienia kryterium przedsiębiorcy określonych w ustawie o sus. Możliwość objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym wspólników jednoosobowej spółki z o. o. pojawiła się dopiero od dnia 1 stycznia 2003 r. w związku z nowelizacją art. 8 ust 6 pkt 4 sus.
Normy prawne stanowiące o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego jedynych wspólników spółki z o. o. obowiązują nieprzerwanie od dnia 1 stycznia 2003 roku, albowiem powieliła je później obowiązująca ustawa z 23 stycznia 2003 roku o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45 p.391 z późn. zm.) w art. 9 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 12 ust 1 i zawiera je aktualnie obowiązująca ustawa o świadczeniach w art. 66 ust 1 pkt 1 lit e w zw. z art. 69 ust 1.
Prezes NFZ podkreślił, że pozostawanie zatem jedynym wspólnikiem spółki z o. o. rodzi obowiązek przystąpienia do ubezpieczenia zdrowotnego w myśl przytoczonych przepisów od dnia 1 stycznia 2003 roku. Organ podniósł także, że płatnikiem składek w przedmiotowej sprawie jest wspólnik jednoosobowej spółki, w tym przypadku Pan M. C., a nie podmiot I. Sp. z o. o. Na potwierdzenie powyższego organ przytoczył wyrok Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] listopada 2007 roku, sygn. akt [...], wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2011 roku sygn. akt VI SA/Wa 2142/10, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2011 roku, sygn. akt II GSK 709/10, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 września 2014 roku, sygn. akt SK 4/12.
Prezes NFZ zaznaczył również, że posiadanie przez Pana M. C. uprawnień emerytalnych nie wyłączyło podlegania przez niego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z formie jednoosobowej spółki z o. o. Zgodnie bowiem z art. 82 ust 1 ustawy o świadczeniach w przypadku, kiedy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust 1 tej ustawy składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego tych tytułów odrębnie.
Poza tym Prezes NFZ wyjaśnił, że organ I instancji wydając decyzję w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym skarżącego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o. w sentencji decyzji błędnie nazwał przedmiotowa działalność jako pozarolniczą działalność gospodarczą, podczas gdy do tego rodzaju działalności (sp. z o. o.) stosuje się przepisy dotyczące pozarolniczej działalności.
Stosownie do art. 6 ust 1 pkt 5 ustawy o sus obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność. Definicja osoby prowadzącej pozarolniczą działalność jest zawarta w art. 8 ust 6 ustawy o sus. Z powołanego przepisu wynika, że za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m. in. wspólników spółki jawnej oraz wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.
Na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r. Pan M. C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania w sprawie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 i art. 8 a także art. 11, 77 §1 i 1 i art. 107 §1 kpa.
Według jego oceny nie podlega on obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. Na chwilę obecną spółka nie wykonuje żadnej działalności gospodarczej, nie posiada żadnego przychodu. Nie jest zasadne bowiem podwójne pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne w związku z pobieraną przez skarżącego emeryturą.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy a dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. p.2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej z tym,że kontrola ta w myśl § 2 w/w artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada czy zaskarżona decyzja, postanowienie, akt bądź inne czynności z zakresu administracji publicznej są zgodne z przepisami prawa materialnego oraz czy zostały wydane bez uchybień procesowych, natomiast przy orzekaniu nie kieruje się względami słuszności bądź też zasadami współżycia społecznego.
Poza tym Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r. p.1302 z późn. zm., dalej p.p.s.a.).
Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżoną decyzją nie narusza prawa w stopniu wskazującym na jej uchylenie.
W niniejszej sprawie zadaniem organów orzekających było rozstrzygnięcie, czy skarżący prowadzący działalność pozarolniczą jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. od 1 stycznia 2003 roku podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, o co wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecznych w swoim piśmie z dnia 20 października 2014 roku.
Przed przystąpieniem do rozważania nad zarzutami skarżącego należy podkreślić, że organy Narodowego Funduszu Zdrowia rozpatrują indywidulanie sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Zalicza się do nich sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń (art. 109 ust 1 ustawy o świadczeniach). Natomiast wymierzanie i pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne należy do właściwości organów ubezpieczeń społecznych (art. 109 ust 2 ustawy o świadczeniach).
W niniejszej sprawie z ustaleń organu wynika, co nie zostało zaprzeczone przez skarżącego, że od 1 kwietnia 2001 roku pobiera on emeryturę i jednocześnie na chwilę orzekania pozostaje on jedynym wspólnikiem spółki I. Sp. z o. o. Całość posiadanych przez niego udziałów w tej spółce, która poprzednio działała jako I. Sp. z o. o. datuje się od 27 kwietnia 2001 roku. Brak jest także informacji w KRS o zawieszeniu działalności gospodarczej.
Mając na uwadze powyższy stan faktyczny organy prawidłowo uznały, że skarżący podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu od dnia 1 stycznia 2003 roku albowiem prowadzi działalność pozarolniczą jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. To rozstrzygnięcie organów znajduje potwierdzenie w przytoczonych przez nich przepisach prawnych a mianowicie norma prawa wynikająca z art. 8 pkt 1 lit c w związku z art. 11 jak i art. 1 a ustawy z dnia 6 lutego 1997 roku o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28 p.153 z późn. z,.) uzależniała objecie osób prowadzących działalność gospodarczą ubezpieczeniem zdrowotnym niezależnie od posiadanych już tytułów do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym od spełnienia warunków do objęcia ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym było więc uzależnione od spełnienia kryterium przedsiębiorcy określonych w ustawie o sus Możliwość objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym wspólników jednoosobowej spółki z o. o. pojawiła się dopiero od dnia 1 stycznia 2003 roku w związku z nowelizacją art. 8 ust 6 pkt 4 sus.
W myśl art. 66 ust 1 pkt 1 lit e ustawy o świadczeniach w wersji obowiązującej od dnia 20 września 2008 roku stanowi, że,,obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej".
Zgodnie natomiast z art. 8 ust 6 pkt 4 ustawy o sus za osobę prowadzącą działalność uważa się m. in. wspólnika jednoosobowej spółki z o. o. Z mocy powyższych przepisów skarżący podlega więc obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu bez względu na to, czy spółka prowadzi działalność gospodarczą i osiąga dochody. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadminstracyjnym m. in. w powołanych przez organ wyrokach:
- 1) Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2011 roku sygn. akt VI SA/Wa 2142/10,
- 2) Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2011 roku, sygn. akt II GSK 709/10. Nieważne jest przy tym, że skarżący podlega też obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu otrzymywanej emerytury.
Zgodnie bowiem z art. 82 ust 1 ustawy o świadczeniach w przypadku, gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust 1, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.
W tym stanie rzeczy zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W sprawie prawidłowo został ustalony stan faktyczny jak również zastosowano właściwe przepisy prawa materialnego.
Z powyższych wywodów skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.