Uzasadnienie
K. F., zwany dalej skarżącym, pismem z dnia 1 grudnia 2003r. na podstawie § 39 ust. 2 w związku z ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 maja 2002r. w sprawie dotacji przedmiotowych dla różnych podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa (Dz. U. Nr 65, poz. 595), złożył wniosek o udzielnie dotacji na dofinansowanie kosztów zwalczania bakteriozy pierścieniowej ziemniaka.
Złożenie wniosku poprzedziło pobranie próbek ziemniaka sadzeniaka odmiany [...] do ekspertyzy laboratoryjnej, z czego dnia [...] września 2003r. sporządzono protokół Nr [...]. Wynik pierwszego badania ustalił z dnia [...] października 2003r., iż w pobranej próbce ziemniaka wykryto bakteriozę pierścieniową. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony roślin i Nasiennictwa w L., w związku z pozytywnym wynikiem badania, wszczął dnia [...] października 2003r. postępowanie w sprawie określenia szczegółowych obowiązków dotyczących zwalczania na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 lipca 1995r. o ochronie roślin uprawnych (Dz. U. z 2002r. nr 171, poz. 1398 ze zmianami).
Po powtórnym badaniu pobranej próbki ziemniaka, dokonanym przez laboratorium wojewódzkie WIIORiN, potwierdzonym wynikiem z dnia [...] grudnia 2003r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w L. decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. orzekł uznać za strefę porażenia pole należące do skarżącego o powierzchni 0,5 ha, na którym uprawiano porażone ziemniaki odm. [...], uznać za porażone bulwy ziemniaków sadzeniaków tej odmiany oraz maszyny, środki transportu, opakowania, przechowalnie lub ich części, a także wszelkie inne przedmioty mające styczność z porażonym materiałem. Decyzja nakazała skarżącemu określone postępowanie z porażonymi bulwami ziemniaka i określiła sposób postępowania w porażonym miejscu produkcji.
Wniosek skarżącego z dnia 1 grudnia 2003r. o dofinansowanie kosztów pokrycia rzeczywistej szkody poniesionej w związku ze stwierdzeniem bakteriozy pierścieniowej, właściwy organ tj. Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa, rozstrzygnął decyzją odmowną z dnia [...] stycznia 2004r. Jak podał w uzasadnieniu, po zbadaniu wniosku skarżącego pod względem formalnym, merytorycznym i rachunkowym stwierdzono, że nie spełnia on wymogów określonych w § 39 ust. 1 pkt 7 cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, bowiem zgodnie z powołanym przepisem dotacja na dofinansowanie kosztów zwalczania bakteriozy pierścieniowej ziemniaka może być udzielona na podstawie wydanej decyzji wojewódzkiego inspektora IORiN nakazującej wykonanie określonych zabiegów i czynności. Natomiast skarżący złożył wniosek 1 grudnia 2003r., a wojewódzki inspektor wydał decyzję w dniu [...] grudnia 2003r., co oznacza, że wniosek został złożony przed wydaniem decyzji.
W złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, że nie miał wpływu na tak rozciągnięte w czasie potwierdzanie wyniku badania laboratoryjnego pobranych próbek i nie może ponosić z tego tytułu straty, a tak traktuje pozbawienie go możliwości otrzymania dotacji przy jednoczesnym zakazie sprzedania zakażonych ziemniaków i uprawiania ich w następnym roku.
Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa dnia [...] lutego 2004r. utrzymał w mocy decyzję zaskarżoną. Podkreślił, że skarżący nie spełnił przesłanek warunkujących udzielenie dotacji na dofinansowanie kosztów zwalczania bakteriozy pierścieniowej ziemniaka. W dniu składania wniosku nie było decyzji Wojewódzkiego Inspektora w sprawie postępowania z roślinami, przedmiotami i glebą, a ta jest niezbędna dla udzielenia dotacji.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze K. F. wniósł o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz decyzji poprzedzającej. Skarżący podkreślił, że w jego ocenie organ specjalne załatwiał sprawę tak długo, aby uniemożliwić mu otrzymanie dotacji. Wniosek złożył w terminie, bo 1 grudnia 2003r. upewniając się w rozmowie telefonicznej z Centralnym Laboratorium, że w pobranych z pola skarżącego próbkach ziemniaków występuje bakterioza pierścieniowa. Nie do niego należy koordynacja działania służb podległych inspektorowi i nie może ponosić ujemnych konsekwencji z tego tytułu, że organ wydał później decyzję o uznaniu pola, ziemniaków i sprzętu za porażone.
Organ, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko, zgodnie z którym nie mogła zostać udzielona dotacja skarżącemu na wniosek złożony przed wydaniem decyzji o uznaniu za porażone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę pod tym właśnie kątem, należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przepis § 39 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 maja 2002r. w sprawie stawek dotacji przedmiotowych dla różnych podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa (Dz. U. Nr 65, poz. 595) ustalił, że podmiotowi na jego wniosek, może być udzielona dotacja na realizację zadań z ochrony roślin przy zwalczaniu Clavibacter michiganensis subsp. sepedonicus (bakteriozy pierścieniowej ziemniaka), na podstawie decyzji wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa, w zakresie, dofinansowania kosztów:
- a) przerobu porażonych ziemniaków i unieszkodliwienia odpadów powstałych w trakcie przerobu,
- b) dezynfekcji pomieszczeń,
- c) pokrycia rzeczywistej szkody poniesionej przy wykonywaniu decyzji wojewódzkiego inspektora
- - w wysokości stawek określonych w lp. 5 w załączniku nr 15 do rozporządzenia. Rozporządzenie przewidziało w ust. 2 § 39 dla dokonania czynności, jaką jest złożenie wniosku przez osobę zainteresowaną, termin do dnia 30 listopada. Warto dodać, że zgodnie z ust. 3 decyzję o udzieleniu i wypłaceniu dotacji wydaje Główny Inspektor na podstawie wniosku podmiotu zainteresowanego, po sprawdzeniu pod względem merytorycznym, formalnym i rachunkowym.
Należy stwierdzić, że w świetle przywołanych przepisów, ażeby otrzymać dotację, o której w nich mowa, ubiegający się o nią podmiot musi złożyć stosowny wniosek do dnia 30 listopada i jest to wymóg formalny, którego zachowanie jest badane przez właściwego wojewódzkiego inspektora. W rozpatrywanej sprawie, skarżący niewątpliwie był pod presją zachowania terminu przewidzianego dla złożenia wniosku i w jego ocenie termin ten zachował. Jest faktem, iż w dacie złożenia wniosku, właściwy inspektor wojewódzki nie wydał jeszcze decyzji o uznaniu pola skarżącego, bulw ziemniaków i sprzętu za porażone bakteriozą pierścieniową. Jednak nie można twierdzić, jak to czyni organ, że złożenie wniosku przed wydaniem takiej decyzji stanowić może podstawę odmowy przyznania dotacji, jeśli ubiegający się o nią zachował termin określony przepisami. Uzasadnione jest stanowisko, że złożony wniosek nie może zostać merytorycznie rozpatrzony dopóki nie wydana zostanie decyzja o porażeniu.
Jest bowiem oczywiste, że podmiotowi ubiegającemu się o dotację na zwalczanie bakteriozy pierścieniowej, można przyznać dotację tylko na te działania, które zostaną nakazane i będą wynikać z decyzji inspektora wojewódzkiego.
Nie oznacza to jednak, iż organ może odmówić udzielenia dotacji tylko z tego względu, że wniosek złożony w ostatnim, dopuszczalnym rozporządzeniem dniu jest uprzedni w stosunku do decyzji wojewódzkiego inspektora o uznaniu za porażone. Przyjęcie, że przepis § 39 ust. 1 pkt 7 tworzy temporalną przeszkodę przyznania dotacji, stanowi w ocenie Sądu, nadużycie prawa, jest sprzeczne ze zdrowym rozsądkiem i przeznaczeniem prawa.
Rozpoznając sprawę ponownie, Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w L. winien, sprawdzić czy wniosek złożony przez skarżącego spełnia wymogi formalne, merytoryczne i rachunkowe i następnie przekazać sprawę do rozstrzygnięcia Inspektorowi Głównemu. Należy dodatkowo zauważyć, że ostatni dzień składania wniosków cyt. rozporządzenie z 2002r.określiło na 30 listopada, który to dzień przypadał w 2003r. w niedzielę. Ponieważ ani ustawa o finansach publicznych, na podstawie której przepisu art. 72 w ówczesnym brzmieniu, wydane zostało cyt. rozporządzenie ani to rozporządzenie nie określiło sposobu obliczania terminu, o którym mowa w § 39 ust. 2 – należy w ocenie czy skarżący zachował termin do złożenia wniosku posłużyć się przepisami kodeksu postępowania administracyjnego – art. 57 § 4.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.