Uzasadnienie
Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży [...] (dalej Stowarzyszenie) złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2008 r. [...] w przedmiocie wpisu do wykazu instytucji, organizacji społecznych, fundacji i stowarzyszeń, o których mowa w art. 47, 49 i 57a § 2 kodeksu karnego. Skarga została podpisana w imieniu Stowarzyszenia przez W. S. Do skargi nie został załączony KRS, z którego wynikałoby, że faktycznie W. S. jest Prezesem Stowarzyszenia i może jednoosobowo je reprezentować.
Wobec powyższego Sąd pismem z dnia 12 maja 2008 r. (k. 15 akt) wezwał Stowarzyszenie do uzupełnienia, w terminie 7 dni braku formalnego skargi poprzez nadesłanie pełnego odpisu z KRS, nadając tej czynności rygor odrzucenia skargi.
Korespondencja została odebrana dnia 16 maja 2008 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 17 akt). Jej odbiór pokwitowała s. Z. Ś., która na podstawie pełnomocnictwa pocztowego nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. (k. 31 akt) została upoważniona do odbioru i kwitowania - do odwołania, przesyłek listowych zwykłych, poleconych i innych nadesłanych do placówki pocztowej Obwodowy Urząd Pocztowy ul. W., [...]-[...] K. [...]. Ww. pełnomocnictwo podpisał ks. L. W., będący Kanclerzem Kurii.
Zatem terminem dla uzupełnia ww. braku formalnego był okres od dnia 17 maja 2008 r. do dnia 23 maja 2008 r.
W powyższym terminie nie został jednak nadesłany żądany dokument.
Dnia 26 czerwca 2008 r. do Sądu wpłynął wniosek Stowarzyszenia o przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi (k. 18 akt). W uzasadnieniu strona podniosła, że korespondencja zawierająca ww. pismo Sądu z dnia 12 maja 2008 r. została odebrana przez nieuprawnioną przez Stowarzyszenie osobę. Nadto Stowarzyszenie podało, że ww. wezwanie odebrano w dniu 22 czerwca 2008 r. Do przedmiotowego wniosku został załączony wymagany odpis KRS.
Dnia 19 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił przywrócić żądany termin. Sąd uznał, że ww. wniosek został złożony w prawidłowym trybie i w terminie, przewidzianym w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270), cytowana dalej jako p.p.s.a. Jednocześnie w ocenie Sądu Stowarzyszenie uprawdopodobniło brak winy w uchybieniu ww. terminu, gdyż wskazane doręczenie korespondencji Sądu nieuprawnionej osobie było wystarczającą okolicznością uprawdopodobniającą brak jego winy w niedotrzymaniu wnioskowanego terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. O istnieniu braku winy po stronie Stowarzyszenia świadczył w przekonaniu Sądu również fakt, że osoba która odebrała ww. wezwanie nie poinformowała o tym Stowarzyszenia, mimo, że Prezes pytał o to, czy jest w Kurii jakaś korespondencja lub awizo skierowane do Stowarzyszenia.
Od powyższego postanowienia Minister Sprawiedliwości złożył zażalenie (k. 55 akt), w wyniku czego Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 stycznia 2009 r. uchylił ww. rozstrzygnięcie Sądu I instancji i przekazał wniosek do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona uchybiła terminowi do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji niewystarczająco zbadał wszystkie okoliczności niniejszej sprawy przyjmując wprost, że przesyłkę skierowaną do strony skarżącej odebrała osoba nieuprawniona do dokonania tej czynności, co uznano za okoliczność uprawdopodabniającą brak winy w niedotrzymaniu przez Stowarzyszenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając wniosek Stowarzyszenia o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi postanowieniem z dnia 2 marca 2009 r. odmówił przywrócenie rzeczonego terminu. W uzasadnieniu Sąd podał, że przedmiotowy wniosek jest niezasadny, gdyż jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, nawet niewątpliwy fakt doręczenia korespondencji osobie nieupoważnionej do jej odbioru, nie powoduje automatycznie przywrócenia terminu w razie jego uchybienia. Istotne znaczenie dla niniejszego postępowania ma obalenie przez adresata korespondencji - Stowarzyszenie, domniemania właściwego doręczenia ww. wezwania, przez wykazanie, że otrzymała je osoba nieupoważniona. Dopiero w następnej kolejności winien on uprawdopodobnić, że z tej przyczyny doszło do uchybienia terminu. W niniejszej sprawie Stowarzyszenie, jako adres do korespondencji wskazało adres tożsamy z adresem Kurii Biskupiej [...] - tenże sam adres widnieje także w KRS Stowarzyszenia.
W tym kontekście Sąd podkreślił, że pisma sądowe dla organizacji, podlegających wpisowi do rejestru doręcza się pod adresem ujawnionym w rejestrze. Wobec tego korespondencja w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu sądowoadministracyjnym była i jest kierowana na ww. adres. Zatem adres Stowarzyszenia jest jednocześnie adresem siedziby ww. Kurii Biskupiej, w imieniu której Kanclerz Kurii ks. L. W. udzielił pełnomocnictwa pocztowego:
- s. I. M., która odebrała zaskarżoną decyzję, s. Z. Ś., która pokwitowała odbiór ww. wezwania Sądu do usunięcia braków formalnych skargi (z.p.o. k. 17 akt) oraz wezwania Sądu z dnia 9 października 2008 r. (z.p.o. k. 38 akt), a także postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2008 r. (z.p.o. k. 60 akt) i s. A. G. W konsekwencji pod rzeczonym adresem osobami uprawnionymi do odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej na tenże adres są: s. I. M., s. Z. Ś. i s. A. G., przy czym podkreślenia wymaga fakt, że osobom tym nie ograniczono pełnomocnictwa, co do odbioru korespondencji kierowanej do Stowarzyszenia. Sąd uznał więc, że wezwanie do nadesłania KRS zostało wysłane na prawidłowy adres, a skoro pod tym adresem uprawniona do odbioru korespondencji była m.in. s. Z. Ś., to zostało ono doręczone skutecznie. Zatem w ocenie Sądu twierdzenie Stowarzyszenia, że s. Z. Ś. odebrała rzeczone wezwanie, jako nieuprawniona było nieuzasadnione. W niniejszym przypadku Stowarzyszenie nie wykazało się należytą dbałością o własne interesy i jak wynika z akt sprawy, pomimo ujawnienia się problemów w kwestii doręczeń korespondencji kierowanej do Stowarzyszenia, w dalszym ciągu jej odbiór kwitują osoby, wskazane przez Stowarzyszenia jako nieuprawnione - odbiór postanowienia Sądu I instancji z dnia 19 listopada 2008 r. potwierdziła swoim podpisem s. Z. Ś. - osoba, która odebrała wezwanie Sądu do uzupełnia braku formalnego skargi.
Powyższe postanowienie Sądu I instancji z dnia 2 marca 2009 r. stało się prawomocne, wobec nie zaskarżenia go do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
W niniejszej sprawie skargę w imieniu Stowarzyszenia podpisał jego Prezes, przy czym z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wynikało, czy był on do tego uprawniony. Wobec tego Sąd pismem z dnia 12 maja 2008 r. wezwał Stowarzyszenie do uzupełnienia, w terminie 7 dni, braku formalnego skargi poprzez nadesłanie pełnego odpisu z KRS, nadając tej czynności rygor odrzucenia skargi.
Korespondencja ta została odebrana dnia 16 maja 2008 r. Zatem terminem dla uzupełnia ww. braku formalnego był okres od dnia 17 maja 2008 r. do dnia 23 maja 2008 r.
Podkreślenia wymaga, że wskazany siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych pisma, w tym wypadku skargi jest terminem ustawowym, nie może być zatem na wniosek strony przedłużany ani skracany, istnieje natomiast możliwość przywrócenia takiego terminu na zasadach ogólnych, wskazanych w art. 85 p.p.s.a i następnych. Z możliwości tej Stowarzyszenie skorzystało, składając wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi - KRS.
Sąd ostatecznie nie przywrócił jednak wnioskowanego terminu (vide: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2009 r.), zatem ostatnim dniem ustawowego, siedmiodniowego terminu do złożenia KRS był dzień 23 maja 2008 r.
Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Jak już Sąd wskazał, w rozpoznawanym przypadku wezwanie Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi doręczono w dniu 16 maja 2008 r. Zatem Stowarzyszenie obowiązane było wykonać przedmiotowe wezwanie do dnia 23 maja 2008 r. Jak wynika z akt sprawy w zakreślonym terminie nie został uzupełniony powyższy brak formalny skargi w postaci nadesłania pełnego odpisu z KRS, wobec czego skarga podlega odrzuceniu.
Sąd mając na względzie powyższe ustalenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.