Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 3 lipca 2012 r., sygn. akt VI SAB/Wa 21/12

Uzasadnienie

W dniu 30 kwietnia 2012 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga L. W. na bezczynność

Komisji Nadzoru Finansowego w zakresie "bezczynności organu, która może doprowadzić do bankructwa Otwartego Funduszu Emerytalnego w Polsce".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Organ uzasadniając swoje stanowisko w zakresie odrzucenia skargi stwierdził, że skarga do Sądu jest niedopuszczalna, bowiem przedmiot skargi nie mieści się w zakresie kontroli działania przewidzianej w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., Nr 270).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi, Sąd bada przede wszystkim jej dopuszczalność. W tym aspekcie chodzi mianowicie o to, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji tych sądów został natomiast doprecyzowany przepisami art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. Wynikają one także ze szczegółowych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają w sprawach w sprawach skarg na:

1. 1. decyzje administracyjne;
2. 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie;
4. 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

1. 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6. akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt. 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8. bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 3 § 3, art. 4 p.p.s.a.).

Jak wynika z powyższego, skarga na bezczynność organów służy w ograniczonym zakresie i może być skutecznie wniesiona, gdy organ nie wydaje w terminach przewidzianych prawem aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a. (decyzji lub postanowień). Skarga na bezczynność służy także wtedy, gdy organ nie podejmuje innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.).

Przed przystąpieniem do badania zasadności skargi na bezczynność Sąd musi rozważyć, czy aktywność organu, której domaga się skarżący mieści się w granicach wyżej przedstawionych, bowiem zaskarżenie bezczynności organu administracji jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności.

W sprawie niniejszej skarga dotyczy bezczynności organu – Komisji Nadzoru Finansowego w zakresie "bezczynności w/w organu, która może doprowadzić do bankructwa Otwartego Funduszu Emerytalnego w Polsce".

Jako że czynność, której podjęcia domaga się skarżący (rozpatrzenie żądania "sprzedaży i kupna akcji wg prognoz" skarżącego), nie jest żadnym z aktów opisanych w art. 3 § 2 pkt 1 – 3 p.p.s.a., kluczową kwestią, dla określenia możliwości poddania niedziałania organu kontroli sądu administracyjnego pozostaje ustalenie, czy żądana aktywność organu mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tj. czy stanowi inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W literaturze podnosi się (vide: m.in. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2004 r., s. 21 - 24, oraz T. Woś /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa, 2008 r., s. 59- 61), że akty lub czynności, o których mowa w powołanym art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. muszą spełniać łącznie następujące przesłanki:

1. a) nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 ww. ustawy,
2. b) muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli,
3. c) muszą mieć charakter zewnętrzny, czyli muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność,
4. d) muszą być skierowane do indywidualnych podmiotów,
5. e) muszą dotyczyć obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa, a więc omawiany akt lub czynność powinny ustalać, stwierdzać, potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa.

Mając na uwadze wymogi powyższe uznać należy, że zwrócenie się przez skarżącego z żądaniem zawartym w piśmie z dnia 30 kwietnia 2012 r. nie wymagało podjęcia żadnego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, bowiem sporne żądanie nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy brak działania Komisji Nadzoru Finansowego w zakresie złożonego przez stronę żądania zawartego w piśmie z dnia 30 kwietnia 2012 r., nie podlegają w ogóle kontroli sądowej.

Skoro niedziałanie organu nie podlegało kontroli sądowej, droga sądowa w niniejszej sprawie była niedopuszczalna. Zatem skarga na bezczynność, polegającą na niepodjęciu przez Komisji Nadzoru Finansowego decyzji, aktu lub innej czynności w wyniku złożonego przez skarżącego pisma z dnia 30 kwietnia 2012 r., podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.