Uzasadnienie
Skarżąca, M. Sp. z o.o., reprezentowana przez radcę prawnego, działając za pośrednictwem organu – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia.
W uzasadnieniu, strona skarżąca podniosła, iż do dnia wniesienia skargi organ nie wydał decyzji w postępowaniu zainicjowanym pismem z dnia [...] stycznia 2010 r., którym to skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej wydaniem w dniu [...] grudnia 2009 r. decyzji znak [...], nakładającej na nią karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia.
W odpowiedzi na skargę wskazano, iż pisma z dnia [...] stycznia 2010 r. i [...] lutego 2010 r. stanowiły odpowiedzi na stanowisko skarżącej spółki zawarte w piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r., nadto podniesiono, iż prace remontowe wykonywane były przez skarżącą bez uzyskania uprzedniej zgody zarządcy drogi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej w dalszej części jako p.p.s.a, zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
inne akty lub czynności niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W myśl § 2 powołanego artykułu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W wypadku skargi na bezczynność uznać należy, że środkami takimi są środki przewidziane w art. 37 § 1 k.p.a.
W niniejszej sprawie skarżąca wniosła skargę na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, nie wzywając tego organu do usunięcia naruszenia prawa, gdyż – powołując się na orzecznictwo NSA – w jej ocenie skarga na bezczynność organu centralnego przysługuje bezpośrednio do sądu administracyjnego.
Należy jednakże zauważyć, iż zgodnie z art. 1 pkt 8 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18), art. 37 § 1 k.p.a. został znowelizowany. Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r., a więc przed datą wniesienia przez stronę skargi na bezczynność - stanowi, iż na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Wskazane wyżej środki prawne, tj. zażalenie do organu wyższego stopnia lub wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, stanowią środki zaskarżenia, w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a., a więc dopiero po ich wyczerpaniu strona może skutecznie wnieść skargę do sądu administracyjnego.
Tymczasem, jak wynika z akt niniejszej sprawy, skarżąca nie dopełniła tego warunku, bowiem nie wezwała - w trybie art. 37 § 1 k.p.a. - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do usunięcia naruszenia prawa.
Należy zauważyć, iż w literaturze wyraźnie przyjmuje się, że w ujęciu znowelizowanego w grudniu 2010 r. przepisu art. 37 § 1 k.p.a. wniesienie skargi na bezczynność lub na przewlekłe prowadzenie postępowania będzie dopuszczalne po złożeniu zażalenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., a w wypadku braku organu wyższego stopnia - po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (tak: m.in. /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2011, wyd. IV).
Należy zatem stwierdzić, iż skarżąca M. Sp. z o.o. z siedzibą w W., nie wyczerpała przysługującego jej trybu zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego i w związku z tym skarga jej podlega odrzuceniu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd działając w oparciu o przepisy art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. - postanowił, jak w sentencji.
Sąd orzekając o zwrocie skarżącej spółce wpisu od skargi działał na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.