Uzasadnienie
W dniu [...] lutego 2010 r. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej skargę na bezczynność tego organu w zakresie przekazania do sądu powszechnego odwołania od decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] dotyczącej ustalenia wysokości opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w zakresie stawki z tytułu zakańczania połączeń głosowych oraz zobowiązania spółki do przedstawiania uzasadnienia wysokości tych stawek w oparciu o ponoszone koszty. Do skargi został załączony dowód wpłaty wpisu sądowego w wysokości 100 złotych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej i poinformował, że w dniu 5 marca 2010 r. przekazał odwołanie skarżącej z dnia 23 grudnia 2009 r. do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przedmiotem skargi jest bezczynność Prezesa UKE w zakresie nie przekazania przez ten organ odwołania skarżącej od decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. do Sądu Okręgowego w W. - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. określającym właściwość rzeczową sądów administracyjnych, sądy wykonując kontrolę działalności administracji publicznej orzekają w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 3 § 3, art. 4 p.p.s.a.).
Skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje administracyjne i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tam gdzie wydawane są pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.) a także wówczas, gdy odrębna ustawa tak stanowi. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Zaznaczyć przy tym należy, iż skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (p. Andrzej Kabat "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz" Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska, Warszawa, 2006 r., str. 30).
Innymi słowy skarga na bezczynność organu przysługuje w sytuacji, w której zobligowany jest on do wydania aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a. i pomimo ciążącego na nim obowiązku pozostaje w zwłoce.
Uwzględniając skargę, zgodnie z art.149 p.p.s.a, Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa (vide: postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r. ONSA i WSA 2004/2/30).
Analizując niniejszą sprawę należy zwrócić uwagę na treść art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne, zgodnie z którym postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego ze zmianami wynikającymi z tej ustawy. Z kolei, jak stanowi przepis art. 206 ust. 2 ww. ustawy, od decyzji w sprawach o ustalenie znaczącej pozycji rynkowej, nałożenie obowiązków regulacyjnych, nałożenia kar oraz od decyzji wydanych w sprawach spornych przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w W. - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Podstawą do nałożenia obowiązków regulacyjnych są postanowienia art. 25 ust. 4 ustawy Prawo telekomunikacyjne.
W doktrynie przyjmuje się zgodnie, iż przepis art. 206 ust. 2 cyt. ustawy należy interpretować z uwzględnieniem postanowień unijnych dyrektyw w sprawach łączności elektronicznej, które traktują wszystkie decyzje w sprawie obowiązków regulacyjnych w jednakowy sposób. Z tego względu uznaje się, iż tryb ustalony w art. 206 ust. 2 w/w ustawy stosuje się do wszystkich decyzji w sprawie obowiązków regulacyjnych, tj. decyzji nakładających, utrzymujących, zmieniających i znoszących te obowiązki (vide: S. Piątek, Prawo telekomunikacyjne. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 1123-1124; podobnie: M. Rogalski /w:/ Zmiany w prawie telekomunikacyjnym. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2006, teza 4 komentarza do art. 206 ust. 2).
Jak stanowi przepis art. 40 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne, Prezes UKE może, zgodnie z przesłankami, o których mowa w art. 25 ust. 4, w drodze decyzji, nałożyć na operatora o znaczącej pozycji rynkowej obowiązek ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty. Art. 40 ust. 2 stanowi, iż operator, na którego został nałożony obowiązek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia Prezesowi UKE uzasadnienie wysokości opłat ustalonych w oparciu o ponoszone koszty. W celu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez operatora, o którym mowa w ust. 1, Prezes UKE może uwzględnić wysokości opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych (art. 40 ust. 3 cyt. ustawy).
Z kolei jak stanowi przepis art. 40 ust. 4 ustawy Prawo telekomunikacyjne, w przypadku, gdy ocena prawidłowości wysokości opłat wykazała rozbieżności w stosunku do opłat stosowanych przez operatora, Prezes UKE może w drodze decyzji nałożyć obowiązek odpowiedniego dostosowania tych opłat. Taki charakter ma decyzja Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2009 r. nakładając na skarżącą między innymi obowiązek dostosowania opłat z tytułu zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej.
Uznać należy, iż przepis art. 40 cyt. ustawy przewiduje nakładanie obowiązku ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty, a także możliwość dalszej ingerencji Prezesa UKE w proces cenotwórczy. Obowiązek regulacyjny określony w art. 40 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne polega na ustalaniu opłat w oparciu o ponoszone koszty, zaś obowiązek, o którym mowa w art. 40 ust. 4 polega na pewnej korekcie, a więc zmianie tego obowiązku polegającego na nałożeniu obowiązku odpowiedniego dostosowania opłat.
Nie budzi wątpliwości, że przekazanie przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej odwołania od własnej decyzji wraz z aktami sprawy do sądu powszechnego nie następuje przez wydanie decyzji bądź postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a.), lecz przez inną czynność. Aby jednak czynność ta mogła być zaliczona do "innych czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., podlegających kognicji sądów administracyjnych, musi być podjęta w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej i dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa powszechnie obowiązującego.
W związku z powyższym wskazać należy, że podstawową przesłanką, warunkującą uznanie aktu lub czynności za akt lub czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wynikającą wprost z tegoż przepisu prawa jest uznanie go za akt z zakresu administracji publicznej. W sytuacji, gdy administracja publiczna wykonuje swoje zadania lub kompetencje w formach niewładczych tj. w formach cywilnoprawnych, to ten zakres działania administracji publicznej nie jest objęty właściwością sądów administracyjnych. Oznacza to, że podstawowym kryterium dla ustalenia właściwości sądów administracyjnych jest kryterium wykonywania kompetencji w formach władczych.
Przekazanie przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej odwołania od jego decyzji do sądu ochrony konkurencji i konsumentów na podstawie art. 47959 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego nie jest czynnością o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, której niedokonanie daje stronie składającej odwołanie, prawo do skargi do sądu administracyjnego na bezczynność określoną w art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2010 r. sygn. II GPS 6/09).
Tym samym sąd administracyjny nie jest właściwym do rozpoznania skargi dotyczącej bezczynności organu w sprawie cywilnej i podjęcia żądanych przez skarżącą działań w oparciu o art. 149 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.