Uzasadnienie
Z. A. (dalej też jako skarżący) złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 roku odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w oparciu o przepis art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.:Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Stosownie do art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, albowiem została ona wniesiona przed wyczerpaniem środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w postępowaniu przed organem.
Sąd podkreślił, że z akt sprawy nie wynika, by skarżący przed wniesieniem skargi do Sądu na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Urząd Patentowy RP, wezwał ten organ do usunięcia naruszenia prawa. Wobec tego skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna i będzie podlegać odrzuceniu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd stwierdził, że ze względu na oczywistą bezzasadność skargi, na podstawie art. 247 p.p.s.a. należało odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy. Przy orzekaniu na podstawie powołanego przepisu Sąd zaznaczył, że nie badał sytuacji finansowej skarżącego i jego możliwości płatniczych.
Na postanowienie Sądu z dnia 3 listopada 2015 roku skarżący wniósł zażalenie, w którym zwrócił się z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego. Następnie skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie żądanych dokumentów.
Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Skarżący otrzymuje emeryturę w wysokości 1 549 zł netto miesięcznie. Skarżący wskazał na zdiagnozowanie u niego choroby [...] oraz trudności z poruszaniem się. Skarżący spłaca pożyczkę bankową w wysokości 287 złotych miesięcznie. Wśród pozostałych miesięcznych wydatków wymienił czynsz (600 złotych), koszty leczenia (200 złotych) i ubezpieczenie (60 złotych). Łącznie oszacował je na kwotę 1 140 złotych. Skarżący na dzień złożenia wniosku dysponował kwotą 1 471 złotych. Skarżący przedłożył także wyciągi z rachunków bankowych.
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje przy tym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a.).
Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
W niniejszej sprawie uznać należy, iż zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż istotnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jedynym dochodem skarżącego, co potwierdza także wyciąg z rachunku bankowego, jest emerytura wynosząca 1 549 złotych miesięcznie. Uwzględnić należy przy tym stan zdrowia skarżącego, pociągający za sobą oczywistą konieczność wydatkowania określonych sum pieniężnych na leczenie. W tej sytuacji nawet dysponowanie przez skarżącego na dzień złożenia wniosku kwotą 1 471 złotych, w kontekście konieczności poniesienia także zwykłych codziennych wydatków bytowych, takich jak żywność czy środki higieniczne, nie powoduje, że skarżący jest w stanie wygospodarować wolne środki na pokrycie kosztów postępowania sądowego.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację majątkową skarżącego, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Tym samym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.