Uzasadnienie
W dniu 12 stycznia 2009 r. skarżący J. O. – działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych grzywny z tytułu niezastosowania się do wskazanego w art. 54 § 2 p.p.s.a. ustawowego terminu przekazania do Sądu jego skargi z dnia 13 października 2008 r. na bezczynność Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w przedmiocie wpisu na listę radców prawnych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż skarga dotarła do ww. organu w dniu 23 października 2008 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się w aktach VI KO/Wa 371/08). Zatem, organ od tego dnia miał 30 dni na jej przekazanie do tutejszego Sądu wraz z odpowiedzią i aktami sprawy.
Dnia 13 października 2008 r. skarżący złożył bezpośrednio do Sądu skargę na bezczynność ww. organu. Sąd zarejestrował skargę pod sygn. akt VI KO/Wa 371/08 i przekazał ją według właściwości do Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych. Korespondencję zawierającą wskazaną skargę na bezczynność organ odebrał w dniu 23 października 2008 r. Jak wynika z akt sprawy sygn. VI KO/Wa 371/08 do dnia dzisiejszego organ nie przekazał ww. skargi na bezczynność wraz z odpowiedzią i aktami sprawy do Sądu.
Wobec tego Sąd przekazał do organu przedmiotowy wniosek o wymierzenie grzywny z prośbą o ustosunkowanie się do niego (pismo z dnia 17 lutego 2009 r. k.15 akt VI SO/Wa 1/09).
W odpowiedzi organ stwierdził, że nie był w stanie rozpatrzeć odwołania skarżącego od uchwały Okręgowej Rady Radców Prawnych w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., odmawiającej wpisania go na listę radców prawnych, gdyż akta tej sprawy znajdowały się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...]. Nadto wskazał, że poczyniono starania o uzyskanie kopii akt skarżącego w celu rozpoznania odwołania.
Sąd pismem z dnia 13 marca 2009 r. (k. 20 akt VI SO/Wa 1/09) zwrócił się do Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z zapytaniem, kiedy będzie w stanie przekazać skargę na bezczynności wraz z odpowiedzią i aktami sprawy.
W odpowiedzi organ wskazał, że rozpatrzył w dniu 19 marca 2009 r. odwołanie skarżącego od ww. uchwały, jednakże jeszcze nie przekazał rozstrzygnięcia do skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, którego działalnie jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Jak stanowi przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Z akt sprawy sygn. VI KO/Wa 371/08 wynika jednoznacznie, iż skarżący w dniu 13 października 2008 r. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ww. skargę na bezczynność. Skargę tą Sąd przekazał według właściwości do organu, który otrzymał ją w dniu 23 października 2008 r. Zatem od dnia 24 października 2008 r. rozpoczął bieg ustawowy termin trzydziestu dni do przekazania tej skargi przez organ do Sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Ostatnim dniem terminu był 24 listopada 2008 r. Do dnia dzisiejszego rzeczone dokumenty nie zostały przekazane do Sądu.
Z akt sprawy sygn. VI SO/Wa 1/09 wynika, że organ dnia 19 marca 2009 r. rozpoznał odwołanie skarżącego od ww. uchwały Okręgowej Rady Radców Prawnych w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. – poinformował o tym Sąd pismem z dnia 20 marca 2009 r. Wobec tego jest w posiadaniu bądź oryginałów, bądź poświadczonych za zgodność z oryginałami akt sprawy, których brak był powodem nieprzekazania do Sądu skargi skarżącego z dnia 13 października 2008 r. na bezczynność Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych.
Powyższe okoliczności zdaniem Sądu dowodzą, że organ w chwili otrzymania w dniu 23 października 2008 r. skargi na bezczynność mógł bez przeszkód – bowiem w końcu to zrobił, uzyskać akta sprawy i przekazać je do tutejszego Sądu wraz z odpowiedzią na skargę.
W ocenie Sądu sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. nakazuje przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany - dyscyplinująco-restrykcyjny. Na przyjęcie wyłącznie dyscyplinującego charakteru takiej grzywny nie pozwala dyspozycja tego przepisu w zestawieniu z art. 54 § 2 p.p.s.a. Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. stwierdzenie "W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" - oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Jednakże "sąd (...) może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, i właśnie to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2005, s. 259; tak również: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA z 2006 r., nr 6 poz. 156).
Mając na względzie powyższe, ustosunkowując się do argumentów przedstawionych przez organ Sąd stwierdził, iż nie są one uzasadnione, gdyż przy zachowaniu należytej staranności Prezydium mogło uzyskać akta sprawy w formie ich kserokopii poświadczonych za zgodność z oryginałami i przekazać je do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę – nawet gdyby nie był w stanie dochować trzydziestodniowego terminu. Zdaniem Sądu w niniejszym przypadku organ dopuścił się naruszenia art. 54 § 2 p.p.s.a. pomimo, iż mógł podjąć starania, ażeby dochować obowiązku przekazania akt sprawy wraz ze skargą i odpowiedzią na nią, nawet nie dochowując ustawowego terminu trzydziestu dni.
Przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, iż grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 lutego 2009 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2008 r. (MP Nr 9, poz. 112) przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2008 r. wyniosło 2.943,88 złotych.
Sąd wymierzył Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych grzywnę w wysokości czterokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2008 r., tj. w wysokości 11.775,52 złotych.
W rozpoznawanej sprawie na wysokość wymierzonej grzywny miało wpływ to, że przed rozpatrzeniem przedmiotowego wniosku organ ostatecznie nie wypełnił ustawowego obowiązku przekazania akt sprawy wraz ze skargą i odpowiedzią na nią do Sądu, mimo, że jest w ich posiadaniu. Nadto Sąd uwzględnił czas, jaki upłynął od wniesienia skargi – 23 października 2008 r. do dnia orzeczenia o wymierzeniu grzywny (cztery miesiące) oraz to, że organ nie uzasadnił dostatecznie powodów niedotrzymania zarówno ww. terminu, jak i powodów, dla których nie przekazał Sądowi ww. dokumentów. W ocenie Sadu nie uzasadniał tego fakt, że akta sprawy znajdowały się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...]. Prezydium zdaniem Sądu mogło sporządzić kserokopię owych akt i po poświadczeniu ich za zgodność z oryginałami przekazać ostatecznie do tutejszego Sądu, celem rozpoznania skargi na bezczynność.
W konsekwencji Sąd uznał, że adekwatne do stopnia zaniedbania obowiązków przez organ w niniejszej sprawie jest wymierzenie grzywny w wysokości zbliżonej do połowy granicy jej wymiaru, ustalonej przepisem art. 154 § 6 p.p.s.a. Orzeczona grzywna stanowić powinna – w ocenie Sądu – należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.
Zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę stu złotych z tytułu uiszczonego wpisu od wniosku, Sąd działał na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a.