Uzasadnienie
Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją wydaną [...].02.2011 r. utrzymał w mocy v decyzję Zakładu oddział ZUS w [...] wydaną [...] grudnia 2010r. na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, wydaną po wznowieniu postępowania, odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznych z dn. [...].12.2000r., z dnia [...].01.2001 r. z dn.[...].01.2001r. i z dnia [...] 09.2001r.dmawiających v E. B. prawa do zasiłku chorobowego.
Organ podkreślił, że na te decyzje E. B. wniosła odwołania do sądu powszechnego. Sąd okręgowy w [...] [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 23.09 2003r. oddalił odwołanie na powyższe decyzje, a Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 15.02.2005r. oddalił apelację od wyroku sądu okręgowego.
Odnosząc się do wniosku E. B. organ podał, że poinformował wnioskującą o możliwości dostarczenia nowych dowodów mających wpływ na rozpoznanie sprawy. Ponieważ przeprowadzone postępowanie nie ujawniło żadnych nowych okoliczności ani dowodów w sprawie w ocenie organu brak było podstaw do uchylenia decyzji ostatecznych na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła E. B.. Wnosząc o uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz decyzji objętych wnioskiem, a także zasądzenia na jej rzecz zasiłku chorobowego za okresy objęte decyzjami wraz z ustawowymi odsetkami skarżąca zarzuciła organom naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 i 5 kpa., art. 83 a ust 1 i 3,l art. 14 ust 2 pkt 2 i art. 24 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 6 ust 3, § 9ust 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z 9 czerwca 1998r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa kognicję sądów administracyjnych, wskazując katalog aktów prawnych i czynności z zakresu administracji publicznej które mogą być przedmiotem skargi. Stosownie do treści tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
oraz w sprawach w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga iż nie wszystkie sprawy dotyczące relacji o charakterze administracyjnym (publicznoprawnym) zostały poddane przez ustawodawcę kognicji sądów administracyjnych. Istnieją bowiem od tej zasady wyjątki mające swoje umocowanie w przepisach rangi ustawowej.
Z treści art. 180 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego wynika, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu ale tylko wówczas, gdy przepisy szczególne dotyczące ubezpieczeń nie ustalają odmiennych zasad postępowania w tych sprawach.
Takimi szczególnymi przepisami jest regulacja zawarta w ustawie z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), która w art. 83 ust. 2 przewiduje zaskarżenie do sądu powszechnego decyzji podejmowanych przez organ rentowy w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Reguła ta znajduje zastosowanie również w odniesieniu do decyzji wydawanych (jak w niniejszej sprawie) na podstawie art. 83a ust. 2 tej ustawy, zgodnie z którym decyzje ostateczne Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu mogą być z urzędu przez Zakład uchylone, zmienione lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Należy podkreślić, że takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów w dniu 23 marca 2011r. (sygn. I UZP 3/10 Lex nr 738185).
Należy nadto podkreślić że powoływany art. 83 a ustawy przewiduje możliwości ponownego ustalenia na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu prawa lub zobowiązania stwierdzonego ostateczną decyzją Zakładu w sytuacji jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawnione nowe okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji mające wpływ na to prawo lub zobowiązanie w sytuacji gdy sprawy te zostały rozstrzygnięte orzeczeniem właściwego sądu.
W takiej sytuacji na podstawie ujawnionych dowodów lub okoliczności wydaje we własnym zakresie decyzję przyznającą prawo lub określającą zobowiązanie jeżeli jest to korzystne dla zainteresowanego, albo występuje do właściwego sądu z wnioskiem o wznowienie postępowania przed tym organem, gdy z przedłożonych dowodów lub ujawnionych okoliczności wynika że prawo nie istnieje lub zobowiązanie jest wyższe niż określone w decyzji.
W sprawie w której wydana została decyzja w zakresie indywidualnej sprawy ubezpieczeniowej, właściwy jest s ad powszechny także w zakresie, w którym organ rentowy korzysta (lub odmawia) z możliwości przewidzianej w art. 83a ust. 2 i 3 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych bowiem sądy administracyjne są właściwe wyłącznie w zakresie kontroli decyzji administracyjnych, o których mowa w ust. 4 art. 83 ustawy.
Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji postanowienia.