Uzasadnienie
J. K. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r., Nr [...], znak: [...], w której organ stopnia wojewódzkiego utrzymał w mocy decyzję Starosty T. z dnia [...] maja 2002 r., Nr [...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi - Urzędowi Gminy Z. - pozwolenia na budowę gminnej oczyszczalni ścieków wraz z obiektami towarzyszącymi na działce nr ewid. [...] położonej w S. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji stwierdzając w uzasadnieniu, że kwestionowana przez J. K. decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r., Nr [...], znak: [...], była przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wyrokiem z dnia 14 listopada 2003 r., sygn. akt II SA/Wr 2046/02, wydanym w sprawie ze skargi G. K. i M. K., Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu oddalił skargę Pani G. K. i Pani M. K. na w/w decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r., Nr [...], znak: [...], w przedmiocie pozwolenia na budowę gminnej oczyszczalni ścieków wraz z obiektami towarzyszącymi.
Oznacza to, zdaniem organu, że sprawa zgodności decyzji z prawem nie może być wobec tego ponownie badana ani przez organ administracji ani przez sąd administracyjny, a ciążący na organie administracji obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu. Wynikający bowiem z wyroku sądu przymiot "prawomocności" decyzji zamyka organom administracji możliwość badania jej pod względem zgodności z prawem w rozumieniu art. 156 § 1 Kpa.
Biorąc pod uwagę powyższe Główny Inspektor Nadzoru budowlanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek złożony przez J. K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2006r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002r.
Zdaniem organu, oddalenie przez sąd administracyjny skargi na decyzję objętą wnioskiem o stwierdzenie nieważności, zamyka organowi drogę do stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia, w sytuacjach, gdy przyczyny wadliwości mogły być zbadane przez NSA. Po wyroku oddalającym skargę niedopuszczalne więc byłoby stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, albowiem sąd z urzędu powinien ustalić, czy występują okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności w myśl art. 156 § 1 kpa.
Po wydaniu przez sąd administracyjny wyroku oddalającego skargę na decyzję administracyjną niedopuszczalne jest prowadzenie przez organy administracji postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zatem, zdaniem organu, w niniejszej sprawie należało odmówić wszczęcia postępowania.
Zdaniem skarżącego odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r., jest nieuzasadniona. Nie kwestionując faktu, iż sprawa była już badana przez Sąd Administracyjny, zdaniem skarżącego, nie ma przepisu, który z urzędu nakazywałby sądowi z urzędu brać pod uwagę nieważność kontrolowanej decyzji. Skarżący podnosi, że Sąd wprawdzie nie jest związany granicami skargi, ale nie oznacza to, że z musi z urzędu zbadać całą sprawę. Sąd jedynie może wyjść poza granice skargi, zarówno co do zakresu zaskarżenia, jak i podniesionych zarzutów, ale nie ma takiego obowiązku.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Legitymację do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma strona (art. 157 § 2 kpa), a więc podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy ta decyzja (art. 28 kpa).
W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok z dnia 13 marca 1997 r., I SA 1668/96, wyrok z dnia 27.01.1999 I SA 1114/98) oraz doktryny (zob. B. Adamiak, J. Borkowski: Polskie postępowanie administracyjne, wyd. 4, Warszawa 1997, s. 236) odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji (art. 157 § 3 kpa) może mieć miejsce wtedy, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie, albo gdy wniosła je strona nie mająca zdolności do czynności prawnych. Organ nie może natomiast odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, motywując odmowę brakiem podstaw prawnych do tego stwierdzenia lub wskazując taką podstawę.
W danym wypadku odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uzasadniona została faktem, że kwestionowana przez J. K. decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2002 r., Nr [...], była przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić. W sprawie bezsporne jest,że wniosek został złożony przez stronę. Brak było zatem podstaw do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Kwestia natomiast, czy zachodzą tu przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji, jest sprawą wtórną i nie może stanowić przesłanki odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, na co wskazano wyżej.
Brak podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji, określonych w art. 156 § 1 kpa, organ może wykazać dopiero po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego - w decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji (o ile ewentualność taka zachodzi).
Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik (rozstrzygnięcie) sprawy.
Powyższy wyrok wydany został na podstawie art. 145 § 1 pkt lc ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /.
Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.