Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] wydanym dnia [...] stycznia 2006 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie przystąpienia do użytkowania inwestycji pod nazwą "budowa w pasie drogi wojewódzkiej nr [...] zjazdów dla stacji paliw na działce nr ew. [...] w [...]" – do czasu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w pasie drogowym.
Ponieważ w dniu [...] lutego 2006 r. Wojewoda [...] decyzją nr [...] odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. o pozwoleniu na budowę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] wydanym dnia [...] marca 2006 r. na podstawie art. 97 § 2 kpa podjął z urzędu zawieszone postępowanie, ponieważ ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł B. D. podnosząc, że złożył odwołanie od decyzji nr [...] wydanej przez Wojewodę [...] i podjęcie postępowania przed zakończeniem postępowania odwoławczego jest przedwczesne.
Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem znak [...] wydanym dnia [...] kwietnia 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie zażaleniowe.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż zgodnie z art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie zjazdów jest wyłącznie inwestor. Ponieważ B. D. nie jest stroną postępowania koniecznym było umorzenie postępowania zażaleniowego.
Skargę na powyższe postanowienie do Sądu Administracyjnego wniósł B.D..
Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, skarżący podał, że nie zostało zakończone postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę zjazdów z czego wynika, że nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania prowadzonego w sprawie wydania pozwolenia na ich użytkowanie.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zdaniem składu orzekającego zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji zapadły z naruszeniem przepisów o właściwości, co stanowi przesłankę do stwierdzenia ich nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
Jak wynika z akt sprawy kontrolowane postanowienia zostały wydane w postępowaniu prowadzonym w sprawie przystąpienia do użytkowania zjazdów w pasie drogi wojewódzkiej – do stacji paliw na działce nr ew. [...] w [...].
W pierwszej instancji postępowanie było prowadzone przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który zdaniem Sądu, nie był organem właściwym do jego prowadzenia.
Dla określenia jaki organ jest właściwy do prowadzenia w pierwszej instancji postępowania w sprawie budowy, czy użytkowania zjazdów z drogi publicznej wojewódzkiej istotne znaczenie ma określenie pojęcia "zjazdu".
W ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych określono, co należy rozumieć przez drogę, pas drogowy, nie określono natomiast, co należy rozumieć przez "zjazd".
Dopiero ustawa z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych i o zmianie niektórych innych ustaw, określała iż "zjazd" jest to połączenie drogi publicznej z nieruchomością położoną przy drodze, stanowiące bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z definicji zjazdu zamieszczonego w powyższej ustawie wynika, że zjazd nie jest częścią drogi lecz jedynie miejscem dostępu do drogi publicznej.
Właściwość wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego, jako organu I instancji, określona została w art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego poprzez odesłanie do art. 82 ust. 3 i 4 tejże ustawy, to jest do przepisu określającego kompetencje wojewody do działania w pierwszej instancji jako organu administracji architektoniczno - budowlanej. Do tych kompetencji należą więc m.in. sprawy dotyczące dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz z obiektami i urządzeniami służącymi do utrzymania tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa drogowego sieciami uzbrojenia terenu - niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w odniesieniu do dróg ekspresowych i autostrad - wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych, pojazdów i przesyłek.
Według definicji "zjazdu" zawartej w art. 3 pkt 3 ustawy o drogach publicznych "zjazd" nie jest częścią drogi publicznej. Okoliczność ta ma zasadnicze znaczenie dla określenia organu właściwego do rozpoznawania w pierwszej instancji sprawy użytkowania zjazdu z drogi publicznej wojewódzkiej.
Uwzględniając wymienioną wyżej definicję "zjazdu", zdaniem Sądu, stwierdzić należy, iż: organem nadzoru budowlanego właściwym do rozpoznania w pierwszej instancji w sprawie użytkowania zjazdu z drogi publicznej wojewódzkiej od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 14 listopada 2003 roku o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 200, poz.1953) – tj. od dnia 9 grudnia 2003 r. jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego.
Należy podkreślić, że przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, organy z urzędu muszą przestrzegać swojej właściwości (art. 19 kpa), a przypadki legalnego wykroczenia poza właściwość są ściśle określone w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego (np. art. 23, art. 100 § 2 kpa).
Wydanie w niniejszej sprawie postanowień w prowadzonym postępowaniu w sprawie użytkowania zjazdów w pasie drogi wojewódzkiej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (jako organu I instancji) i w postępowaniu odwoławczym przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nastąpiło z naruszeniem przepisów o właściwości, co stanowi przesłankę do stwierdzenia ich nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, art. 134 § 1, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.