Uzasadnienie
Pismem z dnia 12 kwietnia 2011 r. L. D. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej podwyższenia otrzymywanej renty. Skarżący dołączył dokumentację choroby oraz opisał swoją sytuację materialną i życiową.
Zarządzeniem z dnia 6 maja 2011 r. zwrócono się do skarżącego o sprecyzowanie, czy jego pismo z dnia 12 kwietnia 2011 r. stanowi skargę do sądu administracyjnego. Jeżeli jest to skarga należało wskazać przedmiot skargi (numer i datę zaskarżonej decyzji lub postanowienia i organ, który je wydał, ew. jeżeli skarga dotyczy bezczynności organu – należało wskazać organ, który pozostaje w bezczynności). Zarządzenie należało wykonać w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.
Pismem z dnia 26 maja 2011 r. skarżący sprecyzował, że jego skarga dotyczy działania Ministra Sprawiedliwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję:
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), powoływanej w dalszej części uzasadnienia w skrócie: p.p.s.a, zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne akty lub czynności niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach,
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 a. Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Należy zauważyć, że zgodnie z przytoczonymi przepisami, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne, niż decyzje administracyjne i postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.).
Z powyższego wynika, że akty lub czynności podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, winny mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatni warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (tak m.in. /w:/ postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 265/07).
Powyższe wskazuje, że czynność z zakresu administracji publicznej może podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego jedynie, gdy z jej treści wynika przyznanie stronie uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków, a czynności te wynikają z władczego działania organu.
Przedmiotem skargi na gruncie niniejszej sprawy jest działanie Ministra Sprawiedliwości polegające na przekazaniu Prezesowi Sądu Rejonowego w W. korespondencji skarżącego z dnia 27 grudnia 2010 r. celem zajęcia stanowiska i udzielenia stosownej odpowiedzi. W związku z kolejnymi pismami skarżącego wyjaśniono, iż Minister Sprawiedliwości w ramach nadzoru administracyjnego nie posiada uprawnień do zmieniania czy uchylania czynności egzekucyjnych dokonywanych przez komornika, gdyż takie uprawnienia posiada jedynie Sąd. Sprawowany natomiast przez Ministra Sprawiedliwości nadzór administracyjny nie może wkraczać w dziedzinę, w której sędziowie są niezawiśli, a więc ingerować w tok postępowań sądowych. Wskazano, że tylko sąd odwoławczy lub Sąd Najwyższy władny jest oceniać orzeczenia sądów niższej instancji i dokonywać ewentualnej ich zmiany.
W ocenie Sądu powyższa czynność nie może zostać uznana za "inne czynności", w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W świetle powyższego stwierdzić należy, że działanie Ministra Sprawiedliwości polegające na przekazaniu wniosku skarżącego do właściwego do jego rozpoznania Sądu Rejonowego oraz udzielenie stosownych wyjaśnień i informacji nie jest ani postanowieniem ani decyzją administracyjną, ani czynnością lub aktem z zakresu administracji publicznej określonymi w art. 3 § 2 p.p.s.a. podlegającym kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.