Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007r., znak: [...], po wznowieniu postępowania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. na podstawie art. 104 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 2000r. poz. 1071, z późn. zm.) zwanej dalej kpa odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] kwietnia 2006r., znak: [...], którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego B. z dnia [...] marca 2006r., znak: [...] w przedmiocie nakazania G. i B.D. wykonania remontu kapitalnego instalacji sanitarnej w lokalu mieszkalnym nr [...] (na I piętrze) w budynku mieszkalnym jednorodzinnym (dwulokalowym), usytuowanym przy ul. S. w B. G. i B.D. wystąpili do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z wnioskiem z dnia 12 lutego 2007r. (uzupełnionym pismem z dnia 28 marca 2007r.) o wznowienie postępowania w w/w sprawie wskazując, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji (tj. 25 kwietnia 2006r.) nie znane organowi który ją wydał, powołując się na ustalenia zawarte w ekspertyzie technicznej – "W zakresie przyczyny zalania w pomieszczeniu lokalu mieszkalnego w B. ul. S." z dnia 15 stycznia 2007r. opracowanej przez mgr inż. W.K.
W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2007r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wyjaśnił, iż wznowienie postępowania jest postępowaniem nadzwyczajnym, szczegółowo opisanym w art. 145-153 kodeksu postępowania administracyjnego.
W art. 145 § 1 tejże ustawy enumeratywnie określono przypadki, kiedy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, w szczególności pkt 5 stanowi, iż wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję.
W przedmiotowej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2007r. dokonał oceny przedmiotu sprawy z uwzględnieniem ekspertyzy technicznej z dnia 15 stycznia 2007r. i stwierdził, iż G. i B.D. nie przedłożyli nowych istotnych dowodów w sprawie złego stanu technicznego instalacji sanitarnej w lokalu mieszkalnym nr [...] (na I piętrze), istniejących w dniu wydania ostatecznej decyzji w sprawie i mogących mieć wpływ na dokonane wcześniej rozstrzygniecie.
Wyżej wskazana ekspertyza mgr inż. W.K., na którą powołują się G. i B.D. nie może stanowić takiego dowodu, gdyż opiera się jedynie na domniemaniu, iż to właściciel lokalu mieszkalnego nr [...] (na parterze) – J.K. "sam stworzył sobie zagrożenie wystąpienia przecieków z instalacji". Według oceny autora w/w ekspertyzy właściciel lokalu nr [...] wcześniej prowadził roboty remontowe we własnym lokalu (m.in. wykonał podwieszany sufit w łazience), w związku z czym mógł w czasie realizacji prac, uszkodzić połączenia przewodów lub złączek podstropowych w istniejącej instalacji sanitarnej.
W związku z powyższym brak jest, zdaniem organu, podstaw prawnych do uchylenia ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2006r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2007r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania G. i B.D. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2007r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa, gdyż G. i B.D. nie przedłożyli nowych, istotnych dowodów w sprawie złego stanu technicznego instalacji sanitarnej w lokalu mieszkalnym nr [...] (na I piętrze) istniejących w dniu wydania ostatecznej decyzji w sprawie i mogących mieć wpływ na dokonane wcześniej rozstrzygnięcie. Takiego dowodu nie może stanowić ekspertyza techniczna z dnia 15 stycznia 2007r.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, iż wznowienie postępowania jest trybem nadzwyczajnym, w którym można dochodzić wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznych decyzji. Jednak jest to postępowanie szczególne, stanowiące odstępstwo od zasady stabilności decyzji administracyjnych, które szczegółowo zostało określone w kodeksie postępowania administracyjnego. Art. 145 § 1 kpa wyczerpująco wylicza podstawy wznowienia postępowania nie dopuszczając wykładni rozszerzającej.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, przy czym w/w przepis wymaga kumulatywnego spełnienia wszystkich wymienionych w nim przesłanek.
Okoliczności faktyczne i dowody, o którym mowa w komentowanym przepisie, muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej. Podstawą wznowienia postępowania nie mogą być okoliczności i dowody, które powstały po wydaniu decyzji ostatecznej. Organ powołał się ponadto na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2001r. sygn. akt I SA 1788/99, Lex nr 75514, iż za nowe okoliczności i dowody nie można uznać wydanych w późniejszym czasie opinii biegłych lub aneksów do tych opinii.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli G. i B.D.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm.)
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
Przede wszystkim należy podkreślić, iż wznowienie postępowania to instytucja stwarzająca możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadą prawną. Instytucja ta, stanowi wyłom w zasadzie trwałości decyzji administracyjnych określonej w art. 16 kpa. Katalog podstaw prawnych wznowienia wymieniony jest w art. 145 § 1 kpa i ma charakter zamknięty, co oznacza, iż wznowienie postępowania nie jest dozwolone z jakichkolwiek innych przyczyn.
Po przeprowadzeniu postępowania, określonego w art. 149 § 2 kpa, organ właściwy do wznowienia postępowania wydaje decyzję, w której zgodnie z art. 151 kpa:
- a) odmawia uchylenia decyzji ostatecznej, gdy stwierdzi brak podstaw do tego z mocy art. 145 § 1 kpa,
- b) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi wystąpienie podstaw do jej uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 kpa i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy,
- c) wydaje decyzję stwierdzającą niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem, w wypadku gdy wystąpiła jedna z przesłanek niedopuszczalności uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 146 § 1 i 2 kpa).
W przedmiotowej sprawie należy się zgodzić ze stanowiskiem organów obu instancji, iż G. i B.D. nie przedłożyli nowych, istotnych dowodów w sprawie złego stanu technicznego instalacji sanitarnej w lokalu mieszkalnym nr [...] (na I piętrze) istniejącym w dniu wydania ostatecznej decyzji w sprawie i mogących mieć wpływ na dokonanie wcześniejszego rozstrzygnięcia.
Takiego dowodu nie może stanowić Ekspertyza Techniczna – "W zakresie przyczyny zalania w pomieszczeniu lokalu mieszkalnego w B. ul. S. z dnia 15 stycznia 2007r. opracowana przez mgr inż. W.K. ze względu na fakt, iż za nowe okoliczności i dowody nie można uznać wydanych w późniejszym czasie opinii biegłych lub aneksów do tych opinii. Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 kpa jest przede wszystkim zaistnienie przesłanek z art. 145 § 1 kpa, a dopiero potem wyniki postępowania co do istoty sprawy. Nawet prawidłowe ustalenie co do istoty sprawy nie mogą decydować o uchyleniu decyzji – jeżeli nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 kpa. Przepisy o wznowieniu postępowania, regulujące nadzwyczajny tryb uchylania decyzji ostatecznych, a stanowiące wyłom w zasadzie trwałości decyzji określonej w art. 16 kpa nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Uchylenie decyzji ostatecznej na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa – bez przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia, bądź też po przeprowadzeniu takiego postępowania z wynikiem negatywnym – rażąco narusza zasadę trwałości decyzji oraz przepisy regulujące ten tryb postępowania – co prowadzi do wady takiej decyzji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2001r. sygn. akt I SA 1788/99, Lex nr 75514).
Okoliczności faktyczne i dowody, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, muszą istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej, jednakże nie były one znane organowi, który wydał decyzję. Podstawą wznowienia postępowania nie mogą być okoliczności faktyczne i dowody, które powstały po wydaniu decyzji ostatecznej.
W szczególności więc nie może być nowym dowodem ekspertyza z dnia 15 stycznia 2007r. przedłożona przez skarżących przy wniosku o wznowienie postępowania. Również okoliczności, na które powołuje się wyżej wskazana ekspertyza znane były organowi w dniu wydania decyzji z dnia [...] marca 2006r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego B. wskazał bowiem w uzasadnieniu tej decyzji, że przyczyny i skutki zalania łazienki mieszkania nr [...] zostały jednoznacznie określone w ekspertyzie technicznej opracowanej przez rzeczoznawcę T.N. Organowi znana więc była, podana w tej opinii okoliczność, że wanna, umywalka i zlewozmywak zainstalowane na piętrze w mieszkaniu skarżących są podłączone do pionu kanalizacyjnego przewodami biegnącymi pod sufitem w łazience lokalu znajdującego się piętro niżej. W lokalu o numerze [...], w celu podniesienia estetyki łazienki został wykonany strop podwieszony zakrywający rury i instalację kanalizacyjną skarżących.
Ekspertyza inżyniera N., na której oparł się organ, jako przyczynę zalewania lokalu nr [...] wskazała wieloletnie użytkowanie rur kanalizacyjnych wykonanych z PCV, w których nastąpiły pęknięcia. Z uwagi na stan techniczny instalacji wskazano konieczność jej wymiany, z zastosowaniem syfonów nadstropowych, a więc poza lokalem nr [...]. i włączenie się do pionu kanalizacyjnego powyżej stropu międzykondygnacyjnego.
Ekspertyza przedłożona przez skarżących przy wniosku o wznowienie postępowania nie zawiera więc nowych okoliczności, a jedynie dokonuje oceny okoliczności znanych organowi w chwili wydania decyzji z dnia [...] marca 2006r. w odmienny sposób.
Mianowicie ekspertyza z dnia 15 stycznia 2007r. zawiera stwierdzenie, że rozszczelnienie złącza podstropowego przyborów sanitarnych nastąpiło nie wskutek eksploatacji, lecz w czasie wykonywania sufitu podwieszonego w lokalu nr [...]. Opinia ta zawiera domniemanie, że realizacja prac remontowych i modernizacyjnych instalacji nastąpiła w niewłaściwy sposób, gdyż nie zakończono jej próbą szczelności z przyborów pierwszego piętra, a prace naprawcze po zalaniu określały przyczynę zalania, jako rozłączenie lub rozszczelnienie instalacji wskutek wykonanych prac.
Zaznaczyć należy, że opinia mgr inż. W.K. została wydana bez przeprowadzenia oględzin i pomiarów w lokalu nr [...] (na parterze) z powodu nieobecności użytkownika w lokalu.
W każdym jednak razie, skoro opinia ta zawiera jedynie odmienną ocenę okoliczności faktycznych znanych organowi uprzednio, nie spełnia ona przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Wobec zaś braku przesłanki wznowieniowej organ nie miał możliwości ponownej oceny merytorycznej decyzji ostatecznej z dnia [...] kwietnia 2006r.
W świetle powyższego stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007r., znak: [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2007r., znak: [...] została wydana zgodnie z prawem, dlatego w tym stanie rzeczy skarga, jako bezprzedmiotowa, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).