Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2002r. nr [...], działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 i art. 126 k.p.a., w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2001 r. sygn.akt IV SA 1519/99, 1599/99, po rozpatrzeniu wniosku M. C. z dnia 5 stycznia 1998r., odmówił uchylenia postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] maja 1995r. utrzymującego w mocy postanowienie Prezydenta m. [...] z dnia [...] marca 1995r. o wykonaniu zastępczym na koszt zobowiązanych rozbiórki części budynku zlokalizowanego przy ulicy P. w [...] do dwóch kondygnacji.
Powyższym wnioskiem M. C. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem wymienionych wyżej postanowień, motywując to zaistnieniem nowej okoliczności faktycznej, jaką są zeznania W. O., jakie złożył on przed Sądem Wojewódzkim w [...] w sprawie sygn.akt [...].
W ocenie organu, ponieważ zeznania W. O. w Sądzie Wojewódzkim miały miejsce w roku 1996r., a postanowienie kończące postępowanie wydał Wojewoda [...] w dniu [...] grudnia 1993r, to okoliczność jaką stanowią ww. zeznania nie stanowi przesłanki o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. C. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o całkowite odstąpienie od realizacji postanowienia Prezydenta Miasta [...] o wykonaniu zastępczym. W ocenie odwołującego przemawia za tym treść art. 154 kpa z uwagi na interes społeczny i słuszny interes właścicieli budynku.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2002r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ odwoławczy uznał, iż organ I instancji zasadnie orzekł, iż w sprawie nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał postanowienie, a zatem brak jest przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. C. zarzucił sprzeczność zaskarżonego postanowienia z decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z tej samej daty co zaskarżone postanowienie, wydaną w tej samej sprawie.
Wniósł o uchylenie wszystkich decyzji i postanowień związanych z zabudową domu mieszkalnego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sytuacji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które podnosiła w skardze strona. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której podstawę rozstrzygnięcia stanowią okoliczności, które Sąd winien wziąć pod uwagę z urzędu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie były postanowienia organów administracji wydane w trybie wznowieniowym.
Postępowanie o wznowienie postępowania stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano, było dotknięte jedną z wad przewidzianych w art. 145 § 1 kpa. Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, w wyniku którego może nastąpić zmiana bądź uchylenie decyzji ostatecznej organu. Odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznej, o której jest mowa w art. 16 § 1 k.p.a., nakłada na organ administracji obowiązek szczególnie starannego prowadzenia postępowania administracyjnego, stosownie do przepisów rozdziału 12 Kodeksu. Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem sformalizowanym, składającym się z kilku etapów. Pominięcie któregokolwiek etapu stanowi naruszenie przepisów procedury administracyjnej, a ponadto powoduje, iż nie można uznać, iż sprawa została rozpatrzona w sposób właściwy.
Postępowanie o wznowienie postępowania składa się z dwóch faz: w fazie pierwszej organ właściwy do rozpoznania wniosku (art. 150 kpa) bada legitymację osoby składającej wniosek, a więc czy jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, czy wniosek ten dotyczy decyzji ostatecznej, czy podanie o wznowienie zostało złożone w terminie, o jakim mowa w art. 148 § 1 i § 2 kpa, oraz czy podane we wniosku przyczyny mieszczą się w kategorii podstaw do wznowienia wymienionych w art. 145 § 1 kpa, w drugiej fazie rozstrzyga sprawę o wznowienie co do jej istoty.
Badanie sprawy w zakresie określonym w art. 151 § 1 kpa, jak i w art. 151 § 2 kpa może zatem nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a.
W niniejszej sprawie, organy pominęły jeden z etapów postępowania jakim jest wydanie postanowienia o wznowieniu. Odmowa w tej sytuacji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. uchylenia postanowienia ostatecznego Wojewody [...] z powodu niezasadności wskazanej przez skarżącego przesłanki wznowienia narusza przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Ocena przyczyn wznowienia postępowania bez wydania postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna. Ustalenie, czy występują podstawy wznowienia postępowania wymienione w art. 145 § 1 kpa, może nastąpić wyłącznie w postępowaniu rozpoznawczym, zgodnie z treścią art. 149 § 2 kpa. W związku z tym rozstrzygnięcie o braku podstaw wznowienia postępowania w postanowieniu wydanym na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa stanowiło naruszenie zarówno art. 149 § 2, jak i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.(zob. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 1998r. sygn.akt SA/Lu 551/97, LEX nr 33395)
Powyższe naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego powodują, że zaskarżone postanowienia podlegają uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w celu ponownego rozpatrzenia w postępowaniu administracyjnym -z uwzględnieniem powyższych wskazań - podania skarżących o wznowienie postępowania.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzekł jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.