Uzasadnienie
Starosta G. decyzją z dnia [...].11.2005r. Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na roboty budowlane - adaptacja poddasza na pomieszczenia mieszkalne oraz rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działki nr ew. [...] obr. [...] w G. przy ul. M. [...], dla inwestora G. i D. P. W piśmie z dnia 19.06.2006r. M. Z. zwróciła się do organu I instancji o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją wskazując w uzasadnieniu, iż jako właścicielka nieruchomości sąsiadującej z działką objętą inwestycją nie brała udziału w postępowaniu zakończonym powyższą decyzją bez własnej winy.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].07.2006r. Starosta G. na wniosek strony wznowił postępowanie zakończone ww. decyzją Starosty G. Następnie decyzją Nr [...] Starosta G. w dniu [...].08.2006r. na podstawie art.105 §1 w związku z art.148 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz.1071 z póź. Zm.) umorzył postępowanie wznowieniowe w sprawie wydania pozwolenia na roboty budowlane-adaptacja poddasza na pomieszczenia mieszkalne oraz rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na terenie działki nr ew. [...] obr. [...], przy ul. M. w G. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż wnioskodawczyni, będąca niewątpliwie stroną postępowania, uchybiła terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania. I. K., będąca pełnomocnikiem M. Z. zapoznała się bowiem z aktami sprawy w dniu 05.05.2006r, a wniosek o wznowienie wpłynął do organu I instancji w dniu 21.06.2006r.
W odwołaniu od tej decyzji I. K. podnosi, iż istotnie o zaskarżonej decyzji dowiedziała się w dniu 05.05.2006r. w Wydziale Architektury Starostwa G., lecz nie została poinformowana przez organ I instancji o przysługujących stronie prawach i terminach. Wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i wznowienie postępowania.
Wojewoda decyzją z dnia [...] listopada 2007r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji argumentując iż podnoszone w odwołaniu przez stronę skarżącą nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy wskazał, że wznowienie postępowania w niniejszej sprawie nastąpiło na wniosek M. Z., powołującej się na przesłankę braku udziału strony w postępowaniu organu I instancji, prowadzonym przez Starostę G., określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W przypadku tej przesłanki, strona jest limitowana terminem 1 miesiąca do złożenia podania o wznowienie postępowania, który - stosownie do przepisów art. 148 § 1 i 2 k.p.a. -biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
W tej sytuacji wniesienie podania o wznowienie postępowania dopiero w dniu 21.06.2006r. uchybia terminowi jednego miesiąca, liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji - tj. 05.05.2006r., a przewidzianego w przepisach art. 148 § 1 i 2 k.p.a.
W świetle powyższego, organ odwoławczy stwierdził, iż postępowanie organu I instancji w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty G. Nr [...] z dnia [...].08.2006r., było bezprzedmiotowe z uwagi na fakt nie spełnienia wszystkich formalnych przesłanek wznowienia.
Skargę na decyzję Wojewody wniosła w imieniu własnym oraz matki M. Z. I. K. podnosząc, że złożenie przez nią wniosku o wznowienie postępowania po 47 dniach od dnia, w którym dowiedziałam się o decyzji [...] wynika z faktu zarówno braku rzetelnej informacji jak i dezinformacji stosowanej przez pracowników Wydziału Architektury jak i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. i jej zdaniem nie wyczerpuje treści art. 148 kpa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zdaniem Sądu zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo art. 7 k.p.a., 77 k.p.a. i 107 k.p.a. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Oznacza to, że organ ma obowiązek, prowadząc postępowanie, zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 k.p.a.) tak, aby ustalić stan sprawy zgodny z rzeczywistością.
Postępowanie wznowieniowe przebiega w dwóch fazach. Pierwsza faza tego postępowania polega na zbadaniu czy wniosek o wznowienie ma oparcie na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a.
Na tym etapie organ bada też, czy zachowany został termin przewidziany w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., wreszcie, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez podmiot będący stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji; choć formalnie wykazał się znajomością powyższej reguły postępowania wznowieniowego, to jednak nie przedstawił przeprowadzonego w tym zakresie prawidłowego postępowania i nie wskazał prawnej argumentacji swojego stanowiska.
Organ stwierdza, że M. Z. nie spełniła wymogów z przepisu art. 148 § 1 k.p.a., ale - zdaniem Sądu - teza ta nie została dostatecznie uzasadniona. Zgodnie z przepisem art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania.
Powyższe stanowi zatem ustawową przesłankę, którą organ powinien zbadać i ocenić.
Podkreślenia wymaga, że to strona musi udowodnić kiedy, w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę prawną do wznowienia postępowania ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o tych okolicznościach.
Zachowanie tego terminu musi być udowodnione przez stronę. Organ swobodnie ocenia dowody w tej mierze, ale musi, czego nie uczynił w dotychczasowym postępowaniu, ocenić cały zebrany materiał dowodowy i co oczywiste przedstawić stanowisko w tym zakresie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.
W kontekście powyższych wywodów należy zauważyć, że z wyjaśnień strony zawartych w odwołaniu, skardze oraz z wyjaśnień złożonych na rozprawie, organ I instancji informując w dniu 5 maja 2006r. stronę o treści decyzji z dnia [...].11.2005r. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na roboty budowlane kwestionował interes prawny strony nie udzielając jej wyczerpującej informacji stosownie do postanowień art. 7 k.p.a.
Organ nie wziął również pod uwagę, że strona zwróciła się do Starostwa Powiatu G. w dniu 2 czerwca 2006r. z pismem interwencyjnym dot. wydanego zezwolenia na roboty budowlane, które nie spotkało się z właściwą reakcją Urzędu i dopiero kolejne pismo z dnia 19 czerwca 2006r. sformułowane wyraźnie jako wniosek o wznowienie postępowania, spowodowało wydanie decyzji Starosty o umorzeniu postępowania wznowieniowego.
Przepis art. 7 k.p.a. wymaga załatwienia podania po myśli strony, z uwzględnieniem jej słusznego interesu. Wszelkie niejasności i niedopowiedzenia nie mogą być interpretowane na niekorzyść podmiotu.
Organowi administracji publicznej, nawet gdy działa w ramach uznania administracyjnego, nie wolno się ograniczać do ochrony interesów państwa. Powinien on być również obrońcą interesów jednostki, zwłaszcza wówczas, gdy strona postępowania nie ma właściwego rozeznania w przepisach prawa i nie może - bez udzielenia jej właściwych wskazówek i informacji - tak pokierować swoimi działaniami, aby wykazać te wszystkie okoliczności, które mają wpływ na rozstrzygnięcie. Na organie spoczywa w takiej sytuacji szczególny obowiązek udzielenia słabszej stronie niezbędnych informacji.
Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozpatrzy ponownie materiał dowodowy, rozważy czy w świetle argumentacji Sądu i wskazanych przepisów prawa M. Z. i I. K. które niewątpliwie mają przymiot strony, wniosek o wznowienie postępowania złożyły w terminie i czy oparty został on na podstawie wymienionej w art. 145 § 1 k.p.a. Podkreślenia wymaga to, że w świetle art. 149 § 2 k.p.a. ocena przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o wznowienie postępowania jest niedopuszczalna, gdyż ustalenie czy zachodzą podstawy wznowienia może nastąpić wyłącznie w toku wznowionego postępowania. Jeżeli istnieją jakiekolwiek wątpliwości w zakresie istnienia podstawy wznowienia wskazanej przez stronę i zachodzi potrzeba zbadania sprawy w tym zakresie, niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania. Przesłanką odmowy wznowienia postępowania nie może być bowiem negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia, natomiast może nią być żądanie wznowienia postępowania z przyczyn innych niż wymienione w art. 145 § 1 k.p.a.
Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr153, poz. 1270), mając na uwadze, że wskazane wyżej naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.