Uzasadnienie
Prezydent m. W. Zarządzeniem nr [...] z [...] czerwca 2010r. wydanym na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z 27 września 1990r., o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz § 10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 sierpnia 2000r. w sprawie powoływania Obwodowych Komisji Wyborczych w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej odwołała K. C. ze składu Obwodowej Komisji Wyborczej nr [...] w W. Skargę na powyższe zarządzenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł K. C. Wnosząc o stwierdzenie nieważności zarządzenia w części odwołującej skarżącego z Obwodowej Komisji Wyborczej pełnomocnik skarżącego podał, ze interes prawny skarżącego został naruszony poprzez pozbawienie go prawa do uzyskania diety w związku z udziałem w pracach komisji.
W uzasadnieniu skargi podają, ze skarżący został powołany do składu Komisji Wyborczej nr [...] zarządzeniem nr [...] Prezydenta m. W. z [...] czerwca 2010r.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego w zaskarżonym zarządzeniu wskazano wadliwą podstawę prawną odwołania, gdyż ani powołana ustawa o wyborze Prezydenta RP, ani też Rozporządzenie MSW i A nie dopuszczają swobodnego kształtowania składu osobowego Komisji Wyborczej przez wójtów, burmistrzów i prezydentów miast.
Poza tym w zaskarżonym zarządzeniu nie zostały wskazane podstawy faktyczne do jego podjęcia.
W odpowiedzi na skargę Prezydent m. W. wnosząc o jej oddalenie podał, że zgodnie z art. 16 ust. 1 w zw. z art. 20a ustawy o wyborze Prezydenta RP, zmian w składzie obwodowych komisji wyborczych - w trybie przepisów o powołaniu - dokonuje wójt (burmistrz, prezydent miasta), a na mocy § 11 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego w zw. z art. 16 ust. 5 ustawy o wyborze Prezydenta RP członek obwodowej komisji wyborczej może być odwołany ze składu komisji m.in. w razie niewykonywania obowiązków członka komisji. W zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy Prezydent m.W. - po otrzymaniu stosownego wniosku od Przewodniczącej Okręgowej Komisji Wyborczej Nr [...] w W., zawartego w piśmie z dnia 16 czerwca 2010 r. - niezwłocznie wystąpiła do Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej z prośbą o wytyczne. Pismem z dnia 18 czerwca 2010 r. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej poinformował, iż tryb dokonywania zmian w składzie obwodowych komisji wyborczych, w tym również odwołania członków komisji z uwagi na niewykonywanie obowiązków członka komisji określa § 11 rozporządzenia wykonawczego.
W oparciu zatem o ten przepis, zgodnie z wytycznymi Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i przedstawionym wnioskiem Przewodniczącej Okręgowej Komisji Wyborczej Nr [...] w W., Prezydent m.W. dokonała stosownych zmian personalnych w składzie obwodowej komisji Wyborczej nr [...].
Organ podał, że w objętym skargą zarządzeniu błędnie podano § 10 rozporządzenia wykonawczego, lecz fakt ten nie powoduje, że wadliwa podstawa jest tożsama z brakiem podstawy prawnej.
Organ podkreślił, że odwołanie skarżącego nastąpiło na wniosek Przewodniczącej Okręgowej Komisji Wyborczej nr [...] w W., która wskazała, że skarżący naruszył obowiązki członka Obwodowej Komisji przez nieuczestniczenie w szkoleniu w dniu 8. 06.2010r., udział w podjęciu postanowienia o przechowywaniu dokumentów i materiałów wyborczych w tym kart do głosowania, spisu wyborczego i pieczęci w domu przewodniczącego tej Komisji oraz poprzez niezastosowanie się do ustaleń i harmonogramu Urzędu Dzielnicy [...] m. W. w zakresie sprawdzenia, odbioru, przekazania, przechowywania i transportu do lokalu wyborczego kart do głosowania oraz pozostałych dokumentów wyborczych, jak również kontroli i odbioru lokalu wyborczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności.
Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne,
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
- 4) inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach,
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego
- 8) oraz bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a.
Zgodnie z art. 3 § 3 w/w ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Skarżący K. C. wniósł swoją skargę na zarządzenie Prezydenta m. W. w oparciu o przepis art. 101 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r, nr 142) o którym mowa w art. 3 § 3 ppsa. Zgodnie z art. 101 ust. 1 każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć ten akt do sądu administracyjnego.
Treść cyt. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wskazuje, że warunkiem skuteczności złożenia skargi na uchwałę lub zarządzenie jest, aby miały one charakter "sprawy z zakresu administracji publicznej". Oznacza to, że nie każdy akt organu stanowiącego gminy może być przedmiotem skargi złożonej w trybie art.101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym. Uwagę na powyższe zagadnienie zwrócił już Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 27 września 1994 r. sygn. akt W.AD193. (opublikowany Wspólnota nr 47/1994).
Pojęcie "sprawy z zakresu administracji publicznej" składa się z dwóch elementów, które jak wynika z treści ww. przepisu muszą być spełnione łącznie:
"sprawy administracyjnej", a więc takiej, która dotyczy organizowania na podstawie przepisów administracyjnego prawa materialnego życia mieszkańców danej gminy, albo "korzysta z atrybutów władzy publicznej czyli działa autorytatywnie i jednostronnie (A. Kisielewicz "Samodzielność gminy w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego" Warszawa 2002, s. 133) sprawy publicznej czyli "aktu administracyjnego skierowanego do publiczności, a więc co najmniej do mieszkańców gminy" (A. Agopszowicz, Z. Gilowska "Ustawa o samorządzie terytorialnym. Komentarz" Warszawa 1999, s. 371). Sprawą publiczną jest więc sprawa, która jest skierowana do nieograniczonej liczby osób lub ma skutki wobec nieograniczonej, liczby osób. Tak więc sprawą z zakresu administracji publicznej jest tylko taka sprawa, w której organ gminy działa w sposób jednostronny i władczy na podstawie przepisów prawa administracyjnego kształtując sytuację prawną dużej, niepoliczalnej liczby osób.
Organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej podejmuje rozstrzygnięcia, tak jak organ administracji publicznej. Natomiast, kiedy działa jako reprezentant osoby prawnej wówczas taka uchwała nie dotyczy "sprawy z zakresu administracji publicznej".
W świetle powyższych rozważań, należy uznać, ze zarządzenie prezydenta m. W. wydane w sprawie wynikającej z ordynacji wyborczej (ustawa z 27 września 1990r. o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej – Dz. U. z 2010r. nr 72 poz. 467) nie może być zaskarżone w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie terytorialnym do sądu administracyjnego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, orzekł jak w sentencji postanowienia.