Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem wydanym [...] czerwca 2014 r. na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. uchylił postanowienie Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że objętym zażaleniem B. i A. O. postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. Wojewoda [...] zawiesił wszczęte na wniosek w/w postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r., Nr [...], znak: [...]; zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], pozwolenia na budowę stacji bazowej [...] sieci [...] nr [...] wraz z przyłączem energetycznym na działce nr ew. [...], położonej w [...] nr [...], obręb [...], gm. [...].
Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem rozstrzygnięcia umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Stosownie do treści art. 40 § 1 i 2 k.p.a. pisma doręcza się stronie, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika pisma doręcza się pełnomocnikowi.
Wskazał, że postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], znak: [...] zostało wydane z naruszeniem powyższych przepisów postępowania. Postanowienie to zostało doręczone J. C. jako pełnomocnikowi inwestora.
Z treści znajdującego się w aktach sprawy pełnomocnictwa udzielonego w/w w dniu [...] stycznia 2012 r. wynika, że utraciło ono ważność w dniu [...] stycznia 2013 r.
Wobec utraty ważności pełnomocnictwa udzielonego J. C. wszelka korespondencja w sprawie od dnia [...] stycznia 2013 r., w tym również zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] winny zostać doręczone bezpośrednio inwestorowi działającemu obecnie pod [...] S.A. W ocenie organu odwoławczego z uwagi na obarczenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r. przesłanką wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. koniecznym jest jego uchylenie.
Odnosząc się do treści zażalenia organ wyjaśnił, że w ostatecznej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...] wskazano na pozostawione działki nr [...] w [...], której współwłaścicielami byli R. M. i B. M., w obszarze oddziaływania inwestycji objętej decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...]. Decyzja ta nie została przez żadną ze stron postępowania zaskarżona do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 30 § 4 k.p.a. w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.
Z uwagi na powyższe status strony postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...], przysługuje obecnie następcom prawnym R. M. i B. M. niezależnie od tego czy są oni faktycznie zainteresowani tym postępowaniem.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka Akcyjna [...] z siedzibą w [...]. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia pełnomocnik skarżącej Spółki zarzucił organowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 147 zd. 2 k.p.a., polegające na uchyleniu postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy skarżąca nie była pozbawiona możliwości działania przed Wojewodą [...], miała wiedzę o toczącym się postępowaniu administracyjnym i nie wyrażała woli co do wzruszenia zaskarżonego aktu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.
Zaskarżone postanowienie zostało podjęte na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W ocenie Sądu skorzystanie z dyspozycji powyżej zacytowanego przepisu jest możliwe jedynie wówczas gdy organ odwoławczy wykaże i uzasadni konieczność przeprowadzenia w sprawie postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części, jedynie bowiem w takiej sytuacji można stwierdzić, że konieczny do wyjaśnienia przez organ I instancji zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W przeciwnym razie sprawę może wyjaśnić organ odwoławczy, który nie tylko kontroluje decyzję organu I instancji, lecz również ponownie rozpoznaje sprawę administracyjną.
Należy bowiem podkreślić, że obowiązkiem organu odwoławczego jest przede wszystkim ponowne wyjaśnienie i rozpatrzenie sprawy. Zgodnie z art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Sprawa administracyjna jest zatem dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, po raz pierwszy w I instancji, a następnie w II instancji. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, co zapewniają przepisy kształtujące postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest jedynie weryfikacja decyzji organu I instancji, lecz przede wszystkim ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej.
Katalog rozstrzygnięć określony w art. 138 k.p.a. ma charakter zamknięty, więc postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. jedynie uchylające postanowienie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem w/w przepisu.
Poza powyższym Sąd nie podziela oceny organu odwoławczego, iż kontrolowane postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r. jako obarczone przesłanką wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 (doręczenie pełnomocnikowi strony mimo utraty ważności pełnomocnictwa) musiało być uchylone.
W tym miejscu należy podnieść, iż przesłankę wskazaną w pkt 4 art. 145 § 1 może podnieść jedynie strona, która mimo braku swej winy została pozbawiona udziału w postępowaniu, to ona jest dysponentem prawa do wznowienia postępowania. Jak wynika ze stanowiska skarżącej spółki nie miała ona (mimo naruszenie przez organ art. 40 k.p.a.) ani woli ani zamiaru wzruszać postanowienia organu I instancji, przy czym spółka nie była pozbawiona udziału w postępowaniu.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.