Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku C. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej Skarżąca) o stwierdzenie nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.- dalej Prawo budowalne), wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych i nakazującego zabezpieczenie hali namiotowej przed dostępem osób trzecich, oraz nakładającego na C. Sp. z o.o. w K. obowiązek przedstawienia stosowanych dokumentów, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności powyższego postanowienia.
Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż wniosek skarżącej Spółki dotyczył postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Postanowienie to nie jest zaskarżalne w administracyjnym toku postępowania, zatem na podstawie art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego nie jest możliwe w stosunku do tego rodzaju postanowienia wszczęcie postępowania nieważnościowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca C. Sp. z o.o. w K. zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu GINB naruszenie art. 77 § 2 K.p.a. polegające na błędnym przyjęciu, iż przepis ten może stanowić podstawę do zmiany postanowienia wydanego na podstawie art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego oraz naruszenie art. 49b ust. 4 Prawa budowlanego polegające na błędnym uznaniu, iż postanowienie ustalające opłatę legalizacyjną nie podlega zaskarżeniu.
Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do brzmienia art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] maja września 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., którym odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. znak [...], wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane.
Podstawę prawną postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego stanowi art. 61a § 1 K.p.a. W oparciu o powyższy przepis organ administracji publicznej orzeka o niedopuszczalności z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji bądź postanowienia.
Należy w tym miejscu podkreślić, że ustawodawca w art. 126 K.p.a. ograniczył w odniesieniu do postanowień możliwość prowadzenia postępowania administracyjnego na podstawie przepisów art. 145-152 i art. 156-159 K.p.a. wyłącznie do kategorii postanowień, od których przysługuje zażalenie i do postanowień, o których jest mowa w art. 134 K.p.a.. A zatem, tylko tego rodzaju postanowienia - zaskarżalne w drodze zażalenia - mogą zostać poddane kontroli w trybie postępowania nieważnościowego.
Zgodnie z art. 141 § 1 K.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Kwestionowane przez skarżącą postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten stanowi, że właściwy inspektor nadzoru budowlanego, jeżeli budowa, o której mowa w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Stosownie do ust. 3 tego przepisu, w postanowieniu, o którym mowa wyżej, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie stosownych dokumentów.
Z dalszych przepisów Prawa budowlanego nie wynika, aby na przedmiotowe postanowienie przysługiwało zażalenie. Należało zatem uznać, iż postanowienie powyższe nie jest zaskarżalne. Nie jest w związku z tym dopuszczalne zastosowanie wobec tego postanowienia, mającego w istocie charakter dowodowy, nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego.
Należy więc podzielić argumentację Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu, że zgodnie z przepisem art. 126 K.p.a. nie można wszcząć postępowania i stwierdzić nieważności postanowień, od których nie przysługuje zażalenie. Co więcej, wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowego postanowienia stanowiłoby rażące naruszenie przepisu art. 126 K.p.a. W zaistniałej sytuacji nie można też mówić o "bezprawności" postanowienia z uwagi na jego niezaskarżalność. Zgodnie z przepisem art. 142 K.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji, zaś organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji będzie obowiązany ustosunkować się również do zarzutów skierowanych przeciwko niezaskarżalnemu postanowieniu. Tym samym postanowienie takie nie pozostaje bez kontroli.
W konsekwencji należy uznać, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie naruszył art. 61 a § 1 K.p.a. i prawidłowo ocenił, że w niniejszej sprawie zaistniała niedopuszczalność wszczęcia postępowania nieważnościowego z przyczyn przedmiotowych.
Na marginesie należy też zaznaczyć, że z uwagi na przedmiot rozstrzygnięcia, jakim jest orzeczenie o charakterze proceduralnym, Sąd nie ma możliwości odniesienia się do merytorycznych zarzutów skargi ponieważ nie są one przedmiotem zaskarżonego postanowienia, a zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy. Nie było przedmiotem postanowienia rozstrzyganie o wysokości opłaty legalizacyjnej. Taki zapis w uzasadnieniu postanowienia wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane miał jedynie charakter informacyjny.
Ponieważ zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.