Uzasadnienie
W dniu 21 sierpnia 2013 r. (data nadania w placówce pocztowej) D. i G. R. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu odwoławczego, skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...].
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...], nakazano D. i G. R. doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami wykonane roboty budowlane związane z wymianą stolarki drzwiowej w budynku wielorodzinnym usytuowanym na działce położonej przy ul. [...] w G. poprzez demontaż drzwi wejściowych do lokalu nr [...] otwieranych na klatkę schodową i montaż drzwi wejściowych do ww. lokalu otwieranych do środka lokalu (stan pierwotny) – w terminie do dnia [...] lipca 2013 r. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił ww. decyzję w części dotyczącej terminu i wyznaczył nowy termin wykonania obowiązku do dnia [...] sierpnia 2013 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W skardze skarżący zwarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 12 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r.
W dniu 27 grudnia 2013 r. do Sądu wpłynął wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] czerwca 2013 r. Wniosek ten Sąd potraktował jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 12 listopada 2013 r.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, iż wykonanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki dla skarżących. Wskazali, że przedmiotem ewentualnego demontażu są drzwi, których model jest obecnie niedostępny na rynku. Demontaż drzwi z ościeżnicą może spowodować uszkodzenie tych elementów. Z uwagi na niedostępność drzwi w przypadku uchylenia decyzji obu instancji niemożliwe byłoby przywrócenie do stanu poprzedniego. Dodali, że wystrój wnętrza odzwierciedla osobiste gusty i preferencje użytkownika i z tego względu ewentualne zastąpienie obecnych drzwi innym modelem nie zaspokoi gustów i preferencji skarżących.
W ocenie skarżących za wstrzymaniem wykonania decyzji przemawia także druga przesłanka – zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Trudno bowiem oszacować szkodę, jaką może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy oprócz kwestii materialnych wchodzą w grę także elementy trudne do oszacowania jak zaspokojenie osobistych gustów i preferencji skarżących – zaspokajanych w pełni przez obecnie zamontowane drzwi.
Zdaniem skarżących w niniejszej sprawie naruszenie przepisów przez organy nadzoru budowlanego jest oczywiste, w związku z czym uchylenie wydanych decyzji jest wysoce prawdopodobne. Wykonanie decyzji na tym etapie postępowania byłoby niecelowe, gdyż wiązałoby się z podjęciem bezcelowych i tymczasowych działań oraz poniesieniem przez skarżących kosztów demontażu obecnych i zamontowania nowych drzwi. Koszty te – ok. 3000 zł – są dla skarżących wysokie i przekraczają wysokość ich jednomiesięcznych dochodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Jak stanowi art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Jak stanowi art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.
Zgodnie z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt. GZ 138/04, LEX nr 281811) podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie uprawdopodobnili istnienia żadnej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
W pierwszej kolejności przypomnieć trzeba, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom i jest to oderwane od oceny legalności zaskarżonej decyzji. Bez znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji pozostaje argument, iż w ocenie skarżących istnieje wysokie prawdopodobieństwo uchylenia decyzji organów obu instancji, a wykonanie decyzji na tym etapie wiązałoby się z koniecznością podjęcia przez skarżących działań bezcelowych i tymczasowych..
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że rodzaj nałożonego w rozpoznawanej sprawie obowiązku – demontaż drzwi wejściowych do lokalu otwieranych na klatkę schodową i montaż drzwi otwieranych do środka lokalu, nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny. Skarżący nie uprawdopodobnili, że obecnie zamontowane drzwi posiadają szczególne właściwości, decydujące o uznaniu ich za przedmiot unikalny, jedyny w swoim rodzaju, z uwagi na które obecne drzwi nie mogłyby być zastąpione innym modelem ani też z powodu których wartość pieniężna nie przedstawiałaby dla skarżących znaczenia w przypadku utraty samego przedmiotu. O unikalnym charakterze drzwi nie może świadczyć samo tylko stwierdzenie o niedostępności na rynku danego modelu. Rzeczą powszechną w obrocie jest bowiem, że z upływem czasu dane modele produktów są zastępowane przez producenta nowszymi, o zmienionych parametrach, bardziej odpowiadające potrzebom rynku. Także twierdzenie, iż zastąpienie obecnie zamontowanych drzwi innym modelem nie zaspokoi gustów i preferencji skarżących, nie może być uznane za trudne do odwrócenia skutki.
W tej sytuacji należało uznać, że przedmiotowe drzwi do lokalu są przedmiotem – posiłkując się terminologią prawa cywilnego – oznaczonym co do gatunku. W przypadku ewentualnego uchylenia decyzji nakazujących ich demontaż możliwe byłoby przywrócenie stanu poprzedniego poprzez zamontowanie innych drzwi o tych samych lub zbliżonych parametrach.
Nieuprawdopodobnione jest też twierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
Wprawdzie szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie musi mieć charakteru materialnego, to jednak z pewnością nie jest nią ewentualny brak możliwości zaspokojenia osobistych gustów i preferencji, które w pełni zaspokajają dotychczas zamontowane drzwi.
Nie było też możliwe uznanie za niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ewentualnej konieczności poniesienia przez skarżących kosztów demontażu obecnych i montażu nowych drzwi.
Skarżący wskazali, iż koszty wymiany drzwi wyniosłyby w przybliżeniu 3000 zł, co jest dla skarżących kwotą wysoką – przewyższa ich miesięczne dochody. Po pierwsze, skarżący – oprócz wymienienia tej kwoty – nie uprawdopodobnili, że koszty wymiany drzwi wyniosłyby właśnie 3000 zł. Po wtóre, do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji załączono kopię decyzji o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego i decyzji o waloryzacji emerytury. Dokumenty te, w ocenie Sądu, są niewystarczające do dokonania pełnej oceny sytuacji finansowej i majątkowej skarżących. Sąd – na podstawie jedynie wskazanych wyżej dokumentów, nie miał także możliwości zweryfikowania, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżących, prowadząc do powstania znacznej szkody.
W świetle powyższego należało uznać, że nie został spełniony warunek zmiany okoliczności, uzasadniający zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 12 listopada 2013 r.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 § 3 - § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.