Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., znak: [...], Starosta Powiatowy w G., na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908, ze zm.), orzekł o skierowaniu A. K. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy [...] w zakresie prawa jazdy kat. ABT z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w dniu 9 czerwca 2010 r. otrzymał pismo z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, II Oddział [...], Wydział Orzecznictwa Lekarskiego i Prewencji, w którym komisja lekarska prosi o skierowanie A. K. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, ponieważ mogą u niego istnieć przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. Pismem z dnia 14 czerwca 2010 r. Starosta poinformował stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie skierowania na badania lekarskie, a także o możliwości czynnego udziału w postępowaniu oraz wypowiedzenia się co do zebranych dokumentów i dowodów. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15, ze zm.) starosta wydaje skierowanie na badania lekarskie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania wniosku, zawiadomienia lub informacji.
Organ I instancji wskazał, że w toku postępowania wpłynęło pismo od A. K., w którym podniesiono różne okoliczności, m.in. to, że został uznany za zdolnego do wykonywania pracy, lekarz neurolog nie stwierdza u niego przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów, pozostaje bez źródeł dochodu, dowozi żonę do szpitala. W ocenie Starosty G. ww. okoliczności nie mają wpływu na decyzję wydawaną w trybie art. 122 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Odwołanie od ww. decyzji złożył A. K., podnosząc, że pisma ZUS z dnia 10 marca 2010 r. i 7 czerwca 2010 r. nie posiadają znaków rejestrowych i są sprzeczne z wydanym orzeczeniem nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. dotyczącym oceny jego stanu zdrowia. A. K. wskazał, że orzeczenie to nie jest ostateczne w związku z orzeczeniem Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w S.. Ponadto w czasie postępowania odwoławczego od pierwszej decyzji Starosty G. z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...], (uchylonej decyzją Starosty z dnia [...] czerwca 2010 r., znak: [...]), wszczęto drugie postępowanie w tej samej sprawie.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy, powołując się na treść art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wskazał, że podejrzenie o stanie zdrowia kierowcy, które uniemożliwia kierowanie pojazdem, może opierać się na informacji o złym stanie zdrowia kierowcy albo zaobserwowanych u kierowcy objawach chorób, które stanowią przeciwwskazania do kierowania pojazdami. Z taką też informacją, zawartą we wniosku ZUS z dnia 7 czerwca 2010 r. mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Z tego względu w ocenie organu II instancji właściwy starosta miał uzasadnioną podstawę do zastosowania art. 122 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy.
Ponadto w niniejszej sprawie, zgodnie z § 2 ust. 4 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, przesłankę do wydania zaskarżonej decyzji stanowiła prośba zawarta w piśmie Komisji Lekarskiej ZUS do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w G.. Z pisma tego wynikało, że u A. K. mogą istnieć przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. informację tę należy uznać niewątpliwie za wiarygodną, pomimo nieposiadania znaków rejestrowych. Organ odwoławczy nie dostrzegł także sprzeczności pomiędzy wydanym orzeczeniem przez ZUS, a treścią zawiadomienia Komisji Lekarskiej do Starosty. W jego ocenie niezdolność do pracy i niezdolność do prowadzenia pojazdów stanowią dwie odrębne sytuacje, które nie są ze sobą równoznaczne.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów stwierdził, że nie mają także wpływu na podjęcie zaskarżonej decyzji - wydanej w trybie art. 122 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym - i nie mogą one być przez organ odwoławczy uwzględnione. Ponadto w jego ocenie, powołując się na treść § 9 ust. 1 i § 10 ust. 1 i 4 ww. rozporządzenia, A. K. winien poddać się badaniom lekarskim, w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, w stosunku do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A, B, T. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W ocenie skarżącego już w dniu 14 czerwca 2010 r., tj. przed uprawomocnieniem się decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r., wszczęto nowe postępowanie w tej samej sprawie w oparciu o dokument ZUS z dnia 9 czerwca 2010 r., który winien być zaliczony do decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r. Powyższe wyczerpuje przesłankę nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., a ponadto jest to dowód oczywistego nękania petenta.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] podtrzymało dotychczasowe stanowisko, powołując się na wcześniej przytoczone argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Naruszone zostały zasady i przepisy proceduralne zobowiązujące organy do przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i przedstawienia wyników postępowania w uzasadnieniu decyzji, w której należy odnieść się do wniosków i twierdzeń stron postępowania, tj. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a.
Organy administracji publicznej rozpatrujące przedmiotową sprawę nie dokonały wyczerpującej i wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego, zwłaszcza co do znaczenia wniosku ZUS, jako dowodu w sprawie. Co najmniej przedwczesne jest stanowisko organu II instancji uznające prawidłowość oceny w tym zakresie. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego istota sprawy nie została w pełni wyjaśniona. Organy orzekające w tej sprawie nie odniosły się w wystarczający sposób do podnoszonych przez skarżącego argumentów.
Przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowią o możliwości wezwania kierującego, posiadającego uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych, do poddania się specjalistycznym badaniom lekarskim w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, w przypadku powzięcia przez organ umotywowanych zastrzeżeń, co do stanu jego zdrowia.
Wezwanie do poddania się sprawdzeniu stanu zdrowia jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy nasuną się zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Okoliczności ustalone przez organ muszą zatem z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywać, że w stosunku do kierującego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do jego dalszego udziału w ruchu w takim charakterze. Stanowi o tym § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, zgodnie z którym starosta może skierować na badanie lekarskie jedynie taką osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach o jej stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. W tym kontekście należy wskazać, że organy administracji nie są wyłączone od dodatkowego badania, czy uzyskana informacja o zastrzeżeniach w stanie zdrowia osoby kierującej pojazdem zawarta w piśmie Komisji Lekarskiej ZUS jest wystarczająco umotywowana do powzięcia takich wątpliwości (por. wyrok NSA z dnia z dnia 6 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1074/08).
Wniosek Komisji Lekarskiej ZUS nie zawierał nie tylko wystarczających, lecz jakichkolwiek danych na poparcie zgłoszonych zastrzeżeń co do stanu zdrowia w kontekście dopuszczalności posiadania przez skarżącego uprawnień do kierowania pojazdami, aby wyłącznie na podstawie tego wniosku skierować skarżącego na kontrolne badania lekarskie. Przypuszczenie wyrażone we wniosku Komisji Lekarskiej ZUS, iż mogą istnieć przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami są nic niemówiącym ogólnikiem i w żadnej mierze nie zasługują na miano uzasadnienia wniosku szczególnie, iż ci sami członkowie Komisji Lekarskiej w orzeczeniu z dnia [...] marca 2010 r., oceniając stopień naruszenia sprawności organizmu wiek, predyspozycje psychofizyczne, doszli do wniosku, że skarżący nie jest niezdolny do pracy ze względów zdrowotnych.
W tych okolicznościach skwitowanie przez organ I instancji argumentów skarżącego (dotyczące przedstawionych przez skarżącego pozytywnych potwierdzeń jego stanu zdrowia), iż nie mają one wpływu na decyzję wydawaną w trybie art. 122 Prawo o ruchu drogowym, może być ocenione tylko jako całkowicie dowolne i nieodpowiadające wymaganiom art. 107 § 3 k.p.a.
Również uzasadnienie decyzji SKO [...], aczkolwiek mniej lakoniczne, nie odpowiada powołanemu przepisowi, nie wyjaśniając w istocie faktycznych podstaw skierowania na badania. Nie jest też do zaakceptowania pogląd Kolegium (ponieważ nie został on dostatecznie umotywowany), że informację ZUS należy uznać za wiarygodną szczególnie, jeśli zważyć, iż informacja ta nie zawiera nawet wskazania jakie ewentualnie schorzenia lub wady zdrowia stanowią podstawę faktyczną tak sformułowanego wniosku. Nie można oczywiście wykluczyć, że stan zdrowia skarżącego pozwala wprawdzie na jego zatrudnienie, lecz uniemożliwia prowadzenie pojazdów. Jednakże wątpliwość taka musi być jednoznacznie wyjaśniona, a jej podstawa wskazana w decyzji nakładającej obowiązek poddania się badaniom.
Z powyższych powodów należało uchylić decyzje organów obu instancji wskazując, że niezbędne jest ponowienie czynności procesowych z uwzględnieniem powyższych rozważań.
W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.