Uzasadnienie
W dniu 10 lutego 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy B. i H. M., w którym wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
W niniejszej sprawie wnioskodawcy w złożonym wniosku wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowienia pełnomocnika z wyboru.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawców są dochody uzyskiwane z tytułu emerytur o łącznej wysokości 1.768,00 złotych netto miesięcznie.
Wnioskodawcy podali, że oprócz budynku gospodarczo – mieszkalnego o powierzchni około 38 m ² nie posiadają innego majątku.
Wnioskodawcy oświadczyli, że ponoszą miesięczne koszty stałe z tytułu opłat za wodę, gaz, energię elektryczną, wywóz śmieci oraz telefon w wysokości około 480,00 złotych oraz zakupu lekarstw w wysokości około 200,00 złotych.
Biorąc pod uwagę sytuację finansową wnioskodawców oraz ponoszone wydatki oceniono, że nie są oni w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez spowodowania uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie. Oceniono, że poniesienie tego wydatku wykracza poza możliwości finansowe wnioskodawców. Z tego względu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu.
Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż wnioskodawcy nie są w stanie jednorazowo uiścić wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 100,00 złotych. Uznano, że przy ograniczeniu wydatków nie będących niezbędnymi wnioskodawcy będą w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty ich płynności finansowej oraz uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym.
Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ww. ustawy, zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.