Uzasadnienie
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010r. działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 nr 156 poz. 1118 z póź. zm.) po rozpatrzeniu zgłoszenia T. C. i S. C. wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych w budynkach zlokalizowanych na terenie dz. nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że zakres robót obejmuje min. wymianę więźby dachowej i fragmentów ścian, a więc z mocy przepisów prawa budowlanego stanowiących przebudowę istniejących budynków, tym samym wymagany jest obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w formie decyzji administracyjnej.
W odwołaniu od decyzji odwołujący się wskazał, że zamierzone roboty ograniczają się do czynności odtworzeniowych bez zmian w zakresie konstrukcji i powierzchni budynku i brak jest podstaw do twierdzeń, że stanowią one przebudowę wymagającą wydania pozwolenia na budowę.
Wojewoda Mazowiecki po rozpatrzeniu odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podniósł, że z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że inwestor w dniu [...] czerwca 2010r., dokonał zgłoszenia robót budowlanych polegających na remoncie kapitalnym budynków gospodarczych – specyfikacja robót według załącznika nr 2b.
Zamierzenie inwestycyjne obejmuje naprawę instalacji kominowej, wymianę pieca grzewczego, wymianę rynny deszczowej wraz z rurą spustową, wymianę instalacji elektrycznej, wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, naprawę instalacji wodociągowej wraz z wymianą zużytych elementów, wymianę więźby dachowej, poszycia i pokrycia dachowego, naprawę tynków wewnętrznych i zewnętrznych, wymianę podług w budynku gospodarczo - murowanym. W budynku gospodarczo drewnianym prace objęte zgłoszeniem mają polegać na wymianie stolarki drzwiowej, wymianie więźby, poszycia i pokrycia dachowego oraz naprawie ścian wraz z wymianą zużytych elementów. W trzecim z obiektów objętych zgłoszeniem prace objęte zgłoszeniem polegają na wymianie tynków wewnętrznych i zewnętrznych, stolarki okiennej i drzwiowej oraz dachu nad wejściem.
Organ odwoławczy podniósł, że zasadnym było przeanalizowanie sprawy pod kątem możliwości wniesienia sprzeciwu z art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego czy też ewentualnie uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania co w istocie uprawniałoby inwestora do wykonywania robót budowlanych objętych zgłoszeniem pomimo braku szkicu i sposobu wykonania tych robót.
Analizując treść zapisów załącznika 2b dołączonego do zgłoszenia organ odwoławczy uznał za zasadne przyjęcie, że planowanych robót nie można uznać za remont, o którym mowa w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane.
Roboty budowlane objęte zgłoszeniem obejmują kompleksową wymianę więźby, poszycia i pokrycia dachowego wraz z naprawą ścian z wyminą zużytych elementów. Zakres tych prac przemawia za tym, iż jest to przebudowa. Jednakże gdyby nawet, wymiana całego pokrycia dachowego wraz z wymianą zużytych elementów ścian była wykonana w tym samym miejscu i o tych samych parametrach nie stanowi ona remontu, lecz mieści się w pojęciu odbudowy. Organ odwoławczy wskazał, że roboty budowlane określone jako remont stosownie do definicji legalnej zawartej w art. 3 pkt 8 ustawy - Prawo budowlane dotyczą wykonywania robót budowlanych (robót remontowych) w istniejącym obiekcie, których celem jest odtworzenie stanu pierwotnego obiektu, przy czym bez znaczenia jest, to czy użyto tych samych wyrobów budowlanych, co w stanie pierwotnym.
Nie można jednak przyjąć, że roboty budowlane obejmujące wymianę praktycznie wszystkich elementów budynku gospodarczego -drewnianego można uznać za remont skoro wymianie podlega całe pokrycie dachowe drzwi oraz elementy ścian. Rozebranie całości więźby dachowej a następnie niejako "od nowa" zrealizowanie nowego poszycia dachowego nie może zdaniem organu stanowić remontu, a jest przebudową.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. C. wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...] oraz decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podniósł, że zgłosił prace remontowe w trzech budynkach gospodarczych, które to prace mieszczą się w definicji remontu wskazanej w art. 3 pkt 8 prawa budowlanego, bowiem polegały na odtworzeniu stanu pierwotnego. Prace te nie stanowiły bieżącej konserwacji ani też nie zmierzały do rozbiórki istniejących budynków gospodarczych.
Skarżący podniósł, że nie można mówić o przebudowie określonej w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego gdyż istotą przebudowy jest wykonywanie robót budowlanych w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego. Skarżący miał na celu jedynie wyremontowanie istniejących budynków gospodarczych, a zakres prac remontowych obejmuje wymianę zużytych elementów – co nie jest tożsame z rozbiórką istniejących budynków.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzającą nie odpowiadają prawu.
Trafnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010r. Wojewoda [...], że instytucja zgłoszenia posiada swoją specyfikę w szczególności co do możliwości czasowej zgłoszenia sprzeciwu przez organ co do zamierzonych robót budowlanych.
Wynika to z zamierzenia ustawodawcy, który instytucję zgłoszenia stworzył dla uproszczenia i przyspieszenia procedury poprzedzającej przedsięwzięcie budowlane.
Nie oznacza to jednak, że organ odwoławczy jest nie jako zobowiązany do ratowania decyzji o sprzeciwie, która została wydana bez należytego wyjaśnienia sprawy. W razie bowiem konieczności uzupełnienia zgłoszenia zgodnie z przepisem art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego właściwy organ nakłada w drodze postanowienia na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia w określonym terminie brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji.
Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do treści art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego - do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 - dni od dnia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od dnia zgłoszenia. Organy administracji publicznej ograniczone są więc czasowo do wniesienia sprzeciwu tracąc, po upływie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, kompetencję do wydania decyzji w przedmiocie sprzeciwu. Odwołanie od decyzji wnoszącej sprzeciw nie powoduje przedłużenia materialnoprawnego terminu do wydania decyzji o sprzeciwie w razie ewentualnego ponownego rozpoznania sprawy (por. wyrok NSA z dnia 21 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 724/08)., Naczelny Sąd Administracyjny także w wyroku z dnia 6 marca 2009 r. (sygn. akt. II OSK 307/08) stwierdził, że wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie nie powoduje przedłużenia materialonprawnego terminu do wydania decyzji o sprzeciwie w razie ponownego rozpoznania sprawy.
Organ odwoławczy podniósł, że akceptując w/w poglądy dotyczące braku możliwości wniesienia sprzeciwu po upływie 30-dni od dnia zgłoszenia w przedmiotowej sprawie brak było możliwości zastosowania art. 138 § 2 kpa. Brak jest również możliwości wniesienia sprzeciwu z innej przesłanki niż wskazana przez organ I instancji ponieważ sprzeciw ten byłby, niejako nowym sprzeciwem wniesionym po upływie ustawowego terminu.
Organ odwoławczy rozważał także możliwość uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania, lecz odstąpił od tej możliwości gdyż " w istocie uprawniałoby to inwestora do wykonania robót budowlanych objętych zgłoszeniem pomimo braku szkicu i sposobu wykonania tych robót".
Organ odwoławczy tym samym przyznał, że zgłoszenie posiadało braki, które winny być usunięte w drodze nałożenia przez organ I instancji postanowieniem na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego obowiązku uzupełnienia braków w określonym terminie, a dopiero w przypadku ich nieuzupełnienia organ był uprawniony wnieść sprzeciw.
Zgłoszenie sprzeciwu przez prezydenta Miasta [...] bez wydania w/w postanowienia należy uznać za przedwczesne.
O potrzebie należytego wyjaśnienia sprawy decydowała treść zgłoszenia, które dotyczyło trzech budynków gospodarczych wybudowanych według oświadczenia inwestora w latach 1939 -1946r. i wymagających remontu.
W uzasadnieniu decyzji nr [...] o sprzeciwie organu I instancji wskazał, że zgłoszenie obejmuje m.in. wymianę więźby dachowej i fragmentów ścian, a więc przebudowę istniejących budynków tj. robót budowlanych, które zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego można rozpocząć wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Jak wynika z dołączonej do zgłoszenia specyfikacji robót " wymiana więźby dachowej, poszycia i pokrycia dachowego, a także naprawa ścian wraz z wymianą zużytych elementów" dotyczy jednego zgłoszonego budynku gospodarczego drewnianego i jednego budynku gospodarczego murowanego.
Pozostałe prace to naprawa instalacji kominowej, wymiana pieca grzewczego, wymiana rynny deszczowej wraz z rynną spustową, wymiana instalacji elektrycznej, wymiana stolarki okiennej i drzwiowej, naprawa instalacji wodociągowej wraz z wymianą zużytych elementów, naprawa tynków wewnętrznych i zewnętrznych, wymiana podłóg w jednym budynku gospodarczym murowanym oraz wymiana stolarki drzwiowej w jednym budynku gospodarczym drewnianym.
Trzeci budynek gospodarczy piwnica murowana miała być objęta robotami budowlanymi polegającymi na naprawie tynków wewnętrznych i zewnętrznych i wymianie stolarki okiennej i drzwiowej oraz daszku nad wejściem.
Wniesienie przez organ I instancji sprzeciwu co do całości tych robót i co do wszystkich budynków nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa.
Obecnie obowiązujące z mocy art. 3 ust. 8 Prawa budowlanego pojęcie remontu dopuszcza bowiem wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.
Z mocy zaś art. 29 ust. 2 pkt 1 pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywania robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych z wyjątkiem obiektów wpisanych do rejestru zabytków.
Niewątpliwie wymagała szczególnego wyjaśnienia kwestia zakresu i charakteru robót budowlanych dotyczących wymiany więźby dachowej, poszycia i pokrycia dachowego na budynku drewnianym i na budynku murowanym, a także naprawa ścian i wymiana zużytych elementów. Jednakże bez wyjaśnienia zakresu tych robót uznanie tych prac za organ odwoławczy za przebudowę i odbudowę było przedwczesne.
Przebudową nie byłoby wykonanie robót budowlanych, w wyniku których nie doszłoby do zmiany parametrów użytkowych technicznych i geometrycznych, a więc nie doszłoby do zmiany konstrukcji dachu.
Natomiast dla wyróżnienia robót budowlanych zakwalifikowanych, jako odbudowa niezbędne byłoby uprzednie dokonanie rozbiórki obiektu lub jego części (wyrok NSA z 17 maja 2010r II OSK 923/090).
Natomiast przez remont rozumie się roboty budowlane zmierzające do odtworzenia stanu pierwotnego z możliwością zastosowania wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.
Szczególnie w przedmiotowym przypadku, gdy budynki gospodarcze zostały wzniesione w latach 1939-1946r. (według oświadczenia inwestora) zmiana standardów i możliwości budowlanych uzasadniałaby użycie do remontu wyrobów budowlanych innych niż użyto pierwotnie.
Remont zmierza bowiem do wykonania robót niezbędnych do utrzymania obiektu w odpowiednim stanie technicznym by nie uległ on zniszczeniu z powodu wieloletniej eksploatacji.
Z powyższych względów wobec ustalenia, że organy obu instancji nie przeprowadziły postępowania w sposób odpowiadający treści art. 7,8,9 i 77 § 1 kpa Sąd obie decyzje uchylił na podstawie art., 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Z mocy art. 152 w/w ustawy Sąd ustalił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy.